{"id":180,"name":"Lu\u00eds de Cam\u00f5es","url":"","description":"<strong>Lu\u00eds Vaz de Cam\u00f5es<\/strong> (ok.\u00a01524 w\u00a0Lizbonie \u2013\u00a010 czerwca 1580, tam\u017ce) \u2013\u00a0renesansowy poeta, prekursor\u00a0baroku, wedle tradycji najwi\u0119kszy pisarz w literaturze\u00a0portugalskiej. Wykl\u0119ty i niedoceniony za \u017cycia, w epoce\u00a0romantyzmu sta\u0142 si\u0119 postaci\u0105 legendarn\u0105, wzorem wszystkich poet\u00f3w nieszcz\u0119\u015bliwych. Wielokrotnie okrzykiwany \"ksi\u0119ciem poet\u00f3w\".\r\n\r\nCam\u00f5es urodzi\u0142 si\u0119 oko\u0142o roku\u00a01524 (nie jest to pewna data) w\u00a0Lizbonie jako jedyny syn Sim\u00e3o Vaz de Cam\u00f5esa i Any de S\u00e1 de Macedo. Edukowany przez\u00a0dominikan\u00f3w i\u00a0jezuit\u00f3w uko\u0144czy\u0142\u00a0uniwersytet w Coimbrze, w\u00a01542 wr\u00f3ci\u0142 do Lizbony i w stolicy rozpocz\u0105\u0142 \u017cycie\u00a0dworzanina. Legenda g\u0142osi, i\u017c jako m\u0142ody ch\u0142opak sta\u0142 si\u0119 rywalem \u00f3wczesnego\u00a0kr\u00f3la o wzgl\u0119dy pewnej damy dworu, za co skazany zosta\u0142 na\u00a0banicj\u0119.\r\n\r\nPodczas wojny w\u00a0Afryce P\u00f3\u0142nocnej (Maroko) i w jednej z potyczek Cam\u00f5es straci\u0142 jedno oko (zosta\u0142o ono przebite strza\u0142\u0105). Poeta po\u017ceglowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c do\u00a0Goa we wschodnich\u00a0Indiach, sk\u0105d zes\u0142any zosta\u0142 do\u00a0Makau w\u00a0Chinach. Na ten okres \u017cycia Cam\u00f5esa przypada napisanie\u00a0<em>Luzytan<\/em>.\r\n\r\nDo Portugalii wr\u00f3ci\u0142 w\u00a01552 (jako jeden z niewielu ocala\u0142ych z katastrofy morskiej), jednak ju\u017c w nast\u0119pnym roku zosta\u0142 wygnany do portugalskiej kolonii w\u00a0Goa i z powodu d\u0142ug\u00f3w uwi\u0119ziony na osiem lat. Ponowne pozwolenie na powr\u00f3t do ojczyzny otrzyma\u0142 Cam\u00f5es w\u00a01569. Po opublikowaniu\u00a0<em>Luzjad<\/em> otrzyma\u0142 kr\u00f3lewsk\u0105 pensj\u0119, jednak po \u015bmierci w\u0142adcy przesta\u0142a ona obowi\u0105zywa\u0107. Sta\u0142o si\u0119 to przyczyn\u0105 ub\u00f3stwa poety, kt\u00f3rego jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em zarobku by\u0142o\u00a0\u017cebranie. Cam\u00f5esem opiekowa\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas s\u0142u\u017c\u0105cy, kt\u00f3ry przyby\u0142 za nim z Indii.\r\n\r\nPoeta zmar\u0142 w wieku 56 lat w Lizbonie.\r\n\r\nTytu\u0142\u00a0<em>Os Lus\u00edadas<\/em> mo\u017cna przet\u0142umaczy\u0107 jako\u00a0<em>Synowie Luza<\/em> (Luzjady). Nawi\u0105zuje on do mitycznego Luza i plemienia\u00a0Luzytan\u00f3w, od kt\u00f3rych to rzekomo maj\u0105 wywodzi\u0107 si\u0119 Portugalczycy. Epopeja sk\u0142ada si\u0119 z 10 pie\u015bni i jest oparta na wzorach klasycznych. Opowiada o podr\u00f3\u017cy\u00a0Vasco da Gamy do\u00a0Indii, na tym tle ukazuje histori\u0119 (od czas\u00f3w mitycznych i rzymskich, po epok\u0119 odkry\u0107 na Dalekim Wschodzie) i tradycje Portugalczyk\u00f3w. Dzie\u0142o wyra\u017ca t\u0119sknot\u0119 i mi\u0142o\u015b\u0107 poety do\u00a0<em>utraconej<\/em>ojczyzny.\r\n\r\nCam\u00f5es pisywa\u0142 tak\u017ce\u00a0dramaty,\u00a0sonety, ody, elegie. W swojej tw\u00f3rczo\u015bci wzorowa\u0142 si\u0119 na utworach\u00a0Homera,\u00a0Wergiliusza czy\u00a0Petrarki. Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 poety odegra\u0142a wielk\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu si\u0119 portugalskiej to\u017csamo\u015bci narodowej, sta\u0142a si\u0119 tak\u017ce \u2013 ju\u017c w\u00a0XX wieku \u2013 swoist\u0105 podstaw\u0105 dyktatury\u00a0Salazara i jego nacjonalistycznej doktryny.\r\n\r\nKlasyczne w formie wiersze Cam\u00f5esa cz\u0119sto przes\u0105czone s\u0105 nastrojem rezygnacji i\u00a0egzystencjalnego l\u0119ku, co zbli\u017ca poet\u0119 do poetyki maj\u0105cego zrodzi\u0107 si\u0119 niebawem\u00a0baroku. Ludzka\u00a0egzystencja w uj\u0119ciu Cam\u00f5esa oparta jest na\u00a0paradoksie; w sonetach mi\u0142osnych prze\u0142amany zostaje tradycyjny wizerunek\u00a0humanisty (<em>poety doctusa<\/em>) oraz wizja odkrytego przez niego\u00a0harmonijnego \u015bwiata.\u00a0Terencjuszowy idea\u0142\u00a0<em>Homo sum, humani nil a me alienum puto<\/em> (cz\u0142owiekiem jestem i nic co ludzkie nie jest mi obce) wbrew renesansowym przekonaniom nabiera u Cam\u00f5esa\u00a0pesymistycznego wymiaru, jak we fragmencie:\r\n\r\nWszystkiegom zazna\u0142 - i ci\u0105gle mnie spala\r\n\u017bal owdowia\u0142y po rzeczach straconych.\r\nBunt przeciw ci\u0119gom uczy mnie obrony,\r\nBym si\u0119 nie cieszy\u0142 tym, co nie ocala.\r\n\r\nMimo i\u017c w wi\u0119kszo\u015bci kr\u00f3tkie utwory Cam\u00f5esa wyra\u017caj\u0105\u00a0panteistyczny zachwyt nad \u015bwiatem przyrody oraz pochwa\u0142\u0119 zmys\u0142owych dr\u00f3g poznania \u015bwiata, zdarzaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c sonety w do\u015b\u0107 sugestywny spos\u00f3b okre\u015blaj\u0105ce \u017cycie jako\u00a0<em>piek\u0142o<\/em> i nieko\u0144cz\u0105cy si\u0119 koszmar, kt\u00f3rego poeta nie chcia\u0142by powt\u00f3rzy\u0107. Cz\u0119sto powracaj\u0105 przy tym motywy w\u0119dr\u00f3wki, poczucia obco\u015bci i samotno\u015bci.\r\n\r\nLiryka mi\u0142osna Cam\u00f5esa stale oscyluje mi\u0119dzy introwertycznym wyrazem cierpie\u0144 mi\u0142osnych kochanka a pochwa\u0142\u0105\u00a0metafizycznego sensu tego cierpienia. Poeta przybiera przy tym ton refleksyjno-filozoficzny, g\u0142\u00f3wnym celem tej liryki jest uchwycenie uniwersalnych sens\u00f3w oraz\u00a0ontologicznedociekania istoty mi\u0142o\u015bci. Uczucie mi\u0142o\u015bci przedstawione jest tu do\u015b\u0107\u00a0platonicznie, cho\u0107 nie wolne jest r\u00f3wnie\u017c od barokowej zmys\u0142owo\u015bci cia\u0142a.\r\n\r\n<em>(Wikipedia)<\/em>","link":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes","slug":"luis-de-camoes","avatar_urls":{"24":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=24&d=mm&r=g","48":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=48&d=mm&r=g","96":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=96&d=mm&r=g"},"meta":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Lu\u00eds de Cam\u00f5es, Autor w serwisie Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Lu\u00eds de Cam\u00f5es, Autor w serwisie Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=500&amp;d=mm&amp;r=g\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#organization\",\"name\":\"Ownetic\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/\",\"sameAs\":[],\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Group-6341.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Group-6341.png\",\"width\":260,\"height\":260,\"caption\":\"Ownetic\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/\",\"name\":\"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w\",\"description\":\"Cytaty\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ProfilePage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes\",\"name\":\"Lu\u00eds de Cam\u00f5es, Autor w serwisie Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#website\"},\"description\":\"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Archiwum dla Lu\u00eds de Cam\u00f5es\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/person\/aaacfdfe8895dda119a6c2bf2430bbc4\",\"name\":\"Lu\u00eds de Cam\u00f5es\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Lu\u00eds de Cam\u00f5es\"},\"description\":\"Lu\u00eds Vaz de Cam\u00f5es (ok.\u00a01524 w\u00a0Lizbonie \u2013\u00a010 czerwca 1580, tam\u017ce) \u2013\u00a0renesansowy poeta, prekursor\u00a0baroku, wedle tradycji najwi\u0119kszy pisarz w literaturze\u00a0portugalskiej. Wykl\u0119ty i niedoceniony za \u017cycia, w epoce\u00a0romantyzmu sta\u0142 si\u0119 postaci\u0105 legendarn\u0105, wzorem wszystkich poet\u00f3w nieszcz\u0119\u015bliwych. Wielokrotnie okrzykiwany \\\"ksi\u0119ciem poet\u00f3w\\\". Cam\u00f5es urodzi\u0142 si\u0119 oko\u0142o roku\u00a01524 (nie jest to pewna data) w\u00a0Lizbonie jako jedyny syn Sim\u00e3o Vaz de Cam\u00f5esa i Any de S\u00e1 de Macedo. Edukowany przez\u00a0dominikan\u00f3w i\u00a0jezuit\u00f3w uko\u0144czy\u0142\u00a0uniwersytet w Coimbrze, w\u00a01542 wr\u00f3ci\u0142 do Lizbony i w stolicy rozpocz\u0105\u0142 \u017cycie\u00a0dworzanina. Legenda g\u0142osi, i\u017c jako m\u0142ody ch\u0142opak sta\u0142 si\u0119 rywalem \u00f3wczesnego\u00a0kr\u00f3la o wzgl\u0119dy pewnej damy dworu, za co skazany zosta\u0142 na\u00a0banicj\u0119. Podczas wojny w\u00a0Afryce P\u00f3\u0142nocnej (Maroko) i w jednej z potyczek Cam\u00f5es straci\u0142 jedno oko (zosta\u0142o ono przebite strza\u0142\u0105). Poeta po\u017ceglowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c do\u00a0Goa we wschodnich\u00a0Indiach, sk\u0105d zes\u0142any zosta\u0142 do\u00a0Makau w\u00a0Chinach. Na ten okres \u017cycia Cam\u00f5esa przypada napisanie\u00a0Luzytan. Do Portugalii wr\u00f3ci\u0142 w\u00a01552 (jako jeden z niewielu ocala\u0142ych z katastrofy morskiej), jednak ju\u017c w nast\u0119pnym roku zosta\u0142 wygnany do portugalskiej kolonii w\u00a0Goa i z powodu d\u0142ug\u00f3w uwi\u0119ziony na osiem lat. Ponowne pozwolenie na powr\u00f3t do ojczyzny otrzyma\u0142 Cam\u00f5es w\u00a01569. Po opublikowaniu\u00a0Luzjad otrzyma\u0142 kr\u00f3lewsk\u0105 pensj\u0119, jednak po \u015bmierci w\u0142adcy przesta\u0142a ona obowi\u0105zywa\u0107. Sta\u0142o si\u0119 to przyczyn\u0105 ub\u00f3stwa poety, kt\u00f3rego jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em zarobku by\u0142o\u00a0\u017cebranie. Cam\u00f5esem opiekowa\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas s\u0142u\u017c\u0105cy, kt\u00f3ry przyby\u0142 za nim z Indii. Poeta zmar\u0142 w wieku 56 lat w Lizbonie. Tytu\u0142\u00a0Os Lus\u00edadas mo\u017cna przet\u0142umaczy\u0107 jako\u00a0Synowie Luza (Luzjady). Nawi\u0105zuje on do mitycznego Luza i plemienia\u00a0Luzytan\u00f3w, od kt\u00f3rych to rzekomo maj\u0105 wywodzi\u0107 si\u0119 Portugalczycy. Epopeja sk\u0142ada si\u0119 z 10 pie\u015bni i jest oparta na wzorach klasycznych. Opowiada o podr\u00f3\u017cy\u00a0Vasco da Gamy do\u00a0Indii, na tym tle ukazuje histori\u0119 (od czas\u00f3w mitycznych i rzymskich, po epok\u0119 odkry\u0107 na Dalekim Wschodzie) i tradycje Portugalczyk\u00f3w. Dzie\u0142o wyra\u017ca t\u0119sknot\u0119 i mi\u0142o\u015b\u0107 poety do\u00a0utraconejojczyzny. Cam\u00f5es pisywa\u0142 tak\u017ce\u00a0dramaty,\u00a0sonety, ody, elegie. W swojej tw\u00f3rczo\u015bci wzorowa\u0142 si\u0119 na utworach\u00a0Homera,\u00a0Wergiliusza czy\u00a0Petrarki. Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 poety odegra\u0142a wielk\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu si\u0119 portugalskiej to\u017csamo\u015bci narodowej, sta\u0142a si\u0119 tak\u017ce \u2013 ju\u017c w\u00a0XX wieku \u2013 swoist\u0105 podstaw\u0105 dyktatury\u00a0Salazara i jego nacjonalistycznej doktryny. Klasyczne w formie wiersze Cam\u00f5esa cz\u0119sto przes\u0105czone s\u0105 nastrojem rezygnacji i\u00a0egzystencjalnego l\u0119ku, co zbli\u017ca poet\u0119 do poetyki maj\u0105cego zrodzi\u0107 si\u0119 niebawem\u00a0baroku. Ludzka\u00a0egzystencja w uj\u0119ciu Cam\u00f5esa oparta jest na\u00a0paradoksie; w sonetach mi\u0142osnych prze\u0142amany zostaje tradycyjny wizerunek\u00a0humanisty (poety doctusa) oraz wizja odkrytego przez niego\u00a0harmonijnego \u015bwiata.\u00a0Terencjuszowy idea\u0142\u00a0Homo sum, humani nil a me alienum puto (cz\u0142owiekiem jestem i nic co ludzkie nie jest mi obce) wbrew renesansowym przekonaniom nabiera u Cam\u00f5esa\u00a0pesymistycznego wymiaru, jak we fragmencie: Wszystkiegom zazna\u0142 - i ci\u0105gle mnie spala \u017bal owdowia\u0142y po rzeczach straconych. Bunt przeciw ci\u0119gom uczy mnie obrony, Bym si\u0119 nie cieszy\u0142 tym, co nie ocala. Mimo i\u017c w wi\u0119kszo\u015bci kr\u00f3tkie utwory Cam\u00f5esa wyra\u017caj\u0105\u00a0panteistyczny zachwyt nad \u015bwiatem przyrody oraz pochwa\u0142\u0119 zmys\u0142owych dr\u00f3g poznania \u015bwiata, zdarzaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c sonety w do\u015b\u0107 sugestywny spos\u00f3b okre\u015blaj\u0105ce \u017cycie jako\u00a0piek\u0142o i nieko\u0144cz\u0105cy si\u0119 koszmar, kt\u00f3rego poeta nie chcia\u0142by powt\u00f3rzy\u0107. Cz\u0119sto powracaj\u0105 przy tym motywy w\u0119dr\u00f3wki, poczucia obco\u015bci i samotno\u015bci. Liryka mi\u0142osna Cam\u00f5esa stale oscyluje mi\u0119dzy introwertycznym wyrazem cierpie\u0144 mi\u0142osnych kochanka a pochwa\u0142\u0105\u00a0metafizycznego sensu tego cierpienia. Poeta przybiera przy tym ton refleksyjno-filozoficzny, g\u0142\u00f3wnym celem tej liryki jest uchwycenie uniwersalnych sens\u00f3w oraz\u00a0ontologicznedociekania istoty mi\u0142o\u015bci. Uczucie mi\u0142o\u015bci przedstawione jest tu do\u015b\u0107\u00a0platonicznie, cho\u0107 nie wolne jest r\u00f3wnie\u017c od barokowej zmys\u0142owo\u015bci cia\u0142a. (Wikipedia)\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#webpage\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Lu\u00eds de Cam\u00f5es, Autor w serwisie Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","description":"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Lu\u00eds de Cam\u00f5es, Autor w serwisie Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","twitter_description":"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","twitter_image":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=500&d=mm&r=g","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#organization","name":"Ownetic","url":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/","sameAs":[],"logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Group-6341.png","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Group-6341.png","width":260,"height":260,"caption":"Ownetic"},"image":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/","name":"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","description":"Cytaty","publisher":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ProfilePage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes","name":"Lu\u00eds de Cam\u00f5es, Autor w serwisie Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#website"},"description":"Ownetic \u2013 Kolekcja Cytat\u00f3w","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Archiwum dla Lu\u00eds de Cam\u00f5es"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/person\/aaacfdfe8895dda119a6c2bf2430bbc4","name":"Lu\u00eds de Cam\u00f5es","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a1a079792e2f35a9f65340f18d754259?s=96&d=mm&r=g","caption":"Lu\u00eds de Cam\u00f5es"},"description":"Lu\u00eds Vaz de Cam\u00f5es (ok.\u00a01524 w\u00a0Lizbonie \u2013\u00a010 czerwca 1580, tam\u017ce) \u2013\u00a0renesansowy poeta, prekursor\u00a0baroku, wedle tradycji najwi\u0119kszy pisarz w literaturze\u00a0portugalskiej. Wykl\u0119ty i niedoceniony za \u017cycia, w epoce\u00a0romantyzmu sta\u0142 si\u0119 postaci\u0105 legendarn\u0105, wzorem wszystkich poet\u00f3w nieszcz\u0119\u015bliwych. Wielokrotnie okrzykiwany \"ksi\u0119ciem poet\u00f3w\". Cam\u00f5es urodzi\u0142 si\u0119 oko\u0142o roku\u00a01524 (nie jest to pewna data) w\u00a0Lizbonie jako jedyny syn Sim\u00e3o Vaz de Cam\u00f5esa i Any de S\u00e1 de Macedo. Edukowany przez\u00a0dominikan\u00f3w i\u00a0jezuit\u00f3w uko\u0144czy\u0142\u00a0uniwersytet w Coimbrze, w\u00a01542 wr\u00f3ci\u0142 do Lizbony i w stolicy rozpocz\u0105\u0142 \u017cycie\u00a0dworzanina. Legenda g\u0142osi, i\u017c jako m\u0142ody ch\u0142opak sta\u0142 si\u0119 rywalem \u00f3wczesnego\u00a0kr\u00f3la o wzgl\u0119dy pewnej damy dworu, za co skazany zosta\u0142 na\u00a0banicj\u0119. Podczas wojny w\u00a0Afryce P\u00f3\u0142nocnej (Maroko) i w jednej z potyczek Cam\u00f5es straci\u0142 jedno oko (zosta\u0142o ono przebite strza\u0142\u0105). Poeta po\u017ceglowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c do\u00a0Goa we wschodnich\u00a0Indiach, sk\u0105d zes\u0142any zosta\u0142 do\u00a0Makau w\u00a0Chinach. Na ten okres \u017cycia Cam\u00f5esa przypada napisanie\u00a0Luzytan. Do Portugalii wr\u00f3ci\u0142 w\u00a01552 (jako jeden z niewielu ocala\u0142ych z katastrofy morskiej), jednak ju\u017c w nast\u0119pnym roku zosta\u0142 wygnany do portugalskiej kolonii w\u00a0Goa i z powodu d\u0142ug\u00f3w uwi\u0119ziony na osiem lat. Ponowne pozwolenie na powr\u00f3t do ojczyzny otrzyma\u0142 Cam\u00f5es w\u00a01569. Po opublikowaniu\u00a0Luzjad otrzyma\u0142 kr\u00f3lewsk\u0105 pensj\u0119, jednak po \u015bmierci w\u0142adcy przesta\u0142a ona obowi\u0105zywa\u0107. Sta\u0142o si\u0119 to przyczyn\u0105 ub\u00f3stwa poety, kt\u00f3rego jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em zarobku by\u0142o\u00a0\u017cebranie. Cam\u00f5esem opiekowa\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas s\u0142u\u017c\u0105cy, kt\u00f3ry przyby\u0142 za nim z Indii. Poeta zmar\u0142 w wieku 56 lat w Lizbonie. Tytu\u0142\u00a0Os Lus\u00edadas mo\u017cna przet\u0142umaczy\u0107 jako\u00a0Synowie Luza (Luzjady). Nawi\u0105zuje on do mitycznego Luza i plemienia\u00a0Luzytan\u00f3w, od kt\u00f3rych to rzekomo maj\u0105 wywodzi\u0107 si\u0119 Portugalczycy. Epopeja sk\u0142ada si\u0119 z 10 pie\u015bni i jest oparta na wzorach klasycznych. Opowiada o podr\u00f3\u017cy\u00a0Vasco da Gamy do\u00a0Indii, na tym tle ukazuje histori\u0119 (od czas\u00f3w mitycznych i rzymskich, po epok\u0119 odkry\u0107 na Dalekim Wschodzie) i tradycje Portugalczyk\u00f3w. Dzie\u0142o wyra\u017ca t\u0119sknot\u0119 i mi\u0142o\u015b\u0107 poety do\u00a0utraconejojczyzny. Cam\u00f5es pisywa\u0142 tak\u017ce\u00a0dramaty,\u00a0sonety, ody, elegie. W swojej tw\u00f3rczo\u015bci wzorowa\u0142 si\u0119 na utworach\u00a0Homera,\u00a0Wergiliusza czy\u00a0Petrarki. Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 poety odegra\u0142a wielk\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu si\u0119 portugalskiej to\u017csamo\u015bci narodowej, sta\u0142a si\u0119 tak\u017ce \u2013 ju\u017c w\u00a0XX wieku \u2013 swoist\u0105 podstaw\u0105 dyktatury\u00a0Salazara i jego nacjonalistycznej doktryny. Klasyczne w formie wiersze Cam\u00f5esa cz\u0119sto przes\u0105czone s\u0105 nastrojem rezygnacji i\u00a0egzystencjalnego l\u0119ku, co zbli\u017ca poet\u0119 do poetyki maj\u0105cego zrodzi\u0107 si\u0119 niebawem\u00a0baroku. Ludzka\u00a0egzystencja w uj\u0119ciu Cam\u00f5esa oparta jest na\u00a0paradoksie; w sonetach mi\u0142osnych prze\u0142amany zostaje tradycyjny wizerunek\u00a0humanisty (poety doctusa) oraz wizja odkrytego przez niego\u00a0harmonijnego \u015bwiata.\u00a0Terencjuszowy idea\u0142\u00a0Homo sum, humani nil a me alienum puto (cz\u0142owiekiem jestem i nic co ludzkie nie jest mi obce) wbrew renesansowym przekonaniom nabiera u Cam\u00f5esa\u00a0pesymistycznego wymiaru, jak we fragmencie: Wszystkiegom zazna\u0142 - i ci\u0105gle mnie spala \u017bal owdowia\u0142y po rzeczach straconych. Bunt przeciw ci\u0119gom uczy mnie obrony, Bym si\u0119 nie cieszy\u0142 tym, co nie ocala. Mimo i\u017c w wi\u0119kszo\u015bci kr\u00f3tkie utwory Cam\u00f5esa wyra\u017caj\u0105\u00a0panteistyczny zachwyt nad \u015bwiatem przyrody oraz pochwa\u0142\u0119 zmys\u0142owych dr\u00f3g poznania \u015bwiata, zdarzaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c sonety w do\u015b\u0107 sugestywny spos\u00f3b okre\u015blaj\u0105ce \u017cycie jako\u00a0piek\u0142o i nieko\u0144cz\u0105cy si\u0119 koszmar, kt\u00f3rego poeta nie chcia\u0142by powt\u00f3rzy\u0107. Cz\u0119sto powracaj\u0105 przy tym motywy w\u0119dr\u00f3wki, poczucia obco\u015bci i samotno\u015bci. Liryka mi\u0142osna Cam\u00f5esa stale oscyluje mi\u0119dzy introwertycznym wyrazem cierpie\u0144 mi\u0142osnych kochanka a pochwa\u0142\u0105\u00a0metafizycznego sensu tego cierpienia. Poeta przybiera przy tym ton refleksyjno-filozoficzny, g\u0142\u00f3wnym celem tej liryki jest uchwycenie uniwersalnych sens\u00f3w oraz\u00a0ontologicznedociekania istoty mi\u0142o\u015bci. Uczucie mi\u0142o\u015bci przedstawione jest tu do\u015b\u0107\u00a0platonicznie, cho\u0107 nie wolne jest r\u00f3wnie\u017c od barokowej zmys\u0142owo\u015bci cia\u0142a. (Wikipedia)","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/author\/luis-de-camoes#webpage"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/wp-json\/wp\/v2\/users\/180"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/cytaty\/wp-json\/wp\/v2\/users"}]}}