{"id":11154,"date":"2013-01-08T11:39:06","date_gmt":"2013-01-08T10:39:06","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=11154"},"modified":"2021-01-12T16:02:50","modified_gmt":"2021-01-12T15:02:50","slug":"kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow","title":{"rendered":"Spotkania z Szapocznikow"},"content":{"rendered":"<p>Alina Szapocznikow to nie tylko jedna z najwybitniejszych rze\u017abiarek XX wieku, ale tak\u017ce posta\u0107 otoczona tragiczn\u0105 legend\u0105. W powojennej Polsce odnajdziemy wielu takich artyst\u00f3w, kt\u00f3rych \u017cyciorysy \u2013 przerwane przedwcze\u015bnie, naznaczone egzystencjalnym niepokojem, do\u015bwiadczeniami granicznymi \u2013 przys\u0142oni\u0142y tw\u00f3rczo\u015b\u0107. Wystarczy przywo\u0142a\u0107 Rafa\u0142a Wojaczka, Halin\u0119 Po\u015bwiatowsk\u0105&#8230; Zmitologizowanie biografii sprawia, \u017ce dzie\u0142a cz\u0119sto trudno jest rozpatrywa\u0107 bez popadania w skrajno\u015bci, od literalnego przek\u0142adania \u017cyciowych wydarze\u0144 na artystyczne kroki, po ich ca\u0142kowite wykluczenie z porz\u0105dku interpretacyjnego. W przypadku Szapocznikow fascynacja jej trudnymi losami, na kt\u00f3rych cieniem po\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 gehenna gett i oboz\u00f3w koncentracyjnych oraz \u015bmiertelna choroba, idzie w parze z zachwytem nad niespotykan\u0105 wr\u0119cz witalno\u015bci\u0105 oraz nieprzeci\u0119tn\u0105 urod\u0105. Jej biografi\u0119 i tw\u00f3rczo\u015b\u0107 okre\u015blaj\u0105 poj\u0119cia, takie jak: pi\u0119kno, rado\u015b\u0107, \u017cycie, energia, \u015bmier\u0107, rozk\u0142ad, b\u00f3l, kt\u00f3re w krytycznym dyskursie cz\u0119sto ujmowane s\u0105 dychotomicznie. Tymczasem zar\u00f3wno biografia, jak i tw\u00f3rczo\u015b\u0107 wymagaj\u0105 wyrwania z my\u015blowych schemat\u00f3w, wytr\u0105cenia z pewno\u015bci co do ostatecznych znacze\u0144. Taki proces wydaje si\u0119 dokonywa\u0107, tym bardziej, \u017ce niekanoniczny spos\u00f3b odczytania dorobku artystki prezentuj\u0105 nie tylko badacze sztuki, ale r\u00f3wnie\u017c arty\u015bci.<\/p>\n<figure id=\"attachment_11155\" aria-describedby=\"caption-attachment-11155\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632\/\" rel=\"attachment wp-att-11155\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-11155\" title=\"Alina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632-540x426.jpg\" alt=\"Alina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" width=\"540\" height=\"426\"\/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-11155\" class=\"wp-caption-text\">Alina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Agata Jakubowska zauwa\u017cy\u0142a, \u017ce tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Szapocznikow zwykle przypominana jest przy okazji kolejnych wystaw retrospektywnych<a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-1\" id=\"refmark-1\"><sup>[1]<\/sup><\/a>. Ostatnio to zjawisko ponownie da\u0142o o sobie zna\u0107, a powodem, dla kt\u00f3rego dzie\u0142a artystki \u2013 a wraz z nimi jej biografia \u2013 zago\u015bci\u0142y na \u0142amach prasy sta\u0142a si\u0119 wystawa w nowojorskim Museum of Modern Art,<em> Alina Szapocznikow. Sculpture Undone 1955-1972<\/em><a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-2\" id=\"refmark-2\"><sup>[2]<\/sup><\/a>. Do kolejnego z medialnych powrot\u00f3w, tym razem dotycz\u0105cego wy\u0142\u0105cznie polskiego gruntu, przyczyni\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c sukces wydawniczy ksi\u0105\u017cki zawieraj\u0105cej korespondencj\u0119 pomi\u0119dzy Szapocznikow a Ryszardem Stanis\u0142awskim, m\u0119\u017cem i przyjacielem, opracowan\u0105 przez Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie<a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-3\" id=\"refmark-3\"><sup>[3]<\/sup><\/a>. Oba te wydarzenia \u0142\u0105czy nie tylko posta\u0107 samej rze\u017abiarki, ale r\u00f3wnie\u017c wieloletnich badaczek jej tw\u00f3rczo\u015bci, opr\u00f3cz wspomnianej ju\u017c Jakubowskiej \u2013 redaktorki naukowej tomu list\u00f3w i uczestniczki sympozjum towarzysz\u0105cego nowojorskiej wystawie, tak\u017ce Joanny Mytkowskiej oraz Eleny Filipovic, kuratorek ekspozycji, czy Joli Goli, Allegry Pesenti i Cornelii Butler, autorek esej\u00f3w do wydanego przy okazji katalogu. Sytuacja \u2013 w kt\u00f3rej za spraw\u0105 wystawy ponownie powraca tw\u00f3rczo\u015b\u0107 artystki, a za spraw\u0105 tomu korespondencji jej biografia \u2013 sprawia, \u017ce bardziej ni\u017c o samym <em>ouvre<\/em> warto m\u00f3wi\u0107 raczej o jego recepcji. Tym bardziej, \u017ce na wspomniane ju\u017c sympozjum, opr\u00f3cz historyczek i krytyczek sztuki, zaproszono r\u00f3wnie\u017c artystki, w tym Katarzyn\u0119 Kozyr\u0119. Wyra\u017ana dominacja kobiet po\u015br\u00f3d badaczy tw\u00f3rczo\u015bci Szapocznikow jest tyle\u017c zrozumia\u0142a, co zastanawiaj\u0105ca; mo\u017cna bowiem zada\u0107 pytanie o to, czy proces mityzacji biografii zosta\u0142 zako\u0144czony, czy te\u017c do kanonu etykietek do\u0142\u0105czaj\u0105 kolejne, chocia\u017cby takie jak \u201eikona sztuki feministycznej\u201d.<\/p>\n<p>Ksi\u0105\u017ck\u0119 Jakubowskiej \u2013 nota bene jedyn\u0105 dotychczas pozycj\u0119 monograficzn\u0105 po\u015bwi\u0119con\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci Szapocznikow \u2013 warto przywo\u0142a\u0107 raz jeszcze. Podwa\u017cone w niej stereotypowe my\u015blenie o dzie\u0142ach, a tak\u017ce o relacji pomi\u0119dzy nimi a biografi\u0105 artystki, w du\u017cej mierze ukszta\u0142towa\u0142o wsp\u00f3\u0142czesne perspektywy odbioru jej tw\u00f3rczo\u015bci. Jakubowska od biografii nie ucieka\u0142a, odwo\u0142a\u0142a si\u0119 jednak do psychoanalizy i teorii feministycznej; Szapocznikow jawi si\u0119 tutaj jako cudzoziemka, zar\u00f3wno w sensie dos\u0142ownym \u2013 jej losy rozpi\u0119te by\u0142y bowiem pomi\u0119dzy Czechami, Francj\u0105 i Polsk\u0105, jak i metaforycznym \u2013 z powodu obco\u015bci, kt\u00f3rej do\u015bwiadcza\u0142a jako kobieta, artystka-rze\u017abiarka oraz \u017byd\u00f3wka. Machina interpretacyjna ruszy\u0142a jednak przed publikacj\u0105 wspomnianej ksi\u0105\u017cki, bo wzmo\u017cone zainteresowanie dorobkiem Szapocznikow wybuch\u0142o w Polsce wraz z ko\u0144cem lat 90., po retrospektywnej wystawie w warszawskiej Zach\u0119cie kuratorowanej przez And\u0119 Rottenberg. Inaczej by\u0142o poza granicami kraju, gdzie tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Szapocznikow odkryto i doceniono dopiero w ostatnich latach \u2013 proces ten dokonuje si\u0119 wi\u0119c na naszych oczach, a wystawa w nowojorskim MoMA mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 jego istotnym elementem. Na Zachodzie nie tyle podwa\u017cane s\u0105 utarte klisze interpretacyjne, co kszta\u0142towany jest spos\u00f3b patrzenia na dorobek artystki. Szapocznikow ma wi\u0119c szans\u0119 zaistnie\u0107 w kanonie \u015bwiatowej sztuki na nieco innych zasadach ni\u017c ma to miejsce w przypadku sztuki polskiej.<\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-11154 gallery-columns-4 gallery-size-thumbnail'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632'><img width=\"400\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632-400x240.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11155\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11155'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-illuminated-lips-moma-2012-08-31-793x800'><img width=\"238\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-illuminated-lips-moma-2012-08-31-793x800.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow, \u201eIlluminated Lips\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11156\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11156'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow, \u201eIlluminated Lips\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-motherhood-moma-2012-08-31-792x800'><img width=\"238\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-motherhood-moma-2012-08-31-792x800.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow, \u201eMotherhood\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11157\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11157'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow, \u201eMotherhood\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-ryszard-stanislawski-kroja-mi-sie-piekne-sprawy-2012-09-18-530x726'><img width=\"175\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-ryszard-stanislawski-kroja-mi-sie-piekne-sprawy-2012-09-18-530x726.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow i Ryszard Stanis\u0142awski, \u201eKroj\u0105 mi si\u0119 pi\u0119kne sprawy\u201d , (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe organizatora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11158\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11158'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow i Ryszard Stanis\u0142awski, \u201eKroj\u0105 mi si\u0119 pi\u0119kne sprawy\u201d , (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe organizatora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-femme-inluminee-1966-1967-moma-2012-08-31-487x800'><img width=\"146\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-femme-inluminee-1966-1967-moma-2012-08-31-487x800.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow, \u201eFemme illumin\u00e9e\u201d, 1966\u201367, Collection Alexandre Stanis\u0142awski, foto: \u00a9 Fabrice Gousset, Paris, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Piotra Stanis\u0142awskiego i Galerie Gisela Capitain GmbH, Cologne \u00a9 The Estate of Alina Szapocznikow\/Piotr Stanis\u0142awski\/ADAGP, Paris (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11254\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11254'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow, \u201eFemme illumin\u00e9e\u201d, 1966\u201367, Collection Alexandre Stanis\u0142awski, foto: \u00a9 Fabrice Gousset, Paris, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Piotra Stanis\u0142awskiego i Galerie Gisela Capitain GmbH, Cologne \u00a9 The Estate of Alina Szapocznikow\/Piotr Stanis\u0142awski\/ADAGP, Paris (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-goldfinger-ms-lodz-2012-08-31-533x800'><img width=\"160\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-goldfinger-ms-lodz-2012-08-31-533x800.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow \u201eGoldfinger\u201d, 1965 Muzeum Sztuki, \u0141\u00f3d\u017a Foto: Piotr Tomczyk, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Muzeum Sztuki, \u0141\u00f3d\u017a \u00a9 The Estate of Alina Szapocznikow\/Piotr Stanis\u0142awski\/ADAGP, Paris (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11255\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11255'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow \u201eGoldfinger\u201d, 1965 Muzeum Sztuki, \u0141\u00f3d\u017a Foto: Piotr Tomczyk, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Muzeum Sztuki, \u0141\u00f3d\u017a \u00a9 The Estate of Alina Szapocznikow\/Piotr Stanis\u0142awski\/ADAGP, Paris (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-petit-dessert-i-1970-1971-moma-2012-08-31-800x679'><img width=\"283\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-petit-dessert-I-1970-1971-moma-2012-08-31-800x679.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Alina Szapocznikow \u201ePetit Dessert I\u201d, 1970\u201371 Kravis Collection Foto: Thomas Mueller, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Broadway 1602, New York i Galerie Gisela Capitain GmbH, Cologne \u00a9 The Estate of Alina Szapocznikow\/Piotr Stanis\u0142awski\/ADAGP, Paris (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-11256\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-11256'>\n\t\t\t\tAlina Szapocznikow \u201ePetit Dessert I\u201d, 1970\u201371 Kravis Collection Foto: Thomas Mueller, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Broadway 1602, New York i Galerie Gisela Capitain GmbH, Cologne \u00a9 The Estate of Alina Szapocznikow\/Piotr Stanis\u0142awski\/ADAGP, Paris (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n<p>Wydaje si\u0119, \u017ce proces artystycznej globalizacji Szapocznikow pod\u0105\u017ca drog\u0105 wyznaczon\u0105 przez ksi\u0105\u017ck\u0119 Jakubowskiej, kt\u00f3ra swoje interpretacje opar\u0142a na dekonstrukcji jednostronnego ogl\u0105du prac artystki \u2013 przez pryzmat jej los\u00f3w. Na autobiograficzne znaczenia natrafia\u0142a niejako po drodze, w toku formalnych b\u0105d\u017a historycznych analiz samych dzie\u0142; pisa\u0142a: \u201eTo w dziele, nie tylko w jego tre\u015bci, oczywi\u015bcie, ale w formie poszczeg\u00f3lnych rze\u017ab, przekszta\u0142ceniach, jakim ulegaj\u0105 poszczeg\u00f3lne motywy, dynamice rozwoju ca\u0142ej tw\u00f3rczo\u015bci dostrzegam [&#8230;] autobiograficzne narracje\u201d<a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-4\" id=\"refmark-4\"><sup>[4]<\/sup><\/a>. W sukurs przychodzi\u0142a jej niejednokrotnie psychoanaliza lub teorie feministyczne, kt\u00f3re pozwala\u0142y spojrze\u0107 na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Szapocznikow z nowej perspektywy; co wi\u0119cej, odkrywa\u0142y filozoficzn\u0105 podbudow\u0119 prac, tym samym krusz\u0105c nieznacznie wizerunek Szapocznikow jako artystki tworz\u0105cej pod dyktando \u017cycia i przypominaj\u0105c o intelektualnym wymiarze jej tw\u00f3rczo\u015bci. Jest to aspekt tym bardziej ciekawy, \u017ce powraca przy okazji lektury list\u00f3w; interesuj\u0105ca okazuje si\u0119 zw\u0142aszcza korespondencja wczesna, pochodz\u0105ca z ko\u0144ca lat 40. i powsta\u0142a podczas pobytu Szapocznikow we Francji. Wida\u0107 w niej nie tylko psychiczn\u0105 dojrza\u0142o\u015b\u0107 artystki, jej przystosowanie do \u017cycia w realiach obcego kraju, ale tak\u017ce j\u0119zykow\u0105 bieg\u0142o\u015b\u0107 i szerokie horyzonty lektur. Korespondencja pozwala wi\u0119c niejako wydoby\u0107 artystk\u0119 z intelektualnego cienia Stanis\u0142awskiego, zwraca r\u00f3wnie\u017c uwag\u0119 na mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u2013 albo wr\u0119cz konieczno\u015b\u0107 \u2013 rozpatrywania jej tw\u00f3rczo\u015bci w odniesieniu do mi\u0119dzynarodowych nurt\u00f3w artystycznych, takich jak nowy realizm czy pop art. Listy kieruj\u0105 wi\u0119c uwag\u0119 czytelnika na mi\u0119dzynarodowo\u015b\u0107 Szapocznikow, nie tylko w perspektywie biografii, ale tak\u017ce dokona\u0144. Nieco inaczej dorobek rze\u017abiarki wybrzmiewa bowiem w skali Polski, a inaczej na arenie \u015bwiatowej. T\u0119 drug\u0105 perspektyw\u0119 analizowano zreszt\u0105 przy okazji innej jeszcze wystawy, <em>Niezgrabne przedmioty<\/em>, zorganizowanej przez Mytkowsk\u0105 i Jakubowsk\u0105 w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie w 2009 roku. Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Szapocznikow zosta\u0142a tutaj pokazana w kontek\u015bcie dokona\u0144 innych artystek, takich jak Pauline Boty, Louise Bourgeois czy Eva Hesse, kt\u00f3rym wsp\u00f3lny by\u0142 eksperyment formalny, eksplorowanie tematu cielesno\u015bci, kobieco\u015bci, co \u0142\u0105czy\u0107 mo\u017cna tak\u017ce z refleksj\u0105 prefeministyczn\u0105. Tutaj r\u00f3wnie\u017c, podobnie jak w MoMA, wystawie towarzyszy\u0142o mi\u0119dzynarodowa konferencja dotycz\u0105ca nowych odczyta\u0144 tw\u00f3rczo\u015bci Szapocznikow, na kt\u00f3r\u0105 zaproszono mi\u0119dzy innymi Griseld\u0119 Pollock czy Sar\u0119 Wilson, podsumowana angloj\u0119zyczn\u0105 publikacj\u0105<em> Alina Szapocznikow. Awkward Objects.<\/em><\/p>\n<p>Przegl\u0105d kolejnych krok\u00f3w \u2013 oraz perspektyw \u2013 odkrywania tw\u00f3rczo\u015bci artystki pozwala zbudowa\u0107 katalog zagadnie\u0144, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych koncentruj\u0105 si\u0119 nowe analizy i interpretacje. Buduj\u0105 one wielostronny obraz tw\u00f3rczo\u015bci, osadzony na fundamencie refleksji feministycznej i gruntownym studium formy.<\/p>\n<p>Szczeg\u00f3lne miejsce zajmuje tutaj kwestia cielesno\u015bci, aluzyjnie \u0142\u0105czona z psychicznym i fizycznym cierpieniem artystki, wywo\u0142anym do\u015bwiadczeniem choroby nowotworowej. Najbardziej ewidentne tropy znaczeniowe nastr\u0119czaj\u0105 jednak interpretuj\u0105cym najwi\u0119cej trudno\u015bci. W przypadku znanych, wr\u0119cz emblematycznych prac, takich jak chocia\u017cby serie poliestrowych rze\u017ab <em>Nowotwory<\/em> oraz<em> Nowotwory uosobione<\/em>, rodzi si\u0119 obawa o banalizacj\u0119, \u0142atwo bowiem skwitowa\u0107 je stwierdzeniem o prze\u0142o\u017ceniu biografii na artystyczn\u0105 form\u0119. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c najbardziej przejmuj\u0105cej realizacji w dorobku artystki, tworzonego tu\u017c przed \u015bmierci\u0105 <em>Zielnika<\/em> \u2013 serii poliestrowych odlew\u00f3w cia\u0142a, rozp\u0142aszczanych na pod\u0142o\u017cu, sytuowanych w kontek\u015bcie refleksji nad przemijaniem, \u015bmierci\u0105, a tak\u017ce wiar\u0105 w ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 istnienia.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p>Kluczem do mniej oczywistych odczyta\u0144 mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 proces transformacji figury ludzkiej oraz jej fragmentaryzacji, kt\u00f3ry mo\u017cna obserwowa\u0107 w pracach artystki niemal od pocz\u0105tku dojrza\u0142ej tw\u00f3rczo\u015bci. Posta\u0107 ludzka by\u0142a w nich poddawana rozmaitym przetworzeniom, kt\u00f3re w nied\u0142ugim czasie oddali\u0142y rze\u017aby Szapocznikow od integralno\u015bci (<em>Trudny wiek<\/em>), doprowadzaj\u0105c do stopniowego wytracania materii (<em>Ekshumowany<\/em>). Poszukiwanie formalne ko\u0144ca lat 50. zaowocowa\u0142o wkr\u00f3tce jeszcze innymi strategiami dekonstruowania figuralno\u015bci, prowadz\u0105cymi do swoistej wiwisekcji materii. W\u00f3wczas ludzka figura sta\u0142a si\u0119 ludzkim cia\u0142em, materia rze\u017abiarska \u2013 materi\u0105 niemal abstrakcyjn\u0105, przywo\u0142uj\u0105c\u0105 jedynie metaforyczne skojarzenia z cz\u0119\u015bciami organizmu, cz\u0119sto sugerowane tytu\u0142ami, na przyk\u0142ad<em> Monstrum, Weso\u0142e miasteczko, Maria Magdalena, B\u0142azen<\/em>. Rozmi\u0119kczenie form, wytracenie bry\u0142owato\u015bci \u2013 w ko\u0144cu lat 50. oraz w latach 60. realizowane eksperymentalnie w rozmaitych materia\u0142ach, takich jak gips, br\u0105z, marmur, piaskowiec, a najcz\u0119\u015bciej w technice asambla\u017cu \u2013 kilka lat p\u00f3\u017aniej doprowadzi\u0142o artystk\u0119 z powrotem do figuratywno\u015bci. By\u0142a to jednak figuratywno\u015b\u0107 innego rodzaju. Abstrakcyjna materia, sugeruj\u0105ca ludzk\u0105 posta\u0107 przemieni\u0142a si\u0119 w materi\u0119 na\u015bladuj\u0105c\u0105, \u201ezapisuj\u0105c\u0105\u201d cielesno\u015b\u0107. Przekroczenie granicy pomi\u0119dzy figur\u0105 a cia\u0142em daje zna\u0107 o sobie po po\u0142owie lat 60., w pracach powsta\u0142ych ju\u017c w Pary\u017cu, opartych na odlewach fragment\u00f3w cia\u0142a, pocz\u0105tkowo gipsowych, p\u00f3\u017aniej poliestrowych. W seriach<em> Fetyszy, Deser\u00f3w<\/em> czy <em>Lamp<\/em> posta\u0107 ludzka zaprezentowana zosta\u0142a przez pryzmat jej fragmentarycznych ekwiwalent\u00f3w \u2013 resztek, skrawk\u00f3w, cz\u0105stek, kt\u00f3re, jakby na zasadzie rekompensaty, przybieraj\u0105 atrakcyjne, u\u017cytkowe formy. Nieustanne eksperymentowanie z materi\u0105 rze\u017abiarsk\u0105, jej uelastycznianie, by sprosta\u0142a wyra\u017ceniu cielesno\u015bci, jest wi\u0119c procesem niezwykle konsekwentnym. Pozwala r\u00f3wnie\u017c stwierdzi\u0107, \u017ce tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Szapocznikow mo\u017cna odczytywa\u0107 nie tylko przez pryzmat osobistych do\u015bwiadcze\u0144 Holocaustu czy choroby nowotworowej, ale r\u00f3wnie\u017c w perspektywie jej postawy \u2013 jako artystki i jako kobiety. Fascynacja kultur\u0105 popularn\u0105 i poetyk\u0105 groteski, przewrotna refleksja nad wsp\u00f3\u0142czesnym konsumpcjonizmem oraz zetkni\u0119cie z okre\u015blonymi pr\u0105dami artystycznymi i intelektualnymi, takimi jak francuski egzystencjalizm czy rodz\u0105cy si\u0119 dopiero feminizm, pozwalaj\u0105 ujmowa\u0107 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 rze\u017abiarki z wielu r\u00f3\u017cnych perspektyw.<\/p>\n<figure id=\"attachment_11156\" aria-describedby=\"caption-attachment-11156\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/alina-szapocznikow-illuminated-lips-moma-2012-08-31-793x800\/\" rel=\"attachment wp-att-11156\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-11156\" title=\"Alina Szapocznikow, \u201eIlluminated Lips\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-illuminated-lips-moma-2012-08-31-793x800-540x544.jpg\" alt=\"Alina Szapocznikow, \u201eIlluminated Lips\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\" width=\"540\" height=\"544\"\/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-11156\" class=\"wp-caption-text\">Alina Szapocznikow, \u201eIlluminated Lips\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Po\u015br\u00f3d prac Szapocznikow zwracaj\u0105 uwag\u0119 ma\u0142o dotychczas znane rze\u017aby wykorzystuj\u0105ce materia\u0142y gotowe, w tym fotografie. Fotografia zajmowa\u0142a zreszt\u0105 niezwykle istotne miejsce w tw\u00f3rczo\u015bci artystki. Szapocznikow konsekwentnie wykorzystywa\u0142a j\u0105 zar\u00f3wno jako narz\u0119dzie dokumentacji swojej tw\u00f3rczo\u015bci, wykonuj\u0105c serie zdj\u0119\u0107 w\u0142asnych rze\u017ab, a tak\u017ce pozuj\u0105c wraz z nimi, jak r\u00f3wnie\u017c jako zapis b\u0119d\u0105cy integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 artystycznej wypowiedzi; jest tak chocia\u017cby w serii <em>Fotorze\u017ab<\/em> \u2013 powsta\u0142ej w 1971 roku makrofotograficznej dokumentacji form wymodelowanych z gumy do \u017cucia, ale r\u00f3wnie\u017c w efemerycznej, quasi-konceptualnej pracy<em> Pami\u0105tka ze sto\u0142u weselnego szcz\u0119\u015bliwej kobiety<\/em>, r\u00f3wnie\u017c z 1971 roku, gromadz\u0105cej inne, wcze\u015bniejsze rze\u017aby i utrwalonej jedynie na fotografii. Jeszcze inne miejsce w tw\u00f3rczo\u015bci Szapocznikow zajmuje seria <em>Pami\u0105tek<\/em>, poliestrowych prac z zatopion\u0105 wewn\u0105trz fotografi\u0105 zmar\u0142ej kobiety wykonan\u0105 w obozie koncentracyjnym lub te\u017c z fotomonta\u017cem \u0142\u0105cz\u0105cym to w\u0142a\u015bnie zdj\u0119cie z fotografi\u0105 z dzieci\u0144stwa artystki; prac z zatopionymi w ich wn\u0119trzu zdj\u0119ciami lub ich reprodukcjami jest zreszt\u0105 wi\u0119cej, by wspomnie\u0107 chocia\u017cby przywo\u0142ywane ju\u017c <em>Nowotwory<\/em>. W tych przypadkach fotografia potraktowana zostaje jako przedmiot, kt\u00f3ry \u2013 przekszta\u0142cony \u2013 przybiera artystyczn\u0105 form\u0119, jednocze\u015bnie prowokuj\u0105c do poszukiwania ukrytych za ni\u0105 realnych znacze\u0144.<\/p>\n<p>Paralel\u0105 zainteresowania zapisem fotograficznym mo\u017ce by\u0107 fascynacja odlewem. W taki w\u0142a\u015bnie spos\u00f3b, na przyk\u0142ad we wspomnianym ju\u017c <em>Zielniku<\/em>, Szapocznikow przenosi\u0142a fragmenty swojego cia\u0142a, a p\u00f3\u017aniej tak\u017ce cia\u0142a swojego syna, w nieo\u017cywion\u0105 materi\u0119. Ten spos\u00f3b zapisu cielesnej kondycji sprawia\u0142, \u017ce rze\u017aba, chocia\u017c zachowywa\u0142a konkretno\u015b\u0107 i zwi\u0105zek z realno\u015bci\u0105, jednocze\u015bnie stawa\u0142a si\u0119 abstrakcyjna, co podkre\u015bla\u0142y r\u00f3wnie\u017c stosowane przez artystk\u0119 zabiegi sp\u0142aszczania, gniecenia. Odlew przedmiotu, podobnie zreszt\u0105 jak jego fotografia, nie jest z nim identyczny. Przywo\u0142uje pierwowz\u00f3r jedynie cz\u0105stkowo, fragmentaryczno\u015b\u0107 wpisana jest w natur\u0119 samego zapisu. Ontyczny status fotograficznej odbitki jest zawsze niepewny, rzeczywisto\u015b\u0107 zreprodukowana ma charakter unieruchomionego widoku, pod tym wzgl\u0119dem zawsze jest ubo\u017csza, by nie rzec \u2013 fa\u0142szywa. Z drugiej jednak strony sama mo\u017cliwo\u015b\u0107 reprodukcji otwiera nowe perspektywy ogl\u0105du. Z podobnym zjawiskiem mamy do czynienia w przypadku gipsowych lub poliestrowych odlew\u00f3w, kt\u00f3re w momencie oderwania si\u0119 od cia\u0142a zaczynaj\u0105 \u017cy\u0107 w\u0142asnym \u017cyciem. W tym przypadku \u017cyciem takim, jakie wyznaczy\u0142a im artystka. Szapocznikow \u015bwiadomie wybiera\u0142a technik\u0119 i \u015brodki wyrazu, kt\u00f3re pozwala\u0142y jej przyobleka\u0107 w\u0142asne cia\u0142o w artystyczn\u0105 form\u0119. Mo\u017cna by\u0142oby widzie\u0107 j\u0105 zatem jako pierwowz\u00f3r performerki, artystki korzystaj\u0105cej z materia\u0142u w\u0142asnego cia\u0142a, w kt\u00f3rej przypadku oddzielenie biografii od sztuki staje si\u0119 w\u0142a\u015bciwie niemo\u017cliwe. Tym bardziej ciekawe jest \u015bledzenie recepcji jej dokona\u0144 w dzia\u0142aniach artystek nurtu performance i body art, chocia\u017cby wspomnianej ju\u017c Katarzyny Kozyry, a tak\u017ce w sztuce o nieco innych, dadaistycznych tradycjach, na przyk\u0142ad w tw\u00f3rczo\u015bci Pauliny O\u0142owskiej, kt\u00f3ra podj\u0119\u0142a refleksj\u0119 nad fenomenem Szapocznikow w kola\u017cach i obrazach, po\u015bwi\u0119conych aspektom kobieco\u015bci, erotyzmu i kultury popularnej.<\/p>\n<p>Tworzywem, kt\u00f3re ostatecznie wybra\u0142a Szapocznikow by\u0142o wi\u0119c w\u0142asne cia\u0142o \u2013 w ten spos\u00f3b materia rze\u017abiarska momentami stawa\u0142a si\u0119 efemeryczn\u0105 materi\u0105 egzystencji, tylko i a\u017c momentami. Gra w\u0142asnym wizerunkiem, kt\u00f3r\u0105 stosowa\u0142a artystka, ma w sobie bowiem zar\u00f3wno pierwiastek ch\u0142odnej kalkulacji, jak i szale\u0144stwa. Z jednej strony, przesadnie akcentuj\u0105c autokreacj\u0119 poprzez stosowanie odlew\u00f3w i wykorzystywanie w\u0142asnych fotografii, artystka wci\u0105ga\u0142a odbiorc\u0119 we w\u0142asn\u0105, prywatn\u0105 przestrze\u0144 \u2013 stawia\u0142a go wobec cielesno\u015bci i intymno\u015bci. Jednak z drugiej strony, stosuj\u0105c zabiegi fragmentaryzacji, a tak\u017ce wik\u0142ania rze\u017ab w kontekst u\u017cytkowy lub popkulturowy \u2013 na przyk\u0142ad seriami <em>Lamp<\/em> czy <em>Deser\u00f3w<\/em> \u2013 bra\u0142a te zabiegi niejako w cudzys\u0142\u00f3w. Obna\u017cenie i wycofanie, demonstracja i ukrycie \u2013 na takich przeciwie\u0144stwach, pomi\u0119dzy wieloma innymi, zdaje si\u0119 opiera\u0107 dychotomiczna strategia jej tw\u00f3rczo\u015bci. Wobec takich w\u0142a\u015bnie zabieg\u00f3w staje odbiorca, interpretator, kt\u00f3rego widzenie r\u00f3wnie\u017c naznaczone jest pewn\u0105 sprzeczno\u015bci\u0105. \u015awiadcz\u0105 o niej, jakby symptomatycznie, tytu\u0142y dw\u00f3ch ostatnich, przekrojowych wystaw artystki, warszawskiej \u2013<em> Niezgrabne przedmioty<\/em><a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-5\" id=\"refmark-5\"><sup>[5]<\/sup><\/a>, a tak\u017ce nowojorskiej \u2013 <em>Sculpture undone.<\/em> Zar\u00f3wno tytu\u0142owa niezgrabno\u015b\u0107, jak i niedoko\u0144czenie budz\u0105 skojarzenia ze sfer\u0105 egzystencji \u2013 cielesno\u015bci\u0105, kt\u00f3ra zawsze jest w pewien spos\u00f3b niezgrabna, a tak\u017ce biegiem \u017cycia, w przypadku Szapocznikow przerwanym przedwcze\u015bnie. Natomiast drugie cz\u0142ony tych samych nazw wskazuj\u0105 na przedmiot, rze\u017abiarski konkret \u2013 nakazuj\u0105 nam powr\u00f3ci\u0107 do materialno\u015bci, do dzie\u0142a. W ten spos\u00f3b tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Szapocznikow wprawia odbiorc\u00f3w w konfuzj\u0119, wynikaj\u0105c\u0105 z jednoczesnego napomnienia do rozwa\u017cnej analizy oraz do szale\u0144stwa intuicyjnego odczytania. By\u0107 mo\u017ce zatem artystk\u0119 powinni\u015bmy dzisiaj widzie\u0107 nie tylko w wielu ods\u0142onach, o kt\u00f3rych pisa\u0142a Jakubowska, a wi\u0119c jako \u201ehard\u0105 dziewczyn\u0119, pi\u0119kn\u0105 kobiet\u0119, urokliw\u0105 kokietk\u0119, wyzywaj\u0105c\u0105 histeryczk\u0119\u201d<a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-6\" id=\"refmark-6\"><sup>[6]<\/sup><\/a>, ale przede wszystkim jako konsekwentnie dzia\u0142aj\u0105c\u0105 artystk\u0119, kt\u00f3rej przemy\u015blane strategie kreuj\u0105 relacj\u0119 odbioru w spos\u00f3b wci\u0105\u017c niezwykle aktualny, co mo\u017ce by\u0107 miar\u0105 jej wielko\u015bci, wyznaczaj\u0105c tym samym miejsce w kanonie \u015bwiatowej sztuki.<\/p>\n<div id=\"footnote-list\" style=\"display:inherit\"><span id=fn-heading>Poka\u017c przypisy<\/span> &nbsp;&nbsp;&nbsp;(\u21b5 returns to text)<\/p>\n<ol>\n<li id=\"footnote-1\" class=\"fn-text\">Agata Jakubowska, <em>Portret wielokrotny dzie\u0142a Aliny Szapocznikow<\/em>, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, Pozna\u0144 2008.<a href=\"#refmark-1\">\u21b5<\/a><\/li>\n<li id=\"footnote-2\" class=\"fn-text\">Jest to trzecia z kolei ods\u0142ona tej wystawy, po WIELS \u2013 Centre d&#8217;Art Contemporain w Brukseli i Hammer Museum w Los Angeles.<a href=\"#refmark-2\">\u21b5<\/a><\/li>\n<li id=\"footnote-3\" class=\"fn-text\"><em> Kroj\u0105 mi si\u0119 pi\u0119kne sprawy. Listy Aliny Szapocznikow i Ryszarda Stanis\u0142awskiego 1948-1971<\/em>, red. Agata Jakubowska, Katarzyna Szotkowska-Beylin, Wydawnictwo Karakter, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Krak\u00f3w \u2013 Warszawa 2012.<a href=\"#refmark-3\">\u21b5<\/a><\/li>\n<li id=\"footnote-4\" class=\"fn-text\">Agata Jakubowska, dz. cyt., s. 9.<a href=\"#refmark-4\">\u21b5<\/a><\/li>\n<li id=\"footnote-5\" class=\"fn-text\">Tytu\u0142 nawi\u0105zuje do s\u0142\u00f3w Szapocznikow.<a href=\"#refmark-5\">\u21b5<\/a><\/li>\n<li id=\"footnote-6\" class=\"fn-text\">Agata Jakubowska, dz. cyt., s. 232.<a href=\"#refmark-6\">\u21b5<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W przypadku Szapocznikow fascynacja jej trudnymi losami, na kt\u00f3rych cieniem po\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 gehenna gett i oboz\u00f3w koncentracyjnych oraz \u015bmiertelna choroba, idzie w parze z zachwytem nad niespotykan\u0105 wr\u0119cz witalno\u015bci\u0105 oraz nieprzeci\u0119tn\u0105 urod\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":164,"featured_media":11155,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[7488],"tags":[1477,1123,11,849],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[14162],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Spotkania z Szapocznikow<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"W przypadku Szapocznikow fascynacja jej trudnymi losami, na kt\u00f3rych cieniem po\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 gehenna gett i oboz\u00f3w koncentracyjnych oraz \u015bmiertelna choroba, idzie w parze z zachwytem nad niespotykan\u0105 wr\u0119cz witalno\u015bci\u0105 oraz nieprzeci\u0119tn\u0105 urod\u0105.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\" \/>\n<link rel=\"next\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/2\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632.jpg\",\"width\":800,\"height\":632,\"caption\":\"Alina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\",\"name\":\"Spotkania z Szapocznikow\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2013-01-08T10:39:06+00:00\",\"dateModified\":\"2021-01-12T15:02:50+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/730c2e0a40a38161707a3bf207fd578e\"},\"description\":\"W przypadku Szapocznikow fascynacja jej trudnymi losami, na kt\u00f3rych cieniem po\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 gehenna gett i oboz\u00f3w koncentracyjnych oraz \u015bmiertelna choroba, idzie w parze z zachwytem nad niespotykan\u0105 wr\u0119cz witalno\u015bci\u0105 oraz nieprzeci\u0119tn\u0105 urod\u0105.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Spotkania z Szapocznikow\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/730c2e0a40a38161707a3bf207fd578e\",\"name\":\"Kamila Dworniczak-Le\u015bniak\",\"description\":\"KAMILA DWORNICZAK-LE\u015aNIAK (1985) \u2013 historyk sztuki ze specjalizacj\u0105 muzealnicz\u0105, doktor nauk humanistycznych, autorka tekst\u00f3w krytycznych i redaktorka. Zajmuje si\u0119 histori\u0105 fotografii i krytyki artystycznej w Polsce, a tak\u017ce r\u00f3\u017cnymi obszarami polskiej sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej. W latach 2009\u20132014 doktorantka w Katedrze Historii Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej KUL. Laureatka Nagrody im. ks. prof. Szcz\u0119snego Dettloffa za rozpraw\u0119 doktorsk\u0105 po\u015bwi\u0119con\u0105 recepcji wystawy The Family of Man w Polsce (2014). Publikowa\u0142a m.in. w Magazynie O.pl, \u201eDwutygodniku\u201d, \u201eArteonie\u201d, w latach 2010\u20132012 szefowa oddzia\u0142u lubelskiego Internetowego Magazynu \u201eTeatralia\u201d. Od 2013 do 2017 roku redaktor naczelna O.pl.\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/kamila-lesniak\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Spotkania z Szapocznikow","description":"W przypadku Szapocznikow fascynacja jej trudnymi losami, na kt\u00f3rych cieniem po\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 gehenna gett i oboz\u00f3w koncentracyjnych oraz \u015bmiertelna choroba, idzie w parze z zachwytem nad niespotykan\u0105 wr\u0119cz witalno\u015bci\u0105 oraz nieprzeci\u0119tn\u0105 urod\u0105.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow","next":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow\/2","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/alina-szapocznikow-dessert-3-1970-1971-moma-2012-08-31-800x632.jpg","width":800,"height":632,"caption":"Alina Szapocznikow, \u201eDessert III\u201d (Coupe des sens), 1970-1971 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow","name":"Spotkania z Szapocznikow","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#primaryimage"},"datePublished":"2013-01-08T10:39:06+00:00","dateModified":"2021-01-12T15:02:50+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/730c2e0a40a38161707a3bf207fd578e"},"description":"W przypadku Szapocznikow fascynacja jej trudnymi losami, na kt\u00f3rych cieniem po\u0142o\u017cy\u0142a si\u0119 gehenna gett i oboz\u00f3w koncentracyjnych oraz \u015bmiertelna choroba, idzie w parze z zachwytem nad niespotykan\u0105 wr\u0119cz witalno\u015bci\u0105 oraz nieprzeci\u0119tn\u0105 urod\u0105.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/kamila-lesniak-spotkania-z-szapocznikow#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Spotkania z Szapocznikow"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/730c2e0a40a38161707a3bf207fd578e","name":"Kamila Dworniczak-Le\u015bniak","description":"KAMILA DWORNICZAK-LE\u015aNIAK (1985) \u2013 historyk sztuki ze specjalizacj\u0105 muzealnicz\u0105, doktor nauk humanistycznych, autorka tekst\u00f3w krytycznych i redaktorka. Zajmuje si\u0119 histori\u0105 fotografii i krytyki artystycznej w Polsce, a tak\u017ce r\u00f3\u017cnymi obszarami polskiej sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej. W latach 2009\u20132014 doktorantka w Katedrze Historii Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej KUL. Laureatka Nagrody im. ks. prof. Szcz\u0119snego Dettloffa za rozpraw\u0119 doktorsk\u0105 po\u015bwi\u0119con\u0105 recepcji wystawy The Family of Man w Polsce (2014). Publikowa\u0142a m.in. w Magazynie O.pl, \u201eDwutygodniku\u201d, \u201eArteonie\u201d, w latach 2010\u20132012 szefowa oddzia\u0142u lubelskiego Internetowego Magazynu \u201eTeatralia\u201d. Od 2013 do 2017 roku redaktor naczelna O.pl.","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/kamila-lesniak"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11154"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/164"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11154"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11154\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49454,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11154\/revisions\/49454"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11155"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11154"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11154"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11154"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=11154"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=11154"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}