{"id":16417,"date":"2013-11-12T00:00:54","date_gmt":"2013-11-11T23:00:54","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=16417"},"modified":"2013-11-12T12:10:58","modified_gmt":"2013-11-12T11:10:58","slug":"tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta","title":{"rendered":"Sam po\u015br\u00f3d miasta"},"content":{"rendered":"<p><strong>Beata Mielcarz, Kamila Le\u015bniak: Jest Pan znany jako jeden z najwa\u017cniejszych w Polsce przedstawicieli fotografii humanistycznej, a wi\u0119c legendarnego nurtu, stworzonego przez reporter\u00f3w w poczuciu misji przedstawiania r\u00f3\u017cnorodnych przejaw\u00f3w ludzkiego \u017cycia. Jakie by\u0142y tego pocz\u0105tki? Kiedy zetkn\u0105\u0142 si\u0119 Pan z fotografi\u0105 humanistyczn\u0105?<\/strong><\/p>\n<p><strong>Tadeusz Rolke:<\/strong> W latach 50., przede wszystkim poprzez magazyny, takie jak \u201eLife\u201d i \u201eParis Match\u201d, tak\u017ce w\u0142oski \u201eL\u2019Europeo\u201d, w kt\u00f3rych by\u0142o wiele fotografii reporta\u017cowych. Przywo\u017cono te\u017c czasem do Polski jaki\u015b katalog czy broszur\u0119. Ale wszystko zale\u017ca\u0142o od dobrej woli celnik\u00f3w, czy publikacja zosta\u0142a zatrzymana na granicy, czy nie.<\/p>\n<figure id=\"attachment_16429\" aria-describedby=\"caption-attachment-16429\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013\/\" rel=\"attachment wp-att-16429\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16429\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013-540x349.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"540\" height=\"349\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013-540x349.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013-900x582.jpg 900w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013-576x372.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16429\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>W\u0142a\u015bnie, w okresie stalinowskim, nie by\u0142o \u0142atwo dowiedzie\u0107 si\u0119, co dzieje si\u0119 w fotografii za \u017celazn\u0105 kurtyn\u0105. A jednak to si\u0119 udawa\u0142o. Polscy reporterzy starali si\u0119 dor\u00f3wna\u0107 tym z Zachodu?<\/strong><\/p>\n<p>Oczywi\u015bcie. Mieli\u015bmy ju\u017c wtedy pewn\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 tego, co si\u0119 robi i to by\u0142a inspiracja dla nas i dla dzia\u0142a\u0144 redakcyjnych. Je\u015bli chodzi o szczeg\u00f3\u0142y warsztatowe, ja bardzo szybko wszed\u0142em w warsztat ma\u0142ego obrazka i pracy bez flesza. Testowa\u0142em r\u00f3\u017cne sposoby, kt\u00f3re pozwoli\u0142yby mi nie u\u017cywa\u0107 go w ci\u0119\u017ckich warunkach \u015bwietlnych. Mia\u0142em bardzo jasny obiektyw 1.2 i to by\u0142 pierwszy krok. Poza tym dostawali\u015bmy film, najczulszy mia\u0142 24 DIN (200 ASA), Agfa Isopan Rapid. Ja go sforsowa\u0142em agfowskim wywo\u0142ywaczem i na\u015bwietla\u0142em, czerpi\u0105c z do\u015bwiadczenia i praktyki, na 1600 ASA, czyli kilkukrotnie. Dzi\u0119ki temu fotografowa\u0142em w piwnicy przy \u015bwiecach, budz\u0105c podziw ludzi. To by\u0142 jeden ze sposob\u00f3w, \u017cebym przemawia\u0142 tym j\u0119zykiem fotografii, kt\u00f3ry przyszed\u0142 do nas z Zachodu.<\/p>\n<p><strong>A inne wydarzenia fotograficzne, kt\u00f3re Pan uwa\u017ca\u0142 wtedy za wa\u017cne? Na przyk\u0142ad wystawa <em>Rodzina cz\u0142owiecza<\/em>, kt\u00f3ra powsta\u0142a w 1955 roku, a w Warszawie pojawi\u0142a si\u0119 w 1959&#8230;?<\/strong><\/p>\n<p>Tak, <em>Rodzina cz\u0142owiecza<\/em> \u2013 czarno-bia\u0142a fotografia, fotografia humanistyczna albo street photography, ale nie znali\u015bmy wtedy tych termin\u00f3w. Ch\u0142on\u0119li\u015bmy to na tyle, na ile pozwala\u0142a nam skala naszej perfekcji. Przypuszczam, \u017ce katalog tej wystawy te\u017c wtedy przeszed\u0142 na granicy, mieli\u015bmy do niego dost\u0119p. Nie znam jednak kulis\u00f3w, jak w og\u00f3le ta wystawa si\u0119 zjawi\u0142a w Polsce. Czyja to by\u0142a zgoda i na jakim szczeblu. Ja by\u0142em tym, kt\u00f3ry przyszed\u0142 na wystaw\u0119 w\u015br\u00f3d t\u0142umu. To wszystko kszta\u0142towa\u0142o nasz pogl\u0105d na \u015bwiat i niew\u0105tpliwie budowa\u0142o te\u017c nasze pogl\u0105dy polityczne. To znaczy, my nieustannie mieli\u015bmy dowody, \u017ce \u017cyjemy w tym niedobrym sektorze Europy czy \u015bwiata.<\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-16417 gallery-columns-6 gallery-size-thumbnail'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16445\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003-80x80.jpg 80w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003-540x546.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003-890x900.jpg 890w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003-576x582.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-003.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 80px) 100vw, 80px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16445'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-002'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-002-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16444\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16444'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-wystawa-fotografii-tomasza-kizny-pasazerowie-berlin-2000-2013-11-08'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-wystawa-fotografii-tomasza-kizny-pasazerowie-berlin-2000-2013-11-08-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, Wystawa fotografii Tomasza Kizny \u201ePasa\u017cerowie\u201d, Berlin, 2000, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16443\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16443'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, Wystawa fotografii Tomasza Kizny \u201ePasa\u017cerowie\u201d, Berlin, 2000, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-wystawa-anselma-kiefera-galeria-hamburger-bahnhof-berlin-2013-11-08'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-wystawa-anselma-kiefera-galeria-hamburger-bahnhof-berlin-2013-11-08-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, Wystawa Anselma Kiefera, Galeria Hamburger Bahnhof, Berlin, b.d., archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16442\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16442'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, Wystawa Anselma Kiefera, Galeria Hamburger Bahnhof, Berlin, b.d., archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePomnik Holocaustu\u201d, Berlin, 2006, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16439\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16439'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201ePomnik Holocaustu\u201d, Berlin, 2006, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-003'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-003-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16438\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16438'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16437\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-80x80.jpg 80w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-540x536.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-900x894.jpg 900w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-576x572.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002.jpg 906w\" sizes=\"(max-width: 80px) 100vw, 80px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16437'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16436\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-80x80.jpg 80w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-540x548.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-886x900.jpg 886w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-576x584.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 80px) 100vw, 80px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16436'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/florencja-2009'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-florencja-2009-2013-11-08-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eFlorencja\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16435\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16435'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eFlorencja\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, Kock, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16434\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16434'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, Kock, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-017'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-017-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16433\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16433'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-016'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-016-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16432\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16432'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-015'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-015-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16431\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16431'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-014'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-014-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16430\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16430'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-013-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16429\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16429'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-012'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-012-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16428\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16428'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-011'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-011-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16427\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16427'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-010'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-010-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16426\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16426'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-009'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-009-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16425\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16425'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-008'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-008-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16424\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16424'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16423\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16423'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-006'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-006-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16422\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16422'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-005'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-005-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16421\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16421'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-004'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-004-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-16420\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-16420'>\n\t\t\t\tTadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n<p><strong>Zatem zachodni reporterzy-humani\u015bci oddzia\u0142ywali bardzo silnie, cho\u0107 nie by\u0142o \u0142atwo si\u0119 z nimi zetkn\u0105\u0107. A czy jakie\u015b konkretne \u015brodowisko fotograficzne, tu w Polsce, by\u0142o w\u00f3wczas wed\u0142ug Pana szczeg\u00f3lnie istotne?<\/strong><\/p>\n<p>To by\u0142y poszczeg\u00f3lne redakcje, a przede wszystkim \u201e\u015awiat\u201d. Oni byli sami \u015brodowskiem, bardzo silnym i bardzo zamkni\u0119tym. Stanowili zesp\u00f3\u0142 \u015bwiadomie dobranych fotograf\u00f3w. W \u201e\u015awiecie\u201d nie by\u0142o \u0142atwo publikowa\u0107, je\u015bli by\u0142o si\u0119 z zewn\u0105trz. No i \u201eStolica\u201d, w kt\u00f3rej pracowa\u0142em, gdzie przywi\u0105zywano du\u017c\u0105 wag\u0119 do fotografii i dawano jej du\u017co miejsca. To by\u0142a liberalna redakcja, nie pismo polityczne. \u201e\u015awiat\u201d by\u0142 polityczny, w\u0142a\u015bciwie stworzono go jako narz\u0119dzie propagandy. W\u0142adys\u0142aw S\u0142awny, [kierownik dzia\u0142u fotograficznego pisma], by\u0142 zaanga\u017cowany po stronie partii. \u201eStolica\u201d natomiast nie by\u0142a pod bezpo\u015bredni\u0105 presj\u0105, mia\u0142a mniejszy nak\u0142ad, mniej pieni\u0119dzy. Redaktor naczelny by\u0142 m\u0142odym cz\u0142owiekiem jak na \u00f3wczesne struktury partyjne, poza tym uchodzi\u0142 za libera\u0142a, zna\u0142 nawet angielski, co by\u0142o kompletnym wyj\u0105tkiem w\u015br\u00f3d redaktor\u00f3w naczelnych w tamtych czasach. No ale jednak nie by\u0142o a\u017c tak dobrze. Kiedy\u015b w Warszawie [w 1959 roku] zdarzy\u0142 si\u0119 tzw. cud [mowa o tzw. \u201ecudzie na Nowolipkach\u201d]. Na wie\u017cy ko\u015bcio\u0142a, kt\u00f3ry stoi na Muranowie [ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Aleksandra], co\u015b si\u0119 b\u0142yszcza\u0142o w nocy. Zacz\u0119\u0142y przychodzi\u0107 tam t\u0142umy ludzi i pojawi\u0142a si\u0119 o tym wzmianka w \u201e\u017byciu Warszawy\u201d \u2013 \u017ce zabobony, w kt\u00f3re g\u0142upie baby wierz\u0105. Niebawem do redakcji \u201eStolicy\u201d przyszed\u0142 telegram na moje nazwisko. Od redakcji \u201eParis Match\u201d, z pro\u015bb\u0105 o sfotografowanie tego \u201ecudu w Warszawie\u201d. Niestety, ja nie otworzy\u0142em tego telegramu, zrobi\u0142 to redaktor naczelny. Potem wezwa\u0142 mnie, pokaza\u0142 depesz\u0119 i powiedzia\u0142 \u201eTy tego nie sfotografujesz\u201d. Wi\u0119c tak w\u0142a\u015bnie wygl\u0105da\u0142a zreformowana partia komunistyczna po odwil\u017cy, ju\u017c ta liberalna.<\/p>\n<p><strong>To sporo m\u00f3wi o \u00f3wczesnej sytuacji fotograf\u00f3w prasowych. Teraz jeste\u015bmy coraz bardziej zafascynowani fotoreporta\u017cem w PRL, jednak ma\u0142o wie si\u0119 na temat tego, jak du\u017cym obci\u0105\u017ceniem by\u0142a cenzura \u2013 i jak starano si\u0119 j\u0105 obej\u015b\u0107.<\/strong><\/p>\n<p>Tak. Ci fotografowie, kt\u00f3rzy pracowali w prasie wiedzieli, co fotografowa\u0107, czego nie fotografowa\u0107, wiedzili te\u017c, czego spo\u015br\u00f3d sfotografowanych wydarze\u0144 nie mog\u0105 pokaza\u0107 w redakcji. Fotografom agencyjnym by\u0142o trudniej \u2013 dostawali zlecenie i ca\u0142y dzie\u0144 biegali, a potem oddawali filmy. My mogli\u015bmy sami wywo\u0142ywa\u0107, nie by\u0142o archiw\u00f3w i ka\u017cdy zabiera\u0142 swoje klisze. Mo\u017cna wi\u0119c by\u0142o zrobi\u0107 fotografi\u0119 niecenzuraln\u0105, o kt\u00f3rej nawet nikt nie wiedzia\u0142. Poza tym by\u0142a kompletna paranoja na niekt\u00f3re obiekty wojskowe, nie mo\u017cna by\u0142o fotografowa\u0107 na stacji kolejowej, na peronie. Nie mo\u017cna by\u0142o sfotografowa\u0107 mostu, kt\u00f3ry mia\u0142by dwie strony. Ci, kt\u00f3rzy robili albumy o miastach mieli straszny problem, bo im si\u0119 pi\u0119knie komponowa\u0142a fotografia, a nie mo\u017cna by\u0142o jej wykona\u0107. Z g\u00f3ry wiadomo by\u0142o, \u017ce to nie przejdzie. Podobny problem by\u0142 z fabrykami.<\/p>\n<figure id=\"attachment_16435\" aria-describedby=\"caption-attachment-16435\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/florencja-2009\/\" rel=\"attachment wp-att-16435\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16435\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201eFlorencja\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-florencja-2009-2013-11-08-540x346.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eFlorencja\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"540\" height=\"346\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-florencja-2009-2013-11-08-540x346.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-florencja-2009-2013-11-08-900x576.jpg 900w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-florencja-2009-2013-11-08-576x369.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-florencja-2009-2013-11-08.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16435\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201eFlorencja\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>A jednak w tym trudnym czasie broni\u0142 Pan swojej niezale\u017cno\u015bci, w ko\u0144cu zreszt\u0105 opu\u015bci\u0142 Pan Polsk\u0119. Ta niezale\u017cno\u015b\u0107 ma chyba jeszcze inny, bardziej osobisty wymiar. Podczas niedawnego spotkania w kawiarni \u201eWrzenie \u015bwiata\u201d pad\u0142y nawet z Pana ust s\u0142owa, \u017ce dobry fotograf powinien by\u0107 absolutnie wolny, \u017ce pewne relacje mi\u0119dzyludzkie, w tym rodzinne, mog\u0105 obci\u0105\u017ca\u0107.<\/strong><\/p>\n<p>No tak. Fotograf jest wolny i samotny. Trzeba wybra\u0107. Dla wielu ten wyb\u00f3r stanowi problem, trzeba na przyk\u0142\u0105d zrezygnowa\u0107 z mo\u017cliwo\u015bci zrobienia czego\u015b ciekawego dla siebie na korzy\u015b\u0107 obiadu rodzinnego, bo tak trzeba [\u015bmiech]. Tak samo, je\u015bli chodzi o chodzenie z aparatem i fotografowanie. Nale\u017cy by\u0107 samemu. Owszem, istniej\u0105 takie osoby, z kt\u00f3rymi mo\u017cna i\u015b\u0107, poniewa\u017c s\u0105 kompletnie nieobci\u0105\u017caj\u0105ce. Po prostu kto\u015b idzie za mn\u0105 jak pies.<\/p>\n<p><strong>A wi\u0119c jednak. Kiedy si\u0119 o Panu m\u00f3wi jako o najwa\u017cniejszym przedstawicielu fotografii humanistycznej to ma to g\u0142\u0119bszy sens. W Pana postawie jest wiele z klasycznego etosu fotoreportera.<\/strong><\/p>\n<p>Istniej\u0105 w \u017cyciu pewne rozkosze, kt\u00f3rych cz\u0142owiek doznaje lub nie. Mam na my\u015bli najwy\u017csze poziomy odbioru spraw duchowych, na przyk\u0142ad rzadk\u0105 w\u015br\u00f3d przeci\u0119tnych ludzi rozkosz intelektualn\u0105. Chodzi tutaj o to, \u017ceby siedz\u0105c nad ksi\u0105\u017ck\u0105 poj\u0105\u0107 nagle co\u015b wa\u017cnego \u2013 jest to proces, o kt\u00f3rym si\u0119 nie mia\u0142o poj\u0119cia, \u017ce mo\u017ce zaistnie\u0107. Jest te\u017c rozkosz tw\u00f3rcza, na przyk\u0142ad rozkosz chodzenia po miejscu, kt\u00f3re jest TYM miejscem, odpowiada na moj\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107 i aktualn\u0105 potrzeb\u0119. Tak\u0105 rozkosz tw\u00f3rcz\u0105 mo\u017cna prze\u017cy\u0107 jedynie w pojedynk\u0119, nie mo\u017cna o niej opowiedzie\u0107 towarzyszowi. Czasami podczas fotografowania jakiego\u015b wydarzenia ju\u017c wiadomo, \u017ce si\u0119 utrwali\u0142o jego najwa\u017cniejszy aspekt. Dobrym przyk\u0142adem jest sesja mody, relacja pomi\u0119dzy fotografem a modelk\u0105 mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 swoje apogeum. Tutaj te\u017c mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 taka w\u0142a\u015bnie rozkosz tw\u00f3rcza.<\/p>\n<figure id=\"attachment_16439\" aria-describedby=\"caption-attachment-16439\" style=\"width: 532px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08\/\" rel=\"attachment wp-att-16439\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16439\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201ePomnik Holocaustu\u201d, Berlin, 2006, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08-532x800.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePomnik Holocaustu\u201d, Berlin, 2006, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"532\" height=\"800\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08-532x800.jpg 532w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08-599x900.jpg 599w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08-576x865.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pomnik-holocaustu-berlin-2006-2013-11-08.jpg 799w\" sizes=\"(max-width: 532px) 100vw, 532px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16439\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201ePomnik Holocaustu\u201d, Berlin, 2006, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Czy to, \u017ce Pan tak pojmuje zaw\u00f3d fotografa, czy na to, \u017ce zacz\u0105\u0142 pan my\u015ble\u0107 w ten spos\u00f3b mia\u0142a wp\u0142yw ksi\u0105\u017cka Ericha Fromma <em>O sztuce mi\u0142o\u015bci<\/em>? Opisuje on tam r\u00f3\u017cne rodzaje mi\u0142o\u015bci, ale generalnie przedstawia j\u0105 jako zaanga\u017cowanie cz\u0142owieka w rzeczywisto\u015b\u0107, w istnienie.<\/strong><\/p>\n<p>Tak, ta ksi\u0105\u017cka u\u015bwiadomi\u0142a mi pewne procesy, kt\u00f3re mog\u0105 mie\u0107 bezpo\u015brednie prze\u0142o\u017cenie na tw\u00f3rczo\u015b\u0107. Co mo\u017cna stworzy\u0107, maj\u0105c w sobie tak pojmowan\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107. Bardzo \u017ca\u0142uj\u0119, \u017ce nie dosz\u0142o nigdy do wydania mojego cyklu fotografii, kt\u00f3ry by\u0142 dialogiem ze zdaniami Fromma.<\/p>\n<p><strong>Niestety nie doszed\u0142 do skutku; a by\u0142by tym bardziej ciekawy, \u017ce stanowi\u0142 przyk\u0142ad niezbyt licznej grupy realizacji, w kt\u00f3rych fotografia koresponduje z tekstem&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Tak, ale to wszystko przez moje niedbalstwo. Bardzo si\u0119 w to anga\u017cowa\u0142em i kiedy dozna\u0142em pierwszej pora\u017cki, odmowy publikacji, zrezygnowa\u0142em. A trzeba by\u0142o dr\u0105\u017cy\u0107 dalej ten temat. Niestety nie mia\u0142em na to energii. Bardzo szybko dochodz\u0119 do pewnych stan\u00f3w zadowolenia i bardzo szybko te stany mog\u0105 si\u0119 przerodzi\u0107 w stany rezygnacji. I to jest w\u0142a\u015bnie taki przyk\u0142ad. Ale ostatnio pojawi\u0142 si\u0119 interesuj\u0105cy przyk\u0142ad korespondencji literatury i fotografii, Dominika G\u0119sicka zrobi\u0142a cykl zdj\u0119\u0107 inspirowanych <em>Z\u0142ym<\/em> Tyrmanda. To jest bardzo udany przyk\u0142ad, jak taki dialog mo\u017cna prowadzi\u0107.<\/p>\n<figure id=\"attachment_16436\" aria-describedby=\"caption-attachment-16436\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001\/\" rel=\"attachment wp-att-16436\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16436\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-540x548.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"540\" height=\"548\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-540x548.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-80x80.jpg 80w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-886x900.jpg 886w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001-576x584.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-001.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16436\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Czy poza projektem inspirowanym ksi\u0105\u017ck\u0105 Fromma, kt\u00f3ry nie zosta\u0142 sfinalizowany, by\u0142y jeszcze inne niezrealizowane zamys\u0142y?<\/strong><\/p>\n<p>Mia\u0142em jeszcze jeden pomys\u0142, z kt\u00f3rego te\u017c nic nie wysz\u0142o w\u0142a\u015bnie przez m\u00f3j spos\u00f3b \u017cycia i pracy. Jednym z czynnik\u00f3w by\u0142 brak prawdziwego asystenta lub menad\u017cera. Gdybym go mia\u0142, \u201eFromm\u201d by si\u0119 ukaza\u0142. Teraz, od paru lat mam ludzi, kt\u00f3rzy mi pomagaj\u0105. Ale wracaj\u0105c do niezrealizowanych projekt\u00f3w \u2013 mia\u0142em kiedy\u015b taki pomys\u0142, to by\u0142o kiedy jeszcze mieszka\u0142em w Niemczech [w latach 70.]. Ogl\u0105da\u0142em czyj\u0105\u015b p\u00f3\u0142k\u0119 z ksi\u0105\u017ckami i znalaz\u0142em ma\u0142\u0105 ksi\u0105\u017ceczk\u0119 o bajkach i mitach z Prus Wschodnich, napisan\u0105 po niemiecku; by\u0142y tam na przyk\u0142ad fantastyczne i absurdalne opowie\u015bci o pochodzeniu nazwy Borussia, o ko\u015bciele, kt\u00f3ry si\u0119 zapad\u0142 pod ziemi\u0119, bo kto\u015b zgrzeszy\u0142, o \u015bwi\u0119tych d\u0119bach&#8230; Te bajki mnie zafascynowa\u0142y, dosta\u0142em nawet t\u0119 ksi\u0105\u017ckeczk\u0119 od jej w\u0142a\u015bcicieli. P\u00f3\u017aniej chcia\u0142em do nich zrobi\u0107 fotografie, bo jeszcze wtedy Mazury i Warmia nie by\u0142y tak ucywilizowane i zat\u0142oczone, jak teraz, szczeg\u00f3lnie latem. By\u0142a tam jeszcze dziko\u015b\u0107, ale te\u017c pustka i zrujnowane pa\u0142ace, zamki, dwory&#8230; Planowa\u0142em wi\u0119c dialog pomi\u0119dzy tymi bajkami a rzeczywisto\u015bci\u0105, aktualnym stanem. Chcia\u0142em je\u017adzi\u0107 o ka\u017cdej porze roku, w dzie\u0144 i w nocy. Mia\u0142em nawet pomys\u0142y na konkretne zdj\u0119cia. Ale w ko\u0144cu z tych moich \u201esag mazurskich\u201d nic nie wysz\u0142o. Tak, gdybym by\u0142 skuteczniejszy to mia\u0142bym wiele wydawnictw za sob\u0105, du\u017cych i ma\u0142ych. Ale moja skuteczno\u015b\u0107 szwankowa\u0142a.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p><strong>Niedawno zrealizowa\u0142 Pan pewien projekt wsp\u00f3lnie ze swoim m\u0142odym uczniem, Micha\u0142em Gonickim. Jego kanw\u0105 by\u0142a podr\u00f3\u017c po Polsce, podczas kt\u00f3rej powstawa\u0142y liczne fotografie, dokumentuj\u0105ce \u017cycie w r\u00f3\u017cnorodnych miejscach. Korzystali Panowie przy tym z klasycznego warsztatu fotografa, czyli aparat\u00f3w analogowych i ciemni. W gruncie rzeczy to bardzo romantyczny pomys\u0142, jego wa\u017cn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 jest te\u017c relacja mistrz-ucze\u0144. Czy Pan r\u00f3wnie\u017c mia\u0142 swojego mistrza&#8230;?<\/strong><\/p>\n<p>Trudo wymieni\u0107 jedno nazwisko. Bardzo wcze\u015bnie dowiedzia\u0142em si\u0119 o grupie Magnum. Ale najwi\u0119ksze wra\u017cenie, bardziej ni\u017c jakie\u015b pszczeg\u00f3lne osobowo\u015bci, robi\u0142y na mnie zdj\u0119cia. Czasami kto\u015b przywozi\u0142 album fotografii ulicznej, powojennej fotografii pokazuj\u0105cej bied\u0119, kt\u00f3ra panowa\u0142a nie tylko w zniszczonej Polsce, ale w wielu innych krajach Europy. Na przyk\u0142ad jest takie moje zdj\u0119cie \u2013 dziewczyna stoj\u0105ca przy skuterze Lambretta, ona co\u015b sobie rysuje, bo jest malarsk\u0105 i s\u0105 dwie osoby ko\u0142o niej. Niekt\u00f3rzy ludzie z Zachodu pytaj\u0105, czy to by\u0142o zrobione we W\u0142oszech, bo ten bruk, ten ch\u0142opiec, kt\u00f3ry jest bosy, to wszystko sugeruje, \u017ce zdj\u0119cie mog\u0142o by\u0107 zrobione na przyk\u0142\u0105d w Neapolu w 1958 czy 1959 roku, a ono zosta\u0142o zrobione w Brodnicy. Wtedy by\u0142o tak, jakby\u015bmy wszyscy, my fotografowie, chodzili tymi samymi uliczkami. Fotografowie mieli wsp\u00f3ln\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107 i obserwacje, tak jakby nie by\u0142o \u017celaznej kurtyny.<\/p>\n<figure id=\"attachment_16434\" aria-describedby=\"caption-attachment-16434\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001\/\" rel=\"attachment wp-att-16434\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16434\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, Kock, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001-540x398.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, Kock, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"540\" height=\"398\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001-540x398.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001-900x663.jpg 900w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001-576x424.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-kock-2013-11-08-2012-001.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16434\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, Kock, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Czy wobec tego czuje Pan potrzeb\u0119 przekazania swojej wiedzy i umiej\u0119tno\u015bci komu\u015b m\u0142odszemu?<\/strong><\/p>\n<p>Ta potrzeba zjawi\u0142a si\u0119 wraz z Micha\u0142em, kt\u00f3ry przyszed\u0142 do mnie, gdy zrezygnowa\u0142em z pracy wyk\u0142adowcy na Uniwersytecie Warszawskim. Wtedy przekona\u0142em si\u0119, \u017ce mog\u0119 dalej uczy\u0107 fotografii i to bardziej indywidualnie, wi\u0119c w naturalny spos\u00f3b wzi\u0105\u0142em to zadanie na siebie. By\u0107 mo\u017ce to zast\u0105pi\u0142o mi udzielanie wyk\u0142ad\u00f3w. Przyja\u017animy si\u0119 z Micha\u0142em, a taka mi\u0119dzypokoleniowa przyja\u017a\u0144 mi\u0119dzy osiemdziesi\u0119cio- a pi\u0119tnastolatkiem jest rzadko\u015bci\u0105.<\/p>\n<p><strong>Czyli ta sytuacja jest poniek\u0105d przyk\u0142adem relacji, o kt\u00f3rej pisa\u0142 Fromm&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Tak, tak.<\/p>\n<p><strong>Projekt, o kt\u00f3rym m\u00f3wimy, a wi\u0119c swego rodzaju dokumentacja podr\u00f3\u017cy po Polsce,<em> <\/em>mo\u017cna odebra\u0107 jako spo\u0142ecznie wra\u017cliwy. Docieraj\u0105 Panowie ze swoimi fotografiami do pojedynczych ludzi, wr\u0119czaj\u0105c im zrobione nied\u0142ugo wcze\u015bniej zdj\u0119cia. To zupe\u0142nie co\u015b innego ni\u017c obrazy, z jakimi stykamy si\u0119 w mediach, reporta\u017c te\u017c pe\u0142ni inne funkcje. Gdzie dzisiaj jest miejsce dla fotografii zaanga\u017cowanej?<\/strong><\/p>\n<figure id=\"attachment_16423\" aria-describedby=\"caption-attachment-16423\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007\/\" rel=\"attachment wp-att-16423\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16423\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007-540x552.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"540\" height=\"552\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007-540x552.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007-880x900.jpg 880w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007-576x588.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-007.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16423\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p>S\u0105 du\u017ce magazyny, w kt\u00f3rych kr\u00f3luje <em>glamour<\/em>, gwiazdorstwo, prominenci. Kto\u015b je kupuje, dzi\u0119ki nim tysi\u0105ce ludzi maj\u0105 miejsca pracy, ale mnie one nie interesuj\u0105. Dla fotografii humanistycznej pozosta\u0142y ju\u017c tylko nisze: szko\u0142y fotograficzne, wystawy w galeriach. Je\u015bli komu\u015b, opr\u00f3cz wystawy, uda si\u0119 jeszcze zrobi\u0107 album to jest ju\u017c bardzo dobrze. I trzeba to kontynuowa\u0107. Nie ma sensu si\u0119 za\u0142amywa\u0107, \u017ce jeste\u015bmy w niszy. A protestowanie przeciwko procesom, kt\u00f3re s\u0105 nieuniknione, jest bezcelowe. Wszystko si\u0119 zmienia: \u015bwiadomo\u015b\u0107 spo\u0142eczna, obyczaje, stosunki mi\u0119dzyludzkie. Nie mo\u017cemy wstrzyma\u0107 komunikacji za pomoc\u0105 sms\u00f3w, nawet, je\u015bli prowadzi ona do analfabetyzmu. Co zosta\u0142o z rozmowy, listu r\u0119cznie pisanego i jakie to mia\u0142o konsekwencje dla komunikacji spo\u0142ecznej? R\u00f3bmy swoje i cieszmy si\u0119 z tego. B\u0105d\u017amy szcz\u0119\u015bliwi.<\/p>\n<p><strong>W popularnych czasopismach, o kt\u00f3rych Pan wspomnia\u0142, widzimy przede wszystkim ludzi znanych. W swoim dorobku ma Pan wiele fotografii os\u00f3b r\u00f3wnie\u017c znanych, chocia\u017c w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w to zupe\u0142nie inny rodzaj s\u0142awy. Fotografowa\u0142 Pan na przyk\u0142ad zaprzyja\u017anionych malarzy, rze\u017abiarzy i ich wernisa\u017ce w Galeriach Foksal i Krzywe Ko\u0142o, dzisiaj jest to cz\u0119\u015b\u0107 historii sztuki. Czy wykonywa\u0142 Pan te fotografie, bo chcia\u0142 udokumentowa\u0107 wa\u017cne wydarzenie artystyczne, czy by\u0142y to raczej dla Pana zdj\u0119cia pami\u0105tkowe?<\/strong><\/p>\n<p>Czasami by\u0142o oczywiste, \u017ce trzeba wykona\u0107 zdj\u0119cie. Przy pewnych sytuacjach i nazwiskach zapala\u0142a si\u0119 czerwona lampka, wiedzia\u0142em, \u017ce dane wydarzenie jest wa\u017cne dla historii kultury. Jednym z nich by\u0142a paryska premiera <em>Wielopole, Wielopole<\/em> Tadeusza Kantora. By\u0142em tam kilka dni wcze\u015bniej i fotografowa\u0142em pr\u00f3by spektaklu. Podczas premiery podchodzili widzowie, gratulowali Kantorowi. Wiedzia\u0142em, \u017ce by\u0142em tam jedynym fotografem, \u017ce na sali by\u0142 Peter Brook, kt\u00f3ry prawdopodobnie podejdzie do Kantora. \u015awiadomie czeka\u0142em na ten moment. Rzeczywi\u015bcie podszed\u0142. Uda\u0142o mi si\u0119 zrobi\u0107 zdj\u0119cie.<\/p>\n<figure id=\"attachment_16437\" aria-describedby=\"caption-attachment-16437\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002\/\" rel=\"attachment wp-att-16437\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-16437\" title=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-540x536.jpg\" alt=\"Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\" width=\"540\" height=\"536\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-540x536.jpg 540w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-80x80.jpg 80w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-900x894.jpg 900w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002-576x572.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-pola-dwurnik-berlin-2009-2013-11-08-002.jpg 906w\" sizes=\"(max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-16437\" class=\"wp-caption-text\">Tadeusz Rolke, \u201ePola Dwurnik w swojej pracowni w Berlinie\u201d, 2009, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>\u015awiat sztuki by\u0142 Panu bliski r\u00f3wnie\u017c ze wzgl\u0119du na wybrany przez Pana kierunek studi\u00f3w. Ma Pan wspomnienia zwi\u0105zane ze studiami historii sztuki na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim? Studiowa\u0142 Pan w bardzo ciekawym czasie i z ciekawymi osobami, Jerzym Ludwi\u0144skim, Urszul\u0105 Czartorysk\u0105, W\u0142odzimierzem Borowskim&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Tak, tak\u017ce Wies\u0142awem Borowskim \u2013 p\u00f3\u017aniejszym dyrektorem Galerii Foksal. Ale wtedy nie sp\u0119dza\u0142em z nimi du\u017co czasu. W\u0142odek Borowski i Ludwi\u0144ski mieszkali w swoim mie\u015bcie, lepiej dawali sobie rad\u0119 finansowo. Mnie nie by\u0142o sta\u0107, \u017ceby i\u015b\u0107 z nimi do modnej restauracji \u201eEuropa\u201d, pi\u0107 w\u00f3dk\u0119 i je\u015b\u0107 schabowego. To si\u0119 zmieni\u0142o, gdy dosta\u0142em prac\u0119 w \u201eStolicy\u201d i przyje\u017cd\u017ca\u0142em od czasu do czasu do Lublina. Zanim to nast\u0105pi\u0142o, by\u0142em raczej <em>outsiderem<\/em>. Urszul\u0119 Czartorysk\u0105 pami\u0119tam lepiej z p\u00f3\u017aniejszego czasu, gdy zamieszka\u0142a w Warszawie.<\/p>\n<p><strong>Zdaje si\u0119, \u017ce mia\u0142 pan niedawno urodziny. \u017byczymy wszystkiego najlepszego, 200 lat tw\u00f3rczych rozkoszy, bo 100 lat to zdecydowanie za ma\u0142o.<\/strong><\/p>\n<p>Dzi\u0119kuj\u0119. Dosta\u0142em nieprawdopodobn\u0105 ilo\u015b\u0107 \u017cycze\u0144, kt\u00f3re przysz\u0142y do mnie przez facebook. Nawet od os\u00f3b, kt\u00f3rych nigdy nie spotka\u0142em.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fotograf jest wolny i samotny. Trzeba wybra\u0107. Dla wielu ten wyb\u00f3r stanowi problem, trzeba na przyk\u0142\u0105d zrezygnowa\u0107 z mo\u017cliwo\u015bci zrobienia czego\u015b ciekawego dla siebie na korzy\u015b\u0107 obiadu rodzinnego, bo tak trzeba [\u015bmiech]. Tak samo, je\u015bli chodzi o chodzenie z aparatem i fotografowanie. Nale\u017cy by\u0107 samemu. <\/p>\n","protected":false},"author":267,"featured_media":16420,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[65],"tags":[2295,491,1123,7341],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[1774,2294,1125],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Sam po\u015br\u00f3d miasta. Tadeusz Rolke<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Tadeusz Rolke:Fotograf jest wolny i samotny. Trzeba wybra\u0107. Dla wielu ten wyb\u00f3r stanowi problem, trzeba na przyk\u0142ad zrezygnowa\u0107 z...\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\" \/>\n<link rel=\"next\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/2\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-004.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-004.jpg\",\"width\":\"900\",\"height\":\"929\",\"caption\":\"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\",\"name\":\"Sam po\u015br\u00f3d miasta. Tadeusz Rolke\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2013-11-11T23:00:54+00:00\",\"dateModified\":\"2013-11-12T11:10:58+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/289be58c2f9e95ddd2da32529c43bda9\"},\"description\":\"Tadeusz Rolke:Fotograf jest wolny i samotny. Trzeba wybra\u0107. Dla wielu ten wyb\u00f3r stanowi problem, trzeba na przyk\u0142ad zrezygnowa\u0107 z...\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Sam po\u015br\u00f3d miasta\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/289be58c2f9e95ddd2da32529c43bda9\",\"name\":\"Tadeusz Rolke\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/tadeusz-rolke\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sam po\u015br\u00f3d miasta. Tadeusz Rolke","description":"Tadeusz Rolke:Fotograf jest wolny i samotny. Trzeba wybra\u0107. Dla wielu ten wyb\u00f3r stanowi problem, trzeba na przyk\u0142ad zrezygnowa\u0107 z...","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta","next":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta\/2","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-004.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/tadeusz-rolke-dziennik-z-podrozy-2012-2013-11-08-004.jpg","width":"900","height":"929","caption":"Tadeusz Rolke, \u201eDziennik z podr\u00f3\u017cy\u201d, 2012, archiwum autora (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci autora)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta","name":"Sam po\u015br\u00f3d miasta. Tadeusz Rolke","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#primaryimage"},"datePublished":"2013-11-11T23:00:54+00:00","dateModified":"2013-11-12T11:10:58+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/289be58c2f9e95ddd2da32529c43bda9"},"description":"Tadeusz Rolke:Fotograf jest wolny i samotny. Trzeba wybra\u0107. Dla wielu ten wyb\u00f3r stanowi problem, trzeba na przyk\u0142ad zrezygnowa\u0107 z...","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2013\/tadeusz-rolke-kamila-lesniak-beata-mielcarz-sam-posrod-miasta#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Sam po\u015br\u00f3d miasta"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/289be58c2f9e95ddd2da32529c43bda9","name":"Tadeusz Rolke","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/tadeusz-rolke"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16417"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/267"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16417"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16417\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16420"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16417"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16417"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16417"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=16417"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=16417"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}