![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-005-540x361.jpg\" "\\"\u201ePlac")
<\/a>Szczeg\u00f3lnie dobrze przypadek ten ilustruje zaprojektowane przez pracowni\u0119 Kury\u0142owicz & Associates centrum handlowo-us\u0142ugowe \u201ePlac Unii\u201d w Warszawie. W relacjach \u201epow\u015bci\u0105gliwych\u201d krytyk\u00f3w ten obiekt przedstawiany jest jako budowla \u201enawi\u0105zuj\u0105ca do klasycznych wie\u017cowc\u00f3w szko\u0142y chicagowskiej\u201d, podkre\u015blaj\u0105 oni jednocze\u015bnie, \u017ce warszawiacy cenili za architektoniczn\u0105 innowacyjno\u015b\u0107 stoj\u0105cy w tym samym miejscu do 2006 roku Supersam. Pewnie w og\u00f3le nie by\u0142oby g\u0142os\u00f3w kontestuj\u0105cych realizacj\u0119, gdyby nowo wzniesiony obiekt stanowi\u0142 rozwi\u0105zanie zapewniaj\u0105ce Polsce przoduj\u0105c\u0105 rol\u0119 w historii budownictwa, tak si\u0119 jednak, niestety, nie sta\u0142o.<\/p>\n
![\"\u201ePozmawiajmy](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/porozmawiajmy-o-smieciach-hugon-kowalski-2013-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePozmawiajmy](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/porozmawiajmy-o-smieciach-hugon-kowalski-2013-001-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Muzeum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/muzeum-historii-zydow-polskich-warszawa-004-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Muzeum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/muzeum-historii-zydow-polskich-warszawa-003-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Muzeum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/muzeum-historii-zydow-polskich-warszawa-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Muzeum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/muzeum-historii-zydow-polskich-warszawa-001-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Centrum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/ciniba-katowice-2012-003-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Centrum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/ciniba-katowice-2012-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Centrum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/ciniba-katowice-2012-001-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-sala-teatralno-koncertowa-fot-krzysztof-ingarden-2013-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-m-czechowicz-2013-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-krzysztof-ingarden-2013-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-krzysztof-ingarden-2013-001-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-inigi-bujedo-aguirre-2013-003-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-inigi-bujedo-aguirre-2013-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-inigi-bujedo-aguirre-2013-001-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Park](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/park-biurowy-pixel-poznan-jems-architekci-fot-juliusz-sokolowski-2013-004-80x80.jpg\"){kind=tracking}
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Park](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/park-biurowy-pixel-poznan-jems-architekci-fot-juliusz-sokolowski-2013-003-80x80.jpg\"){kind=tracking}
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Park](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/park-biurowy-pixel-poznan-jems-architekci-fot-juliusz-sokolowski-2013-002-80x80.jpg\"){kind=tracking}
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"Park](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/park-biurowy-pixel-poznan-jems-architekci-fot-juliusz-sokolowski-2013-001-80x80.jpg\"){kind=tracking}
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-006-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-005-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-004-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-003-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-001-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-006-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-005-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-004-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-003-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-002-80x80.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-2013-001-400x240.jpg\")
<\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\tOczywi\u015bcie, mo\u017cna si\u0119 cieszy\u0107, \u017ce ta niezwykle atrakcyjna lokalizacja na granicy dw\u00f3ch sto\u0142ecznych dzielnic \u2013 \u015ar\u00f3dmie\u015bcia i Mokotowa \u2013 wyra\u017anie \u201eodm\u0142odnia\u0142a\u201d i nie straszy ju\u017c zaniedbaniem, charakterystycznym dla plac\u00f3w, kt\u00f3re od czas\u00f3w PRL nie by\u0142y poddawane liftingom i renowacjom, mog\u0105cym przywr\u00f3ci\u0107 im \u015bwietno\u015b\u0107. Szkoda jednak, \u017ce kszta\u0142towaniu tego newralgicznego dla Warszawy miejsca nie towarzyszy\u0142y konkursy, debaty i dyskusje spo\u0142eczne, typowe dla metropolii zarz\u0105dzanych przy wsp\u00f3\u0142udziale obywateli \u015bwiadomych, chc\u0105cych decydowa\u0107 o zabudowie zamieszkiwanych przez nich miast. Kultowa dzisiaj ksi\u0105\u017cka Jane Jacobs, \u015amier\u0107 i \u017cycie ameryka\u0144skich miast<\/em>, napisana zosta\u0142a w czasach, gdy dokonuj\u0105ce teraz ekspansji w Europie \u015arodkowej i Wschodniej wysoko\u015bciowce zacz\u0119\u0142y ingerowa\u0107 w przestrze\u0144 miejsk\u0105 w Stanach Zjednoczonych. Mo\u017ce wi\u0119c nie od rzeczy by\u0142oby polecenie tej publikacji jako lektury polskim decydentom na szczeblach w\u0142adz lokalnych. W\u00f3wczas nie powt\u00f3rzyliby\u015bmy wszystkich tych b\u0142\u0119d\u00f3w, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do upadku kreacji urbanistycznych powsta\u0142ych w Stanach Zjednoczonych w okresie, gdy ameryka\u0144ska gospodarka znajdowa\u0142a si\u0119 w stadium rozwoju analogicznym do tego, w jaki Polska dopiero niedawno mia\u0142a okazj\u0119 wkroczy\u0107.<\/p>\n Chocia\u017c propagowany we wsp\u00f3\u0142czesnej Polsce neomodernizm ma wyra\u017ane odniesienia do architektury kraj\u00f3w wysoko rozwini\u0119tych, popularnej po 1960 roku, pewne kwestie uleg\u0142y zmianie. Znany ameryka\u0144ski dekonstruktywista Peter Eisenman postawi\u0142 kiedy\u015b tez\u0119, \u017ce wie\u017cowce \u2013 w\u0142a\u015bciwie od czas\u00f3w rywalizacji kupc\u00f3w buduj\u0105cych wie\u017ce w \u015bredniowiecznym San Giminiano \u2013 s\u0105 form\u0105 falliczn\u0105, a jednocze\u015bnie s\u0105 te\u017c architektonicznym ekwiwalentem m\u0119skiego wsp\u00f3\u0142zawodnictwa w konkurencjach rozstrzyganych kryteriami wzrostu i wielko\u015bci. By wy\u0142\u0105czy\u0107 swoj\u0105 budowl\u0119 z tego wy\u015bcigu, Eisenman nada\u0142 projektowi przewidzianego dla Berlina Max-Reinhardt-Haus kszta\u0142t wrastaj\u0105cej w ziemi\u0119 wst\u0119gi M\u00f6biusa. Rozpowszechniona w fachowych publikacjach Eisenmanowska krytyka nie powstrzyma\u0142a developera Leszka Czarneckiego \u2013 dla kt\u00f3rego podstawowym celem inwestycyjnym by\u0142o pokonanie \u201emagicznej\u201d bariery wysoko\u015bci, wyznaczonej przez warszawski Pa\u0142ac Kultury i Nauki \u2013 przed przyj\u0119ciem dla jego wroc\u0142awskiego biurowca formy z\u0142o\u017conej z okr\u0105g\u0142ego \u201ekomina\u201d i znacznie ni\u017cszego \u201e\u017cagielka\u201d, kt\u00f3re miejscowa ludno\u015b\u0107 odbiera jednoznacznie jako aluzj\u0119 do genitali\u00f3w. O ile jednak w p\u00f3\u017anym modernizmie dominowa\u0142y asocjacje typowo m\u0119skie, o tyle w genderowo bardziej skomplikowanym XXI wieku nie brakuje r\u00f3wnie\u017c skojarze\u0144 \u017ce\u0144skich. Otwarta we wrze\u015bniu 2013 roku Galeria Katowicka, kt\u00f3ra zast\u0105pi\u0142a dawny dworzec \u017celbetowy, zaprojektowany przez Jerzego Mokrzy\u0144skiego, Eugeniusza Wierzbickiego i Wac\u0142awa K\u0142yszewskiego (zwany \u201eBrutalem z Katowic\u201d), okre\u015blana jest przez miejscowych mianem Vagina Center. Gdyby \u017cy\u0142a jeszcze Niki de Saint Phalle, Katowice mog\u0142yby mie\u0107 problemy zwi\u0105zane z naruszeniem praw autorskich!<\/p>\n Ze skompromitowanymi teoretycznymi rozwa\u017caniami Eisenmana drapaczem chmur pr\u00f3bowali zerwa\u0107 Jems Architekci, projektuj\u0105c w Poznaniu nagrodzony w 2013 roku park biurowy PIXEL. Przypomina on swym kszta\u0142tem uk\u0142adank\u0119 z pude\u0142ek. Architekci chwaleni s\u0105 za to, \u017ce wprowadzili \u015bcie\u017cki rowerowe dla u\u017cytkownik\u00f3w obiektu, uwzgl\u0119dnili potrzeby m\u0142odych ma\u0142\u017ce\u0144stw, sytuuj\u0105c w biurowcu pozna\u0144skim przedszkole, w niszach mi\u0119dzy \u201epude\u0142kami\u201d za\u0142o\u017cyli te\u017c ogrodowe tarasy. W przekazywanych prasie informacjach nie ma jednak \u017cadnej wzmianki o tym, czy szklane fasady, dostarczaj\u0105ce do poszczeg\u00f3lnych segment\u00f3w \u015bwiat\u0142o dzienne, umo\u017cliwiaj\u0105 oszcz\u0119dzanie energii wydatkowanej zim\u0105 na ogrzewanie obiektu? Mi\u0119dzy polskimi architektami toczy si\u0119 dzisiaj sp\u00f3r: zdaniem jednych nie nale\u017cy stosowa\u0107 w naszym kraju du\u017cych przeszkle\u0144, gdy\u017c przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 miesi\u0119cy w roku i tak musimy o\u015bwietla\u0107 pomieszczenia \u015bwiat\u0142em sztucznym. Lepiej wi\u0119c budowa\u0107 obiekty ocieplane, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 zaoszcz\u0119dzi\u0107 na wydatkach zwi\u0105zanych z ogrzewaniem budowli. S\u0105 jednak i tacy architekci, kt\u00f3rzy upieraj\u0105 si\u0119 przy obfitych przeszkleniach wychodz\u0105c z za\u0142o\u017cenia, \u017ce ponure biura o\u015bwietlane \u015bwiat\u0142em sztucznym wywo\u0142uj\u0105 depresj\u0119 u pracownik\u00f3w zmuszonych przebywa\u0107 w tych wn\u0119trzach przez ca\u0142y dzie\u0144.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Kwestia ta jest znacznie mniej skomplikowana w odniesieniu do obiekt\u00f3w sportowych. Mi\u0142o\u015bnicy wysi\u0142ku fizycznego preferuj\u0105 zazwyczaj treningi na wolnym powietrzu. Gdy jednak nie pozwalaj\u0105 na to warunki atmosferyczne, chroni\u0105 si\u0119 w halach. W 2013 roku zapanowa\u0142a swoista moda na budowle nazywane pasywnymi, czyli takie, w kt\u00f3rych stosuje si\u0119 izolacj\u0119 zmniejszaj\u0105c\u0105 zu\u017cycie paliw grzewczych. Jest to typ budownictwa powitany z entuzjazmem przez samorz\u0105dy miejskie, zainteresowane obni\u017caniem koszt\u00f3w wydawanych na obiekty sportowe. Wypada ubolewa\u0107 nad tym, \u017ce jedynie inwestorzy hal sportowych wykazuj\u0105 szczeg\u00f3lne zainteresowanie materia\u0142ami energooszcz\u0119dnymi. Ze wzgl\u0119du na kary nak\u0142adane na polskie elektrociep\u0142ownie, produkuj\u0105ce energi\u0119 opart\u0105 na spalaniu w\u0119gla, izolowanie budowli, podobnie jak zamontowany system ekonomicznego zu\u017cycia wody, s\u0105 atutami nowoczesnych realizacji.<\/p>\n Stosowanie ekologicznych nowinek nie jest wy\u0142\u0105cznie problemem technicznym. Decyzje projektant\u00f3w w zakresie kszta\u0142tu i rodzaju okien wp\u0142ywaj\u0105 na estetyk\u0119 architektury, a jednocze\u015bnie determinuj\u0105 spos\u00f3b funkcjonowania budynku. Mo\u017cna si\u0119 o tym przekona\u0107 na przyk\u0142ad oceniaj\u0105c nagradzany w 2013 roku wielokrotnie gmach CINIBA w Katowicach. Jego elewacje budz\u0105 zachwyt entuzjast\u00f3w architektury. Byliby oni jednak znacznie mniej zachwyceni, gdyby siedzieli w pozbawionych tlenu i \u015bwiat\u0142a czytelniach tej \u201ebiblioteki uniwersyteckiej\u201d (jak wyja\u015bnili mi projektanci, jest to nowoczesny magazyn ksi\u0105\u017cek, gdy\u017c biblioteka jest historycznym prze\u017cytkiem), w kt\u00f3rej w\u0105skie okienka nie tylko nie dostarczaj\u0105 \u015bwiat\u0142a, ale te\u017c nie mo\u017cna ich otworzy\u0107, by wpu\u015bci\u0107 troch\u0119 tlenu do pomieszcze\u0144 pozbawionych klimatyzacji. To w\u0142a\u015bciwie do\u015b\u0107 standardowa dzisiaj sytuacja: administratorzy obiekt\u00f3w publicznych robi\u0105 wszystko, by nie p\u0142aci\u0107 wielomilionowych rachunk\u00f3w za energi\u0119 uruchamiaj\u0105c\u0105 klimatyzacj\u0119, tymczasem architekci \u201ez uporem maniaka\u201d wymuszaj\u0105 na nas zakaz wietrzenia, uszcz\u0119\u015bliwiaj\u0105c oknami pozbawionymi jednej z ich najwa\u017cniejszych funkcji.<\/p>\n Chocia\u017c polscy architekci doskonale zdaj\u0105 sobie spraw\u0119 z totalitarnych predylekcji prorok\u00f3w modernizmu na\u015bladuj\u0105cych Le Corbusiera, przekonanych o konieczno\u015bci wymuszania na u\u017cytkownikach budowli \u201eprawid\u0142owych\u201d zachowa\u0144, nie d\u0105\u017c\u0105 wcale do tego, by zmieni\u0107 spos\u00f3b rozumowania. Wr\u0119cz przeciwnie, nawet nagradzaj\u0105 propozycje, kt\u00f3re zwolennikom postaw liberalnych wydaj\u0105 si\u0119 wr\u0119cz nie do zaakceptowania.<\/p>\n Naturalnie ka\u017cdy z nas cieszy si\u0119 z tego, \u017ce m\u0142odzi absolwenci architektonicznych uczelni startuj\u0105 w mi\u0119dzynarodowych konkursach i zdobywaj\u0105 w nich g\u0142\u00f3wne nagrody. Tote\u017c z entuzjazmem przyj\u0119li\u015bmy informacj\u0119 o sukcesie Hugona Kowalskiego, autora \u201enajlepszego dyplomu architektonicznego \u015bwiata\u201d, uhonorowanego nagrod\u0105 Archiprix International\/Hunter Douglas Awards 2013. Jego projekt Porozmawiajmy o \u015bmieciach<\/em> oparty zosta\u0142 na wnikliwym studium slums\u00f3w Dharavi w Bombaju, wymagaj\u0105cym zrozumienia fenomenu \u017cycia w zat\u0142oczonej aglomeracji azjatyckiej, diametralnie r\u00f3\u017cnej od metropolii \u015bwiata zachodniego. W tym projekcie jest jednak kilka element\u00f3w niepokoj\u0105cych. Zastanawiaj\u0105ca jest na przyk\u0142ad niezwyk\u0142a gotowo\u015b\u0107 m\u0142odego architekta do tego, by \u201epom\u00f3c\u201d rozwi\u0105za\u0107 zaistnia\u0142y w Bombaju problem. Gdy historyk sztuki s\u0142yszy wiadomo\u015b\u0107 o tym, \u017ce jaki\u015b milioner kupi\u0142 teren zajmowany przez slumsy, i \u017ce jego dotychczasowi mieszka\u0144cy musz\u0105 si\u0119 wyprowadzi\u0107 ze swoich mieszka\u0144, zastanawia si\u0119, jak uruchomi\u0107 pewne mechanizmy, umo\u017cliwiaj\u0105ce tym ludziom pozostanie w ich rodzinnych pieleszach. Tymczasem architekt natychmiast obmy\u015bla, jak m\u00f3g\u0142by u\u0142atwi\u0107 \u017cycie inwestorowi, kt\u00f3ry zdecydowa\u0142 si\u0119 zmieni\u0107 charakter pewnego skrawka ziemi. Ta sk\u0142onno\u015b\u0107 do apodyktycznych rozwi\u0105za\u0144 zawiera si\u0119 chyba w specyfice zawodu. Jego cech\u0105 jest nak\u0142adanie na rzeczywisto\u015b\u0107 sztucznie wykoncypowanego porz\u0105dku. To chyba w\u0142a\u015bnie ta kwestia sprawia, \u017ce zaprojektowana przez Hugona Kowalskiego biblioteka w Mosinie nie ma wygl\u0105da\u0107 jak biblioteka, lecz ma nawi\u0105zywa\u0107 do kszta\u0142tu kombajnu.<\/p>\n Niejednokrotnie zreszt\u0105 inwestorzy wr\u0119cz oczekuj\u0105 od architekt\u00f3w przyj\u0119cia na siebie roli mened\u017cer\u00f3w, kt\u00f3rzy wymy\u015bl\u0105 i opracuj\u0105 program budowli tak, \u017ce przyczyni si\u0119 ona do rozwi\u0105zania miejscowych trudno\u015bci gospodarczych. Tego oczekiwano mi\u0119dzy innymi od Franka O. Gehry\u2019ego, gdy zaproszono go do udzia\u0142u w zamkni\u0119tym konkursie na siedzib\u0119 muzeum Guggenheima w Bilbao. Zapewne \u2013 w nieco mo\u017ce mniejszej skali \u2013 takiego efektu spodziewano si\u0119 r\u00f3wnie\u017c po rozwi\u0105zaniu architektonicznym Ma\u0142opolskiego Ogrodu Sztuki, zaproponowanym przez biuro projektowe Ingarden & Ew\u00fd. Cho\u0107 to niezwykle wysmakowana budowla, nagradzana w 2013 roku w wielu konkursach, w kt\u00f3rej wielofunkcyjn\u0105 sal\u0119 widowiskow\u0105 poprzedza p\u00f3\u0142otwarty ogr\u00f3d i kt\u00f3ra sw\u0105 ceramiczno-szklan\u0105 fasad\u0105 subtelnie wpisuje si\u0119 w lokalny kontekst, jej funkcjonowanie nie w pe\u0142ni zaspokaja nadzieje i oczekiwania u\u017cytkownik\u00f3w. Koncepcji architektonicznej mo\u017cna tam postawi\u0107 w\u0142a\u015bciwie tylko jeden zarzut: jej tw\u00f3rcy zmuszeni byli kszta\u0142towa\u0107 program u\u017cytkowy obiektu zgodnie z wymaganiami narzuconymi przez dysponent\u00f3w unijnych funduszy, niekoniecznie adekwatnie do konkretnych warunk\u00f3w i potrzeb krakowian, kt\u00f3rzy spodziewali si\u0119 na przyk\u0142ad tego, \u017ce przy znajduj\u0105cej si\u0119 w MOS-ie mediatece b\u0119dzie funkcjonowa\u0107 ksi\u0119garnia oraz sklep muzyczny.<\/p>\n W tym kontek\u015bcie wyj\u0105tkowo dobr\u0105 lekcj\u0105 dla dzia\u0142aj\u0105cych w Polsce biur projektowych powinny si\u0119 sta\u0107 wspomnienia Jerzego Halbersztadta, opublikowane w 2013 roku w zwi\u0105zku z oddaniem do u\u017cytku zarz\u0105dzanego przez niego w latach 1998-2011 Muzeum Historii \u017byd\u00f3w Polskich w Warszawie. Obiekt ten zosta\u0142 zaprojektowany przez biuro fi\u0144skiego architekta Rainera Mahlam\u00e4ki, w nast\u0119pstwie wygrania mi\u0119dzynarodowego konkursu. Bez w\u0105tpienia sprawna realizacja tego \u2013 niezwykle presti\u017cowego \u2013 sto\u0142ecznego muzeum, adekwatno\u015b\u0107 jego formy do funkcji i niemal bezproblemowa aran\u017cacja ekspozycji s\u0105 dzisiaj mo\u017cliwe w\u0142a\u015bciwie tylko dlatego, \u017ce w najwa\u017cniejszym etapie planowania gmachu za jego program funkcjonalny odpowiada\u0142 Jeshajahu \u201eShaike\u201d Weinberg, kt\u00f3ry upiera\u0142 si\u0119, by koncepcj\u0119 wystawiennicz\u0105 dookre\u015blono w niemal najdrobniejszych szczeg\u00f3\u0142ach ju\u017c na etapie wst\u0119pnym, zanim architektom postawione zostanie zadanie, by dla wykoncypowanej przez specjalist\u00f3w ekspozycji stworzy\u0107 odpowiedni\u0105 skorup\u0119. W tym bowiem tkwi sedno problemu: architekt nie dzia\u0142a nigdy w pr\u00f3\u017cni. Jego aktywno\u015b\u0107 zawodowa jest wypadkow\u0105 wielu czynnik\u00f3w, z kt\u00f3rych najwa\u017cniejszym jest logiczne i funkcjonalne zarysowanie programu budowli, a kolejnym \u2013 sensowne ustawienie kwestii finansowych. Kondycja polskiej architektury w roku 2013 jest wi\u0119c przede wszystkim odzwierciedleniem sytuacji ekonomicznej, polityki w\u0142adz r\u00f3\u017cnych szczebli oraz intencji i poziomu inwestor\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych na terenie naszego kraju. Talent i umiej\u0119tno\u015bci zawodowe polskich projektant\u00f3w s\u0105 w du\u017cej mierze zak\u0142adnikami zleceniodawc\u00f3w oraz fundator\u00f3w wznoszonych wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie budowli.<\/p>\n *<\/p>\n![\"\u201ePlac](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/plac-unii-kurylowicz-and-associates-warszawa-wizualizacja-2013-004-540x450.jpg\" "\\"\u201ePlac")
<\/a>![\"Park](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/park-biurowy-pixel-poznan-jems-architekci-fot-juliusz-sokolowski-2013-004-540x360.jpg\" "\\"Park"){kind=tracking}
<\/a>![\"Centrum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/ciniba-katowice-2012-003-540x405.jpg\" "\\"Centrum")
<\/a>![\"\u201ePozmawiajmy](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/porozmawiajmy-o-smieciach-hugon-kowalski-2013-001-540x358.jpg\" "\\"\u201ePozmawiajmy")
<\/a>![\"Ma\u0142opolski](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/malopolski-ogrod-sztuki-krakow-ingarden-and-ewy-fot-m-czechowicz-2013-540x359.jpg\" "\\"Ma\u0142opolski")
<\/a>![\"Muzeum](\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/muzeum-historii-zydow-polskich-warszawa-001-540x280.jpg\" "\\"Muzeum")
<\/a>