{"id":21350,"date":"2014-04-28T00:00:57","date_gmt":"2014-04-27T23:00:57","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=21350"},"modified":"2020-09-01T12:53:42","modified_gmt":"2020-09-01T11:53:42","slug":"sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian","title":{"rendered":"Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian"},"content":{"rendered":"<p><strong>Agnieszka Wn\u0119kowicz-Smen\u017cyk: Na pocz\u0105tku chcia\u0142abym zapyta\u0107 o Pana inspiracje teatralne. Kt\u00f3re postaci Pana zdaniem wywar\u0142y silny wp\u0142yw na kszta\u0142t dzisiejszego teatru? <\/strong><\/p>\n<p><strong>Sebastian Majewski:<\/strong> Jako \u017ce jestem z Wroc\u0142awia, odpowied\u017a wydaje mi si\u0119 oczywista, mimo \u017ce nie widzia\u0142em \u017cadnego spektaklu tego re\u017cysera. Znam jednak miejsce, scen\u0119, zapisy spektakli oraz ca\u0142\u0105 otoczk\u0119, kt\u00f3ra jego tw\u00f3rczo\u015bci towarzyszy\u0142a. M\u00f3wi\u0119 oczywi\u015bcie o Jerzym Grotowskim. Moje my\u015blenie o nim ewoluowa\u0142o od zachwytu cz\u0142owieka, kt\u00f3ry odkrywa co\u015b niezwyk\u0142ego, do krytycznego spojrzenia osoby, kt\u00f3ra zaczyna dostrzega\u0107 wi\u0119cej. My\u015bl\u0119 jednak, \u017ce nawet je\u017celi nie odnosimy si\u0119 bezpo\u015brednio do jego tw\u00f3rczo\u015bci, to jest on obecny w wielu spektaklach. Korzystamy z teatru Grotowskiego pod\u015bwiadomie i prawie automatycznie.<\/p>\n<figure id=\"attachment_21359\" aria-describedby=\"caption-attachment-21359\" style=\"width: 533px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda\/\" rel=\"attachment wp-att-21359\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-21359\" title=\"Sebastian Majewski, fot. Tomasz Duda (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Sebastiana Majewskiego)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-533x800.jpg\" alt=\"Sebastian Majewski, fot. Tomasz Duda (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Sebastiana Majewskiego)\" width=\"533\" height=\"800\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-533x800.jpg 533w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-120x180.jpg 120w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-90x135.jpg 90w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-320x480.jpg 320w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-560x840.jpg 560w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-600x900.jpg 600w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda-576x863.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda.jpg 667w\" sizes=\"(max-width: 533px) 100vw, 533px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-21359\" class=\"wp-caption-text\">Sebastian Majewski, fot. Tomasz Duda (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Sebastiana Majewskiego)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Drug\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra mia\u0142a znacz\u0105cy wp\u0142yw na moje my\u015blenie o teatrze by\u0142 Witkacy oraz to jak podchodzi\u0142 on do rzeczywisto\u015bci i jak sam j\u0105 kreowa\u0142. To dwie osoby powszechnie znane i rozpoznawalne. Mam jednak jeszcze jednego mistrza, kt\u00f3ry nauczy\u0142 mnie rozumienia teatru i bycia na scenie. Jest nim Andrzej Karolak, ma\u0142o znany {a szkoda!} aktor z Bia\u0142egostoku, z kt\u00f3rym mia\u0142em zaj\u0119cia na studiach. Andrzej uczy\u0142 nas rzemios\u0142a aktorskiego, tego kim jest aktor na scenie i wobec czego buduje on role. Wiedza o czym i w jaki spos\u00f3b rozmawia\u0107 z aktorem bardzo pomaga mi w pracy w teatrze.<\/p>\n<p><strong>A czy w polskim teatrze s\u0105 wydarzania b\u0105d\u017a tw\u00f3rcy, kt\u00f3rzy zostali nies\u0142usznie niezauwa\u017ceni, pomini\u0119ci b\u0105d\u017a zignorowani przez \u015brodowisko teatralne lub krytyk\u0119?<\/strong><\/p>\n<p>Wydaje mi si\u0119, \u017ce ta sytuacja dotyczy wi\u0119kszo\u015bci os\u00f3b i wi\u0119kszo\u015bci zdarze\u0144. Powstaje przecie\u017c du\u017co spektakli, a zwraca si\u0119 uwag\u0119 na kilka w sezonie. Ta sytuacja nie oznacza, \u017ce ta reszta spektakli jest z\u0142a. Ta sytuacja mo\u017ce oznacza\u0107, \u017ce te przedstawienia powstaj\u0105 poza centrum, trudno do nich dojecha\u0107, i jeszcze trudniej od nich wr\u00f3ci\u0107. Ja zawsze bardzo lubi\u0142em ogl\u0105da\u0107 spektakle w teatrach, do kt\u00f3rych z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w nikt nie chcia\u0142 je\u017adzi\u0107. Ale teraz sam odczuwam, \u017ce nie jest to \u0142atwe, bo albo ju\u017c \u017caden poci\u0105g tam nie doje\u017cdza, albo ostatni autobus odjecha\u0142 w samo po\u0142udnie i tyle.<\/p>\n<p>Tak te\u017c by\u0142o w Wa\u0142brzychu. Tam trzeba by\u0142o robi\u0107 naprawd\u0119 bardzo du\u017co, \u017ceby zwr\u00f3ci\u0107 na siebie uwag\u0119. W Krakowie wystarczy zrobi\u0107 jeden gest, kt\u00f3ra momentalnie zostaje zauwa\u017cany i skomentowany z odpowiedniej perspektywy.<\/p>\n<p>Ta dysproporcja jest dla mnie nadal dziwna.<\/p>\n<p>Wyszed\u0142em z ruchu alternatywnego, kt\u00f3ry bardzo ceni\u0119 i do kt\u00f3rego z mi\u0142\u0105 ch\u0119ci\u0105 bym wr\u00f3ci\u0142. Dzieje si\u0119 w jego obr\u0119bie wiele interesuj\u0105cych rzeczy, r\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce tam mo\u017cna sobie na wi\u0119cej pozwoli\u0107, ale przez to \u017ce s\u0105 obok, \u201eoff\u201d, s\u0105 niezauwa\u017calne.<\/p>\n<p>Mimo \u017ce wcze\u015bniej wspomnia\u0142em, \u017ce pewn\u0105 lekcj\u0119 z Grotowskiego odrobili\u015bmy, to jednak widz teatralny nadal lubi kupi\u0107 bilet, przyj\u015b\u0107 do teatru, skorzysta\u0107 z szatni, w foyer napi\u0107 si\u0119 kawy\/herbaty\/wina {niepotrzebne skre\u015bli\u0107} i usi\u0105\u015b\u0107 w fotelu. I czeka\u0107.<\/p>\n<p><strong>Przeszed\u0142 Pan bardzo d\u0142ug\u0105 drog\u0119 teatraln\u0105 \u2013 od do\u015bwiadcze\u0144 w teatrach alternatywnych przez re\u017cyserowanie i kierowanie teatrem w Wa\u0142brzychu a\u017c po wsp\u00f3\u0142kierowanie Starym Teatrem. Czy mo\u017ce Pan powiedzie\u0107, jaka jest Pana zdaniem misja dzisiejszego teatru? Czy mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o uniwersalnej, wsp\u00f3lnej warto\u015bci, jak\u0105 ka\u017cdy rodzaj teatru niesie wsp\u00f3\u0142czesnemu cz\u0142owiekowi?<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n<p>Przez to \u017ce teatr to spotkanie \u017cywych ludzi \u2013 i na poziomie realizacji spektaklu, i na poziomie grania spektaklu, i na poziome ogl\u0105dania przedstawienia \u2013 ca\u0142y czas mam wra\u017cenie, \u017ce powinien s\u0142u\u017cy\u0107 do tego, by widzowi uzmys\u0142awia\u0107 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i problematyczno\u015b\u0107 rzeczywisto\u015bci, w kt\u00f3rej si\u0119 wszyscy znajdujemy. Bo przecie\u017c \u015bwiat, w kt\u00f3rym \u017cyjemy, jest tak skomplikowany i wielop\u0142aszczyznowy, \u017ce nie mamy si\u0142y ani energii na to, by wszystko ogarnia\u0107, a co dopiero rozumie\u0107. Zwykle wybieramy jak\u0105\u015b \u015bcie\u017ck\u0119, staramy si\u0119 ni\u0105 pod\u0105\u017ca\u0107 i mie\u0107 szcz\u0119\u015bliwe \u017cycie. Jednak to szcz\u0119\u015bcie jest okupione wieloma wyrzeczeniami, kt\u00f3re nie s\u0105 czyste, pi\u0119kne i dobre. Wydaje mi si\u0119, \u017ce teatr powinien s\u0142u\u017cy\u0107 do tego, by pokazywa\u0107 albo wytyka\u0107 nam nasze konformizmy, \u0142atwizny, przyzwyczajenia i fa\u0142szywe oczywisto\u015bci.<\/p>\n<p>M\u00f3wi si\u0119, \u017ce media to czwarta w\u0142adza, kt\u00f3ra ma za zadanie patrze\u0107 oficjalnej w\u0142adzy na r\u0119ce. Wydaje mi si\u0119, \u017ce teatr powinien by\u0107 \u201emechanizmem\u201d, kt\u00f3ry umo\u017cliwi cz\u0142owiekowi obracanie g\u0142ow\u0105 o trzysta sze\u015b\u0107dziesi\u0105t stopni, a nie o sto osiemdziesi\u0105t, na co pozwala nasza fizjonomia. Teatr powinien by\u0107 lustrem, w kt\u00f3rym mo\u017cna co\u015b wi\u0119cej zobaczy\u0107.<\/p>\n<p>Mam szacunek do teatru rozrywki i nie wykluczam potrzeby jego istnienia, ale chcia\u0142bym ca\u0142y czas uprawia\u0107 teatr, kt\u00f3ry m\u00f3wi o czym\u015b istotnym, kt\u00f3ry nie pozwala jedynie zachwyca\u0107 si\u0119 i sankcjonowa\u0107 faktu, \u017ce \u015bwiat, my i wszystko wok\u00f3\u0142 jest wspania\u0142e.<\/p>\n<p><strong>Czy zauwa\u017ca Pan zjawiska pozateatralne, kt\u00f3re maj\u0105 istotny wp\u0142yw na jego obecny kszta\u0142t? Mam na my\u015bli zjawiska spo\u0142eczne, historyczne, kulturowe, a tak\u017ce polityczne. Ostatnie zaj\u015bcia w Starym Teatrze dowodz\u0105, \u017ce takowe istniej\u0105 i maj\u0105 spor\u0105 si\u0142\u0119 oddzia\u0142ywania\u2026<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n<p>Z dzisiejszej perspektywy za najwa\u017cniejszy uwa\u017cam fakt, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo polskie jest podzielone. A tym samym zaczyna dzieli\u0107 si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107. Mog\u0119 tylko za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce jest to m\u0105dry podzia\u0142 i \u017ce ludzi w ten spos\u00f3b dzieli si\u0119 od zawsze. Za podzia\u0142em stoi jego przyczyna, czyli \u015bwiatopogl\u0105d i ideologia. Do teatru wnosz\u0105 je ze sob\u0105 zar\u00f3wno tw\u00f3rcy, jak i odbiorcy spektakli i to jest moim zdaniem silne ko\u0142o nap\u0119dowe.<\/p>\n<p>Ca\u0142a burza wok\u00f3\u0142 teatru ma charakter sporu o warto\u015bci i ideologi\u0119. To nie jest k\u0142\u00f3tnia ani o nago\u015b\u0107, ani o brzydkie s\u0142owa, ani nawet o Jana Klat\u0119 czy kogokolwiek innego. To jest dyskusja na temat tego, czy kultura \u2013 w szczeg\u00f3lno\u015bci ta narodowa \u2013 powinna mie\u0107 charakter afirmatywny, czyli pieczo\u0142owicie dba\u0107 i podtrzymywa\u0107 kultywowan\u0105 przez wieki tradycj\u0119. A mo\u017ce powinna by\u0107 krytyczna, czyli bezustannie inicjowa\u0107 dyskusje.<\/p>\n<p>Wydaje mi si\u0119, \u017ce to, co dzieli obydwie grupy to kwestia dynamiki warto\u015bci. Jedna strona uwa\u017ca, \u017ce dobro jest niezmienne. Ja uwa\u017cam, \u017ce dobro jest niezmienne w swojej zmienno\u015bci, kt\u00f3ra zdarza si\u0119 w kontek\u015bcie.<\/p>\n<p>Z warto\u015bciami, wed\u0142ug mnie, jest tak jak z medium, kt\u00f3re dzisiaj najbardziej nas okre\u015bla, czyli Internetem. Strona kt\u00f3r\u0105 wy\u015bwietlam to pewna dana mi warto\u015b\u0107, ale t\u0119 stron\u0119 trzeba na bie\u017c\u0105co od\u015bwie\u017ca\u0107. Nie oznacza to, \u017ce wiadomo\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 czytam, ca\u0142kowicie si\u0119 zmieni, ale mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119, \u017ce zaistnieje w ca\u0142kiem nowym kontek\u015bcie. Pojawiaj\u0105 si\u0119 kolejne wiadomo\u015bci i ta, kt\u00f3ra nas interesuje, mo\u017ce ju\u017c znaczy\u0107 co\u015b innego. Podobnie my\u015bl\u0119 o warto\u015bciach. Nie neguj\u0119 ich, nie pr\u00f3buj\u0119 dowie\u015b\u0107, \u017ce ich nie ma, ale uwa\u017cam, \u017ce nale\u017cy zawsze zastanawia\u0107 si\u0119, wobec czego one si\u0119 sytuuj\u0105 i co ostatecznie okre\u015blaj\u0105.<\/p>\n<p>Dyskusja wok\u00f3\u0142 Starego Teatru i naszego modelu to przede wszystkim dyskusja o warto\u015bciach. A \u017ce dotyczy ona narodowej instytucji, zaczyna dotyczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c narodu {czuj\u0119 powag\u0119 tych s\u0142\u00f3w}.<\/p>\n<p><strong>Wspomnia\u0142 Pan wp\u0142yw czwartej w\u0142adzy na dzisiejsz\u0105, cho\u0107by t\u0105 teatraln\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Wiele si\u0119 na przestrzeni ostatnich dw\u00f3ch dekad zmieni\u0142o, nast\u0105pi\u0142 gwa\u0142towny rozw\u00f3j medi\u00f3w. Jak\u0105 rol\u0119 Pana zdaniem odgrywaj\u0105 dzisiaj media w kszta\u0142towaniu kultury?<\/strong><\/p>\n<p>Ich wp\u0142yw jest olbrzymi. Do teatru przychodz\u0105 ju\u017c ludzie, zar\u00f3wno realizatorzy, jak i widzowie, kt\u00f3rzy nie pami\u0119taj\u0105 \u015bwiata bez komputer\u00f3w. Ich percepcja jest zupe\u0142nie inna. Mog\u0105 zna\u0107 klasyczne zasady. Ale nie musz\u0105 ich respektowa\u0107, bo przecie\u017c internet zaburzy\u0142 te uk\u0142ady. Ludzie dzi\u015b nie komunikuj\u0105 si\u0119 ze sob\u0105 d\u0142ugimi, skomplikowanymi wypowiedziami. Maile, przynajmniej na t\u0119 chwil\u0119, sprawi\u0142y, \u017ce pisanie list\u00f3w niemal zanik\u0142o. Niegdy\u015b pisa\u0142o si\u0119 d\u0142ugo, tak by w wysy\u0142anej wiadomo\u015bci zawrze\u0107 wszystko. Teraz pisze si\u0119 kr\u00f3tko. Rozmawia si\u0119 pisaniem.<\/p>\n<p>Osobi\u015bcie denerwowa\u0142em si\u0119, gdy dostawa\u0142em mn\u00f3stwo maili z kr\u00f3tkimi zdaniami. Wola\u0142em przeczyta\u0107 wszystko w jednym li\u015bcie. Ale okaza\u0142o si\u0119, \u017ce z czasem \u0142atwiej znale\u017a\u0107 interesuj\u0105c\u0105 mnie tre\u015b\u0107 w tych kr\u00f3tkich komunikatach. Zmienia si\u0119 wi\u0119c nasza perspektywa funkcjonowania w rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n<p>M\u0142odzi ludzie, wchodz\u0105c do \u015bwiata sztuki, b\u0119d\u0105 ten \u015bwiat dopasowywa\u0107 do swojej rzeczywisto\u015bci. A jest to rzeczywisto\u015b\u0107 wielu kr\u00f3tkich komunikat\u00f3w i multimedi\u00f3w. I to ju\u017c wida\u0107 w spektaklach, kt\u00f3re mo\u017cemy teraz ogl\u0105da\u0107. S\u0105 to oczywi\u015bcie spektakle, kt\u00f3re budz\u0105 najwi\u0119cej kontrowersji i kt\u00f3re przez pewn\u0105 grup\u0119 widz\u00f3w s\u0105 nieakceptowane, bo s\u0105 niezrozumia\u0142e. Ale czy ten proces zmian mo\u017cna zatrzyma\u0107, czy mo\u017cna go zawr\u00f3ci\u0107? Moim zdaniem nie mo\u017cna i nie trzeba. Bo przecie\u017c inne zmiany akceptujemy, przyswajamy i znajdujemy w nich korzy\u015bci {nawet przyjemno\u015bci}.<\/p>\n<p>Nauczyli\u015bmy si\u0119 w przeci\u0105gu ostatnich pi\u0119tnastu lat u\u017cywa\u0107 kciuka. My\u015bl\u0119, \u017ce r\u00f3wie\u017c nauczymy si\u0119 nowego j\u0119zyka teatru i zaakceptujemy nowe funkcje teatru. Wymaga to tylko otwarto\u015bci i gotowo\u015bci do poznawania, uczenia si\u0119 nowego, zmieniaj\u0105cego si\u0119 j\u0119zyka. Bo przecie\u017c ten j\u0119zyk nie jest dany raz na zawsze. A procesy, kt\u00f3re obecnie zachodz\u0105 w teatrze, s\u0105 nieodwracalne.<\/p>\n<p><strong>Nowe technologie maj\u0105 ogromny wp\u0142yw nie tylko na odbi\u00f3r, na widza, ale r\u00f3wnie\u017c na prac\u0119 tw\u00f3rcz\u0105. Czy zauwa\u017ca Pan znacz\u0105c\u0105 zmian\u0119 zwi\u0105zan\u0105 z nowymi technologiami w swojej pracy artystycznej?<\/strong><\/p>\n<p>Zauwa\u017cam to cho\u0107by w sposobie pisania. Dzisiaj przede wszystkim u\u017cywamy formy kola\u017cowej. Mamy powszechny i szeroki dost\u0119p do informacji, kt\u00f3re mo\u017cemy ze sob\u0105 w spos\u00f3b nieoczywsisty \u0142\u0105czy\u0107. Pos\u0142ugujemy si\u0119 grotesk\u0105, \u017cartem i dystansem, cz\u0119sto mieszamy ze sob\u0105 fakty, sposoby m\u00f3wienia, optyki i czasy, po to, by pokaza\u0107, \u017ce funkcjonujemy w pewnym kontinuum, gdzie to co by\u0142o, miesza si\u0119 z tym, co jest i tym, co b\u0119dzie {nieoczywisto\u015b\u0107 wyznacza dzi\u015b potencja\u0142 dramatyczny tekstu}.<\/p>\n<p><strong>A czy zauwa\u017ca Pan zmiany zwi\u0105zane z nowymi technologiami na poziomie pracy kuratora\/dyrektora?<\/strong><\/p>\n<p>Samo to, \u017ce pojawi\u0142o si\u0119 my\u015blenie o teatrze kuratorskim, \u017ce repertuar mo\u017cna \u015bwiadomie budowa\u0107, jest odpowiedzi\u0105 na zmieniaj\u0105c\u0105 si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107. W zwi\u0105zku z tym, \u017ce \u015bwiat jest dzisiaj do\u015b\u0107 zaba\u0142aganiony i chaotyczny, mo\u017cna my\u015ble\u0107 o repertuarze jako \u201ekatalizatorze\u201d, dzi\u0119ki kt\u00f3remu uzyskuje si\u0119 jaki\u015b porz\u0105dek. Z tego powodu wydaje mi si\u0119, \u017ce mo\u017cna popatrze\u0107 na kuratorowanie w teatrze jako na ucieczk\u0119 przed r\u00f3\u017cnorodnym, ale przypadkowym i chaotycznym teatrem repertuarowym. A ja nigdy do ko\u0144ca nie wiedzia\u0142em czemu s\u0142u\u017cy taki rodzaj teatru.<\/p>\n<p>W sytuacji gdy pojawia si\u0119 kurator, poza pojedynczym spektaklem, kt\u00f3ry co\u015b konkretnego m\u00f3wi, uzyskujemy jeszcze efekt, \u017ce ca\u0142y teatr r\u00f3wnie\u017c co\u015b komunikuje.<\/p>\n<p>Wracaj\u0105c, na tym polu, do sytuacji w Starym Teatrze, mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce jest to r\u00f3wnie\u017c dyskusja w\u0142a\u015bnie na temat komunikatu, kt\u00f3ry wyda\u0142 teatr, a nie pojedynczy spektakl czy tw\u00f3rca. Jakkolwiek by\u0142oby to interpretowane, nie jest to w og\u00f3le rozmowa na temat konkretnego spektaklu {np. przedstawienia <em>Do Damaszku<\/em>} ale na temat tego, co teatr przez te dwana\u015bcie miesi\u0119cy zrobi\u0142. Cho\u0107 uwa\u017cam, \u017ce nie powinno si\u0119 wydawa\u0107 og\u00f3lnych s\u0105d\u00f3w po tak kr\u00f3tkim czasie dzia\u0142ania, ju\u017c wida\u0107, \u017ce by\u0142o to na tyle inne, \u017ce wzbudzi\u0142o skrajne emocje.<\/p>\n<p><strong>Pozostaj\u0105c przy w\u0105tku Pana pracy tw\u00f3rczej \u2013 Jolanta Kowalska napisa\u0142a w O.pl, \u017ce w latach wa\u0142brzyskich podj\u0105\u0142 Pan jedn\u0105 z najdziwniejszych decyzji pod s\u0142o\u0144cem: zrezygnowa\u0142 Pan z re\u017cyserii, a pozostawi\u0142 sobie rol\u0119 kuratora. Czy my\u015bli Pan o mo\u017cliwo\u015bci powrotu do re\u017cyserowania? <\/strong><\/p>\n<p>Wr\u00f3ci\u0142em. Ca\u0142y czas t\u0142umacz\u0119 dramaty Andresa Pilgrima. A ostatnio przygotowa\u0142em wraz z dramaturgiem Tomkiem J\u0119kotem projekt na podstawie tekstu Pilgrima <em>W kwestii zwyci\u0119stwa<\/em>, kt\u00f3ry aktorka Lidia Duda gra w przestrzeniach pozateatralnych {w mieszkaniach, w piwnicach}. Troch\u0119 offu dla narodowej instytucji.<\/p>\n<p><strong>Czego najbardziej potrzebuje dzi\u015b polska scena teatralna?<\/strong><\/p>\n<p>Odwagi. M\u00f3wi\u0142em o tym r\u00f3wnie\u017c trzy lata temu, kiedy wraz z Beat\u0105 Guczalsk\u0105, Ann\u0105 Januszewsk\u0105, Wojtkiem Klemmem i Bartkiem Zaczykiewiczem jurorowali\u015bmy podczas Festiwalu Kontrapunkt. G\u0142\u00f3wn\u0105 nagrod\u0119 otrzyma\u0142 spektakl <em>Powr\u00f3t Odysa<\/em> w re\u017cyserii Davida Martona z Schaubuehne w Berlinie. Wtedy w\u0142a\u015bnie uznali\u015bmy, \u017ce nagroda nale\u017cy si\u0119 za odwag\u0119 \u2013 nie obyczajow\u0105, ale odwag\u0119 w przekazie i w stawianiu widzowi wysokich wymaga\u0144.<\/p>\n<p>Potrzeba nam odwagi tw\u00f3rc\u00f3w, realizator\u00f3w i widz\u00f3w. Ale potrzeba te\u017c odwagi tych, kt\u00f3rzy decyduj\u0105 o kulturze. Dobrze by wiedzieli, \u017ce teatr instytucjonalny nie musi ci\u0105gle udowadnia\u0107, \u017ce jest potrzebny, poprzez bezustanne i obligatoryjne wykazywanie frekwencji i wp\u0142yw\u00f3w. Mog\u0119 wskaza\u0107 setki przyk\u0142ad\u00f3w, kt\u00f3re pokazuj\u0105, \u017ce kategoria frekwencji nic nie znaczy, bo widz na spektaklu mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 d\u0142ugo po premierze, bo widza mo\u017cna t\u0142umnie zorganizowa\u0107, albo wpromowa\u0107 {czasownik od rzeczownika: promocja}. Ale mo\u017cna te\u017c widza do teatru przekona\u0107, mo\u017cna go wyedukowa\u0107. Ale te przypadki wymagaj\u0105 czasu. I urz\u0119dnik rozumiej\u0105cy teatr powinien instytucji gwarantowa\u0107 ten czas wraz ze \u015brodkami finansowymi na nie.<\/p>\n<p>Nigdy nie przeszkadza\u0142o mi w Wa\u0142brzychu, \u017ce gdy grali\u015bmy cho\u0107by <em>Gwiazd\u0119 \u015amierci<\/em> w re\u017cyserii Krzysztofa Garbaczewskiego, bardzo trudny spektakl, zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce na scenie by\u0142o wi\u0119cej aktor\u00f3w ni\u017c os\u00f3b na widowni. Wiedzia\u0142em, \u017ce to mo\u017ce by\u0107 pow\u00f3d do krytyki, bo wykazuj\u0119 w ten spos\u00f3b, \u017ce teatr nie spe\u0142nia swojej rynkowej funkcji, jest deficytowy, nie zarabia. Ale widzia\u0142em to zdarzenie zupe\u0142nie inaczej. To, \u017ce przysz\u0142o tych dziesi\u0119ciu, \u201eniezorganizowanych\u201d widz\u00f3w, kt\u00f3rzy \u015bwiadomie zdecydowali si\u0119 na ten w\u0142a\u015bnie spektakl, to by\u0142a najlepsza rzecz, jaka mog\u0142a nam si\u0119 zdarzy\u0107. Bo to oni nas wybrali, a nie zostali sztucznie zaci\u0105gni\u0119ci do teatru, tylko po to, \u017ceby udowodni\u0107, \u017ce nie marnujemy publicznych pieni\u0119dzy. Zreszt\u0105 argument o pieni\u0105dzach publicznych jest bardzo ba\u0142amutny i manipulatorski. Bo, zwracam uwag\u0119, pieni\u0105dze publiczne to nie tylko pieni\u0105dze tych, kt\u00f3rzy krzycz\u0105, ale r\u00f3wnie\u017c tych, kt\u00f3rzy przychodz\u0105 i ogl\u0105daj\u0105 te spektakle, tych kt\u00f3rzy je realizuj\u0105 \u2013 to r\u00f3wnie\u017c nasze pieni\u0105dze, r\u00f3wnie\u017c moje.<\/p>\n<p><strong>Jakie zatem najwa\u017cniejsze cele i wyzwania stoj\u0105 dzi\u015b, jutro, w najbli\u017cszych latach przed naszym teatrem? <\/strong><\/p>\n<p>Zmiana spo\u0142ecze\u0144stwa. Nie zrobi tego telewizja, kt\u00f3ra nic ju\u017c dzisiaj nie robi. R\u00f3wnie\u017c radio bardzo si\u0119 skomercjalizowa\u0142o. Pozostaje teatr. Powtarzam ca\u0142y czas i powt\u00f3rz\u0119 to r\u00f3wnie\u017c tutaj. To wa\u017cne, \u017ceby my\u015ble\u0107, \u017ce teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian, nawet trudnych. Super jest, gdy spektakl ko\u0144czy si\u0119, a widz zaczyna zastanawia\u0107 si\u0119, czy mo\u017ce powinien pochyli\u0107 si\u0119 nad tematem. Wiele instytucji, kt\u00f3re zajmuj\u0105 si\u0119 szeroko rozumian\u0105 kultur\u0105, zosta\u0142o z tej funkcji zwolnionych albo same si\u0119 zwolni\u0142y. Teatr powinien tej pozycji broni\u0107, za wszelk\u0105 cen\u0119. Ja na pewno to b\u0119d\u0119 robi\u0142.<\/p>\n<p><strong>Bardzo dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.\u00a0<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Potrzeba nam odwagi tw\u00f3rc\u00f3w, realizator\u00f3w i widz\u00f3w. Ale potrzeba te\u017c odwagi tych, kt\u00f3rzy decyduj\u0105 o kulturze. Dobrze by wiedzieli, \u017ce teatr instytucjonalny nie musi ci\u0105gle udowadnia\u0107, \u017ce jest potrzebny, poprzez bezustanne i obligatoryjne wykazywanie frekwencji i wp\u0142yw\u00f3w. <\/p>\n","protected":false},"author":456,"featured_media":21359,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[65,2121],"tags":[14068,1559,659],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[14340],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Sebastian Majewski, re\u017cyser teatralny, w rozmowie z Agnieszk\u0105 Wn\u0119kowicz-Smen\u017cyk.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda.jpg\",\"width\":667,\"height\":1000,\"caption\":\"Sebastian Majewski, fot. Tomasz Duda (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Sebastiana Majewskiego)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian\",\"name\":\"Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2014-04-27T23:00:57+00:00\",\"dateModified\":\"2020-09-01T11:53:42+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8466d7082d53956740518baf8e0cbab7\"},\"description\":\"Sebastian Majewski, re\u017cyser teatralny, w rozmowie z Agnieszk\u0105 Wn\u0119kowicz-Smen\u017cyk.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8466d7082d53956740518baf8e0cbab7\",\"name\":\"Sebastian Majewski\",\"description\":\"SEBASTIAN MAJEWSKI (1971) \u2013 re\u017cyser teatralny, dramaturg, scenograf i aktor. Uko\u0144czy\u0142 re\u017cyseri\u0119 w Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie, Wydzia\u0142 Sztuki Lalkarskiej w Bia\u0142ymstoku. Studiowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c histori\u0119 sztuki na Uniwersytecie Wroc\u0142awskim. Zadebiutowa\u0142 inscenizacj\u0105 ksi\u0105\u017cki Olgi Tokarczuk Prawiek i inne czasy w Teatrze Wierszalin w Supra\u015blu (1997), z kt\u00f3rym by\u0142 zwi\u0105zany przez kilka lat. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z wieloma teatrami, m.in. Ba\u0142tyckim Teatrem Dramatycznym im. Juliusza S\u0142owackiego w Koszalinie, Teatrem Miejskim w Gliwicach, Teatrem im. Wilama Horzycy w Toruniu, Teatrem Dramatycznym im. J. Szaniawskiego w Wa\u0142brzychu. We Wroc\u0142awiu za\u0142o\u017cy\u0142 awangardowy teatr Scena Witkacego.wro. Jako dramaturg wsp\u00f3\u0142pracuje z Janem Klat\u0105, ten \u201eartystyczny tandem\u201d zrealizowa\u0142 m.in. spektakle Transfer! We Wroc\u0142awskim Teatrze Wsp\u00f3\u0142czesnym (2006), Sprawa Dantona w Teatrze Polskim we Wroc\u0142awiu (2008) oraz Trylogia w Starym Teatrze w Krakowie (2009). Od 2008 do 2012 roku pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dyrektora Teatru Dramatycznego im. J. Szaniawskiego w Wa\u0142brzychu, gdzie stworzy\u0142 autorsk\u0105 lini\u0119 programow\u0105 opart\u0105 na ponownym odczytywaniu klasycznych tekst\u00f3w (Zemsta w re\u017c. Weroniki Szczawi\u0144skiej, 2009) i \u201ekanonu\u201d popkultury (Niech \u017cyje wojna!!!, re\u017c. Monika Strz\u0119pka, 2009; Gwiazda \u015amierci, re\u017c. Krzysztof Garbaczewski, 2010). Od 2013 roku jest zast\u0119pc\u0105 dyrektora ds. artystycznych w Narodowym Starym Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie.\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/sebastian-majewski\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian","description":"Sebastian Majewski, re\u017cyser teatralny, w rozmowie z Agnieszk\u0105 Wn\u0119kowicz-Smen\u017cyk.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/04\/sebastian-majewski-fot-tomasz-duda.jpg","width":667,"height":1000,"caption":"Sebastian Majewski, fot. Tomasz Duda (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Sebastiana Majewskiego)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian","name":"Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#primaryimage"},"datePublished":"2014-04-27T23:00:57+00:00","dateModified":"2020-09-01T11:53:42+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8466d7082d53956740518baf8e0cbab7"},"description":"Sebastian Majewski, re\u017cyser teatralny, w rozmowie z Agnieszk\u0105 Wn\u0119kowicz-Smen\u017cyk.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/sebastian-majewski-teatr-moze-byc-mechanizmem-zmian#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Teatr mo\u017ce by\u0107 mechanizmem zmian"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8466d7082d53956740518baf8e0cbab7","name":"Sebastian Majewski","description":"SEBASTIAN MAJEWSKI (1971) \u2013 re\u017cyser teatralny, dramaturg, scenograf i aktor. Uko\u0144czy\u0142 re\u017cyseri\u0119 w Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie, Wydzia\u0142 Sztuki Lalkarskiej w Bia\u0142ymstoku. Studiowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c histori\u0119 sztuki na Uniwersytecie Wroc\u0142awskim. Zadebiutowa\u0142 inscenizacj\u0105 ksi\u0105\u017cki Olgi Tokarczuk Prawiek i inne czasy w Teatrze Wierszalin w Supra\u015blu (1997), z kt\u00f3rym by\u0142 zwi\u0105zany przez kilka lat. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z wieloma teatrami, m.in. Ba\u0142tyckim Teatrem Dramatycznym im. Juliusza S\u0142owackiego w Koszalinie, Teatrem Miejskim w Gliwicach, Teatrem im. Wilama Horzycy w Toruniu, Teatrem Dramatycznym im. J. Szaniawskiego w Wa\u0142brzychu. We Wroc\u0142awiu za\u0142o\u017cy\u0142 awangardowy teatr Scena Witkacego.wro. Jako dramaturg wsp\u00f3\u0142pracuje z Janem Klat\u0105, ten \u201eartystyczny tandem\u201d zrealizowa\u0142 m.in. spektakle Transfer! We Wroc\u0142awskim Teatrze Wsp\u00f3\u0142czesnym (2006), Sprawa Dantona w Teatrze Polskim we Wroc\u0142awiu (2008) oraz Trylogia w Starym Teatrze w Krakowie (2009). Od 2008 do 2012 roku pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dyrektora Teatru Dramatycznego im. J. Szaniawskiego w Wa\u0142brzychu, gdzie stworzy\u0142 autorsk\u0105 lini\u0119 programow\u0105 opart\u0105 na ponownym odczytywaniu klasycznych tekst\u00f3w (Zemsta w re\u017c. Weroniki Szczawi\u0144skiej, 2009) i \u201ekanonu\u201d popkultury (Niech \u017cyje wojna!!!, re\u017c. Monika Strz\u0119pka, 2009; Gwiazda \u015amierci, re\u017c. Krzysztof Garbaczewski, 2010). Od 2013 roku jest zast\u0119pc\u0105 dyrektora ds. artystycznych w Narodowym Starym Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie.","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/sebastian-majewski"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21350"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/456"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21350"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21350\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21359"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21350"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=21350"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=21350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}