{"id":23784,"date":"2014-07-31T10:00:21","date_gmt":"2014-07-31T09:00:21","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=23784"},"modified":"2014-07-31T10:51:16","modified_gmt":"2014-07-31T09:51:16","slug":"daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy","title":{"rendered":"Kronika z powsta\u0144czej Warszawy"},"content":{"rendered":"<p>Siedemdziesi\u0105ta rocznica wybuchu Powstania Warszawskiego jest jednym z najlepszych moment\u00f3w, by przypomnie\u0107 o literackich \u015bwiadectwach przebiegu powsta\u0144czych walk. I cho\u0107 sama decyzja o wybuchu tego zrywu oraz \u2013 w konsekwencji \u2013 wydarzenia sierpnia 1944 roku, pozostaj\u0105 jednymi z najbardziej kontrowersyjnych w dziejach walk narodowowyzwole\u0144czych kraju, to powsta\u0144cy niemal zawsze uznawani s\u0105 za bohater\u00f3w swoich czas\u00f3w, kt\u00f3rzy zrobili to, co do nich nale\u017ca\u0142o. Nic zatem dziwnego, \u017ce zapotrzebowanie na ich narracje pozostaje niezmiennie du\u017ce i ka\u017cda publikacja, w kt\u00f3rej jest miejsce na opowie\u015b\u0107 o indywidualnych do\u015bwiadczeniach, witana jest z du\u017cym zaciekawieniem.<\/p>\n<figure id=\"attachment_23790\" aria-describedby=\"caption-attachment-23790\" style=\"width: 530px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014\/\" rel=\"attachment wp-att-23790\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-23790\" title=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-530x800.jpg\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)\" width=\"530\" height=\"800\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-530x800.jpg 530w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-120x181.jpg 120w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-90x136.jpg 90w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-320x483.jpg 320w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-560x844.jpg 560w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-596x900.jpg 596w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-576x868.jpg 576w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014.jpg 630w\" sizes=\"(max-width: 530px) 100vw, 530px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-23790\" class=\"wp-caption-text\">Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)<\/figcaption><\/figure>\n<p><em>Dziennik powsta\u0144ca<\/em> nale\u017cy do tego rodzaju ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3rych ocenia\u0107 nie spos\u00f3b, bo ich warto\u015bci nie mo\u017cna oszacowa\u0107 wy\u0142\u0105cznie na podstawie walor\u00f3w literackich czy pomys\u0142u na fabu\u0142\u0119. Opowie\u015b\u0107 Zbigniewa Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego to przede wszystkim dokument historyczny, napisany sprawnie i z dba\u0142o\u015bci\u0105 o detale. Pr\u00f3\u017cno w nim jednak szuka\u0107 atut\u00f3w, znanych chocia\u017cby z <em>Pami\u0119tnika z Powstania Warszawskiego <\/em>Mirona Bia\u0142oszewskiego, kt\u00f3ry jest nie tylko przejmuj\u0105cym \u015bwiadectwem, ale i manifestem (anty)literacko\u015bci, wyra\u017caj\u0105cym gotowo\u015b\u0107 do porzucenia dotychczasowych sposob\u00f3w m\u00f3wienia o wojnie. Nie oznacza to jednak, \u017ce autor <em>Dziennika powsta\u0144ca <\/em>nie znalaz\u0142 w\u0142asnego sposobu na opowiedzenie o interesuj\u0105cych go sytuacjach \u2013 dowodem na to jest na przyk\u0142ad rezygnacja z pokusy, by swoim wspomnieniom nada\u0107 jakie\u015b dodatkowe znaczenie. Nie ma tu miejsca na metaforyczne czy symboliczne opisy (cho\u0107 z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 kilka wyj\u0105tk\u00f3w mo\u017cna w tek\u015bcie wskaza\u0107). \u015awiat jawi si\u0119 takim, jakim by\u0142. Ze wszystkimi tego konsekwencjami \u2013 pozornym brakiem spektakularnych wydarze\u0144, powszednio\u015bci\u0105 i nieszczeg\u00f3ln\u0105 opraw\u0105. Nie ma we wspomnieniach D\u0119bczy\u0144skiego scen, kt\u00f3re mog\u0142yby pojawi\u0107 si\u0119 w hollywoodzkiej opowie\u015bci o powstaniu \u2013 \u015bmier\u0107 nie jest patetyczna, rozmowy nie przypominaj\u0105 tych, kt\u00f3re znamy z wojennych superprodukcji ameryka\u0144skich, a gotowo\u015bci do oddania \u017cycia za ojczyzn\u0119 nie traktuje si\u0119 tu jako heroizmu. I tylko wielka wiara powsta\u0144c\u00f3w w sens walki ma w sobie co\u015b, co pozwala\u0142oby osnu\u0107 wok\u00f3\u0142 niej martyrologiczn\u0105 opowiastk\u0119.<\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-23784 gallery-columns-4 gallery-size-thumbnail'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23803\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23803'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-005'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-005-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23802\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23802'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-004'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-004-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23801\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23801'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-003'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-003-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23800\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23800'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-002'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-002-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23799\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23799'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-001'><img width=\"80\" height=\"80\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-001-80x80.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23798\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23798'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014'><img width=\"400\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014-400x240.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-23790\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-23790'>\n\t\t\t\tZbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n<p>Autor nie epatuje te\u017c swoimi emocjami \u2013 na og\u00f3\u0142 pozostaje raczej przewodnikiem po \u015bwiecie warszawskich walk, dok\u0142adnym sprawozdawc\u0105 i kronikarzem. I cho\u0107 mo\u017cna z tej uwagi poczyni\u0107 zarzut, to warto jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski uko\u0144czy\u0142 spisywanie swoich wspomnie\u0144 kr\u00f3tko po wojnie. Mo\u017cna zatem przypuszcza\u0107, \u017ce nie by\u0142 w\u00f3wczas jeszcze got\u00f3w, by zmierzy\u0107 si\u0119 z uczuciami, a wa\u017cniejsze od utrwalenia towarzysz\u0105cych mu niepokoj\u00f3w, by\u0142o udokumentowanie prawdy o przebiegu walk oraz codzienno\u015bci powsta\u0144ca.<\/p>\n<p>Zreszt\u0105, jak szybko si\u0119 przekona\u0142, \u015bwiat tak\u017ce nie by\u0142 w pe\u0142ni gotowy na jego wyznania \u2013 pierwsze wydanie <em>Dziennika powsta\u0144ca <\/em>ukaza\u0142o si\u0119 dopiero w 1969 roku, ale \u2013 z przyczyn oczywistych \u2013 ksi\u0105\u017cka nie mia\u0142a ogromnego nak\u0142adu. Nie dziwi zatem fakt, \u017ce zachwycony ni\u0105 Zbigniew Herbert informowa\u0142 swojego przyjaciela, \u017ce sprzedawano j\u0105 spod lady. Drugie wydanie ukaza\u0142o si\u0119 na rynku wydawniczym trzydzie\u015bci lat p\u00f3\u017aniej, staj\u0105c si\u0119 szans\u0105 na to, by zapozna\u0107 si\u0119 z rozszerzon\u0105 edycj\u0105 wspomnie\u0144 Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego. Tak\u0105 te\u017c wersj\u0119, uzupe\u0142nion\u0105 o zapiski z dni po upadku Starego Miasta, otrzymujemy jako czytelnicy kolejnego, tym razem przygotowanego przez wydawnictwo Marginesy, wznowienia <em>Dziennika&#8230;<\/em><\/p>\n<figure id=\"attachment_23803\" aria-describedby=\"caption-attachment-23803\" style=\"width: 428px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006\/\" rel=\"attachment wp-att-23803\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-23803\" title=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006-428x800.jpg\" alt=\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)\" width=\"428\" height=\"800\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006-428x800.jpg 428w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006-482x900.jpg 482w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/zbigniew-czajkowski-debczynski-dziennik-powstanca-marginesy-2014-006.jpg 536w\" sizes=\"(max-width: 428px) 100vw, 428px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-23803\" class=\"wp-caption-text\">Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y udost\u0119pnione przez Wydawnictwo Marginesy)<\/figcaption><\/figure>\n<p><em><\/em>Poniewa\u017c, jak wspomnia\u0142am, D\u0119bczy\u0144ski niech\u0119tnie dzieli\u0142 si\u0119 swoimi emocjami wprost, tylko uwa\u017cna lektura pozwala na dostrze\u017cenie ca\u0142ego wachlarza uczu\u0107, b\u0119d\u0105cych udzia\u0142em nastoletniego \u017co\u0142nierza: od m\u0142odzie\u0144czego entuzjazmu i optymizmu charakterystycznego dla pocz\u0105tk\u00f3w walk, przez niepewno\u015b\u0107 towarzysz\u0105c\u0105 wszystkim poczynaniom wojennym, strach o koleg\u00f3w, poczucie odpowiedzialno\u015bci za swoj\u0105 dru\u017cyn\u0119, a\u017c do za\u017cenowania \u2013 w\u0142asn\u0105 niemoc\u0105, fizjologi\u0105, zm\u0119czeniem, g\u0142odem. Oszcz\u0119dny styl nie oznacza te\u017c, \u017ce nie odnajdziemy we wspomnieniach \u201eDeivira\u201d (taki w\u0142a\u015bnie pseudonim nosi\u0142 autor w czasie powstania) zapisu tragedii powsta\u0144czej Warszawy. Mo\u017cna wr\u0119cz mie\u0107 wra\u017cenie, \u017ce miasto chyli si\u0119 ku upadkowi na naszych oczach, \u017ce wraz z trupami swoich bohater\u00f3w zapada si\u0119 w nico\u015b\u0107. Szybko jednak przekonujemy si\u0119, \u017ce Warszawa b\u0119dzie trwa\u0107 \u2013 tak jak trwaj\u0105 w gotowo\u015bci warszawscy \u017co\u0142nierze, kt\u00f3rzy nawet jako je\u0144cy wojenni postanawiaj\u0105 zaprezentowa\u0107 si\u0119 dostojnie i dumnie \u2013 formuj\u0105 si\u0119 w czw\u00f3rki, chwytaj\u0105 za sztandary (lub za to, co ma za nie uchodzi\u0107) i maszeruj\u0105 niczym zawodowe wojsko, cho\u0107 tak naprawd\u0119 nigdy nie przechodzili wsp\u00f3lnej musztry. To w\u0142a\u015bnie ta, jedna z ostatnich scen, kt\u00f3r\u0105 w swoich wspomnieniach uchwyci\u0142 Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, przedstawiaj\u0105ca zm\u0119czonych i pokonanych, w du\u017cej cz\u0119\u015bci nastoletnich, powsta\u0144c\u00f3w w przypadkowych mundurach \u2013 polskich, niemieckich, kolejowych \u2013 pozostaje w pami\u0119ci na d\u0142u\u017cej, nabieraj\u0105c znaczenia wzruszaj\u0105cego symbolu.<\/p>\n<p><em>Dziennik powsta\u0144ca <\/em>wart jest uwagi tak\u017ce ze wzgl\u0119du na jego opraw\u0119 graficzn\u0105 \u2013 w ksi\u0105\u017cce znajduje si\u0119 kilkadziesi\u0105t fotografii dokumentuj\u0105cych przebieg walk oraz portretuj\u0105cych tych, kt\u00f3rzy podj\u0119li trud wyzwalania stolicy. Zdj\u0119cia stanowi\u0105 nie tylko doskona\u0142e uzupe\u0142nienie dla wspomnie\u0144 \u201eDeivira\u201d, ale daj\u0105 si\u0119 te\u017c odczyta\u0107 jako oddzielna, nie mniej poruszaj\u0105ca, opowie\u015b\u0107.<\/p>\n<p><em>Dziennik powsta\u0144ca <\/em>to lektura wa\u017cna, cho\u0107 z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 nie ma si\u0142y ra\u017cenia, jakiej mogliby\u015bmy (albo chcieliby\u015bmy) si\u0119 po niej spodziewa\u0107. Nie jest to jednak zarzut, kt\u00f3ry nale\u017ca\u0142oby formu\u0142owa\u0107 pod adresem samego autora \u2013 by\u0107 mo\u017ce wp\u0142yw na to ma fakt, \u017ce siedemdziesi\u0105t lat po wybuchu zrywu jeste\u015bmy ju\u017c zaznajomieni z histori\u0105 powsta\u0144czej Warszawy, a jej losy przedstawiano przecie\u017c tak\u017ce w bardziej oddzia\u0142uj\u0105cych na wyobra\u017ani\u0119 uj\u0119ciach. Nale\u017cy jednak doceni\u0107 Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego jako kronikarza \u2013 w jego wspomnieniach upami\u0119tniony zosta\u0142 bowiem nie tylko przebieg walk, ale i jego druhowie \u2013 ch\u0142opcy z \u201eParasola\u201d. I mo\u017ce szkoda tylko, \u017ce autor zrezygnowa\u0142 z nadania im rys\u00f3w indywidualnych, \u017ce funkcjonuj\u0105 oni na kartach jego dziennika jako \u017co\u0142nierze, a nie jako m\u0142odzi ludzie, wrzuceni w wir historii, bo pewnie w\u0142a\u015bnie taka pr\u00f3ba przedstawienia ich los\u00f3w mia\u0142aby szans\u0119 by\u0107 \u2013 m\u00f3wi\u0105c w skr\u00f3cie \u2013 bardziej poruszaj\u0105ca i zapadaj\u0105ca w pami\u0119\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Siedemdziesi\u0105ta rocznica wybuchu Powstania Warszawskiego jest jednym z najlepszych moment\u00f3w, by przypomnie\u0107 o literackich \u015bwiadectwach przebiegu powsta\u0144czych walk. I cho\u0107 sama decyzja o wybuchu tego zrywu oraz \u2013 w konsekwencji \u2013 wydarzenia sierpnia 1944 roku, pozostaj\u0105 jednymi z najbardziej kontrowersyjnych w dziejach walk narodowowyzwole\u0144czych kraju, to powsta\u0144cy niemal zawsze uznawani s\u0105 za bohater\u00f3w swoich czas\u00f3w, kt\u00f3rzy zrobili to, co do nich nale\u017ca\u0142o. <\/p>\n","protected":false},"author":443,"featured_media":23790,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[2769,529,190,3139],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[2768],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Kronika z powsta\u0144czej Warszawy<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"&quot;Dziennik powsta\u0144ca&quot; Zbigniewa Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego w artykule Darii Bruszewskiej-Przytu\u0142y.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014.jpg\",\"width\":630,\"height\":950,\"caption\":\"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\",\"name\":\"Kronika z powsta\u0144czej Warszawy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2014-07-31T09:00:21+00:00\",\"dateModified\":\"2014-07-31T09:51:16+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/734862c59156a63783cbae130bd78d74\"},\"description\":\"\\\"Dziennik powsta\u0144ca\\\" Zbigniewa Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego w artykule Darii Bruszewskiej-Przytu\u0142y.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Kronika z powsta\u0144czej Warszawy\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/734862c59156a63783cbae130bd78d74\",\"name\":\"Daria Bruszewska-Przytu\u0142a\",\"description\":\"Daria Bruszewska-Przytu\u0142a \u2013 absolwentka dziennikarstwa i komunikacji spo\u0142ecznej oraz filologii polskiej na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warmi\u0144sko-Mazurskiego w Olsztynie. Przygotowuje rozpraw\u0119 doktorsk\u0105 o prozie rocznik\u00f3w osiemdziesi\u0105tych. Interesuje si\u0119 kultur\u0105 fanowsk\u0105 oraz przejawami konsumpcjonizmu subkulturowego. Wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielka Dyskusyjnego Klubu Serialowego. Z uwag\u0105 (i przyjemno\u015bci\u0105!) przygl\u0105da si\u0119 popkulturze.\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/daria-bruszewska-przytula\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kronika z powsta\u0144czej Warszawy","description":"\"Dziennik powsta\u0144ca\" Zbigniewa Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego w artykule Darii Bruszewskiej-Przytu\u0142y.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/dziennik-powstanca-zbigniew-czajkowski-debczynski-wydawnictwo-marginesy-2014.jpg","width":630,"height":950,"caption":"Zbigniew Czajkowski-D\u0119bczy\u0144ski, \u201eDziennik powsta\u0144ca\u201d, Wydawnictwo Marginesy, 2014 (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Wydawnictwa)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy","name":"Kronika z powsta\u0144czej Warszawy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#primaryimage"},"datePublished":"2014-07-31T09:00:21+00:00","dateModified":"2014-07-31T09:51:16+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/734862c59156a63783cbae130bd78d74"},"description":"\"Dziennik powsta\u0144ca\" Zbigniewa Czajkowskiego-D\u0119bczy\u0144skiego w artykule Darii Bruszewskiej-Przytu\u0142y.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/daria-bruszewska-przytula-kronika-z-powstanczej-warszawy#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Kronika z powsta\u0144czej Warszawy"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/734862c59156a63783cbae130bd78d74","name":"Daria Bruszewska-Przytu\u0142a","description":"Daria Bruszewska-Przytu\u0142a \u2013 absolwentka dziennikarstwa i komunikacji spo\u0142ecznej oraz filologii polskiej na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warmi\u0144sko-Mazurskiego w Olsztynie. Przygotowuje rozpraw\u0119 doktorsk\u0105 o prozie rocznik\u00f3w osiemdziesi\u0105tych. Interesuje si\u0119 kultur\u0105 fanowsk\u0105 oraz przejawami konsumpcjonizmu subkulturowego. Wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielka Dyskusyjnego Klubu Serialowego. Z uwag\u0105 (i przyjemno\u015bci\u0105!) przygl\u0105da si\u0119 popkulturze.","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/daria-bruszewska-przytula"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23784"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/443"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23784"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23784\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23790"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23784"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23784"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23784"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=23784"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=23784"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}