Pracownicy Muzeum Narodowego w Krakowie poczuwaj\u0105 si\u0119 do obowi\u0105zku poinformowania wszystkich, kt\u00f3rym bliskie s\u0105 sprawy polskiego muzealnictwa o sytuacji jaka powsta\u0142a w Muzeum w zwi\u0105zku z projektowan\u0105 w najbli\u017cszym czasie zmian\u0105 statusu Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej Manggha – w Krakowie, dot\u0105d Oddzia\u0142u MNK.<\/p>\n
Minister Kultury zamierza powo\u0142a\u0107 w Krakowie now\u0105, specjalistyczn\u0105 instytucj\u0119 kultury o charakterze niemuzealnym”. W zwi\u0105zku z tym “zamierza wyodr\u0119bni\u0107 ze struktury Muzeum Narodowego w Krakowie Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej “Manggha”, kt\u00f3remu powierzy zadanie poszerzenia swojej dzia\u0142alno\u015bci r\u00f3wnie\u017c o inne kraje Dalekiego Wschodu. Powy\u017cszych cel\u00f3w Muzeum Narodowe w Krakowie nie mo\u017ce spe\u0142nia\u0107, gdy\u017c nie pozostaj\u0105 one w zakresie dzia\u0142alno\u015bci statutowej muzeum<\/strong>” (Cytat z Og\u0142oszenia Ministra Kultury) Historia Dzia\u0142u Sztuki Dalekiego Wschodu MNK<\/strong><\/p>\n Dzia\u0142 Sztuki Dalekiego Wschodu (Dzia\u0142 VI) MNK, swoj\u0105 obecn\u0105 form\u0119 organizacyjn\u0105 uzyska\u0142 po II wojnie \u015bwiatowej. Kolekcja liczy ponad 12 500 obiekt\u00f3w. S\u0105 to dzie\u0142a sztuki pochodz\u0105ce przede wszystkim z Japonii i Chin, w mniejszym zakresie z Azji Po\u0142udniowo – Wschodniej (Indie, Syjam, Kambod\u017ca, Korea, Indonezja) oraz z Azji Centralnej (Mongolia, Tybet).<\/p>\n Dzie\u0142a sztuki azjatyckiej zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 w Muzeum Narodowym w Krakowie od pocz\u0105tku jego istnienia (za\u0142. w 1879). Wp\u0142ywa\u0142y do zbior\u00f3w przede wszystkim jako dary, w p\u00f3\u017aniejszych czasach r\u00f3wnie\u017c drog\u0105 zakup\u00f3w.<\/p>\n Poczet darczy\u0144c\u00f3w otwiera Witold Os\u0142awski, kt\u00f3ry w 1892 ofiarowa\u0142 Muzeum dwa japo\u0144skie wazony z br\u0105zu. Spo\u015br\u00f3d kolejnych ofiarodawc\u00f3w, kt\u00f3rych dary obejmowa\u0142y od kilkudziesi\u0119ciu do kilkuset pozycji na przypomnienie zas\u0142uguj\u0105: W\u0142adys\u0142aw Ko\u015bcielski (Sefer Pasza dar z 1902), Edward Goldstein (ponad 400 obiekt\u00f3w przekazanych w 1906), Ferdynand Kowarski oraz Otton i Celina Kowarscy (dary z 1906 i 1927), baron Antoni de Grubissich z \u017con\u0105 Mari\u0105 hr. Pourtales Gorgier de Grubissich Keresztur (dar z 1915), Feliks “Manggha” Jasie\u0144ski (dar z 1920), Erazm Bar\u0105cz (dar z 1932), Julian i Krystyna Talko Hryncewiczowie (dar z 1932), Julian Nowak (ok. 300 obiekt\u00f3w, dar z 1946), Leon Kostka (r\u00f3wnie\u017c ok. 300 obiekt\u00f3w, dar z 1949), Wanda Dynowska – Umadevi (dar z l. 1960 – 61).<\/p>\n W 1955 r. od Chi\u0144skiej Republiki Ludowej Muzeum otrzyma\u0142o ok. 700 obiekt\u00f3w wykonanych wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie wg tradycyjnych wzor\u00f3w. Podobnego typu dar (140 obiekt\u00f3w) przekaza\u0142a Muzeum w 1958 r. Korea\u0144ska Republika Ludowo-Demokratyczna. W ostatnich latach Midori Suzuki, japo\u0144ska artystka kultywuj\u0105ca sztuk\u0119 wyplatania ta\u015bm jedwabnych ofiarowa\u0142a swoje dzie\u0142a zaprojektowane specjalnie do czterech mieczy znajduj\u0105cych si\u0119 w kolekcji.<\/p>\n Kolekcja Feliksa Jasie\u0144skiego<\/strong><\/p>\n Wyj\u0105tkow\u0105 pozycj\u0119 w\u015br\u00f3d przypomnianych darczy\u0144c\u00f3w zajmuje Feliks “Manggha” Jasie\u0144ski (1861 – 1929), jedna z wa\u017cniejszych postaci w \u017cyciu kulturalnym Polski pod koniec XIX stulecia i w pierwszym trzydziestoleciu w. XX. \u00d3w znawca sztuki, obdarzony niepospolitym intelektem i osobowo\u015bci\u0105, propagator sztuki, mecenas artyst\u00f3w, literat, krytyk, publicysta, tak\u017ce muzyk, bywalec galerii, salon\u00f3w europejskich, antykwariat\u00f3w i bliskowschodnich targ\u00f3w, a nade wszystko kolekcjoner, zapisa\u0142 si\u0119 w historii Muzeum Narodowego jako ofiarodawca wielkiej, wszechstronnej kolekcji licz\u0105cej ok. 15 tysi\u0119cy muzeali\u00f3w. Obejmowa\u0142a ona dzie\u0142a sztuki polskiej i europejskiej, blisko i dalekowschodniej r\u00f3\u017cnych dziedzin: malarstwo, grafik\u0119, rze\u017ab\u0119, tkaniny, meble i inne dzie\u0142a rzemios\u0142a artystycznego, tak\u017ce militaria, starodruki, instrumenty muzyczne, a nawet sztuk\u0119 ludow\u0105.<\/strong> W\u015br\u00f3d nich warto\u015b\u0107 wyj\u0105tkow\u0105 posiada fundamentalny zesp\u00f3\u0142 dzie\u0142 m\u0142odopolskiego malarstwa, rysunku i rze\u017aby, zachodnioeuropejskiej grafiki z prze\u0142omu XIX i XX w. oraz poka\u017any zbi\u00f3r tkanin i ubior\u00f3w polskich, europejskich i wschodnich od XV po wiek XX.<\/p>\n <\/p>\n Istotn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ca\u0142ej kolekcji Jasie\u0144skiego stanowi sztuka Dalekiego Wschodu, szczeg\u00f3lnie preferowana przez kolekcjonera. Znalaz\u0142 si\u0119 w niej – pr\u00f3cz rzemios\u0142a artystycznego z Chin (br\u0105zy, tkaniny i ceramika), tkanin z Indii i Indonezji – cenny, licz\u0105cy 6000 obiekt\u00f3w zesp\u00f3\u0142 dzie\u0142 sztuki japo\u0144skiej. Reprezentowane s\u0105 w nim rozmaite dziedziny: malarstwo, rze\u017aba, tkaniny, ceramika, br\u0105zy, militaria, wyroby z laki, a przede wszystkim barwne drzeworyty (4600), w\u015br\u00f3d nich dzie\u0142a takich artyst\u00f3w jak Utagawa Hiroshige, Katsushika Hokusai czy Utagawa Kuniyoshi. W ten spos\u00f3b w Muzeum znalaz\u0142 si\u0119 najcenniejszy w Polsce zbi\u00f3r sztuki azjatyckiej, uszczuplony podczas II wojny \u015bwiatowej (ok. 500 muzeali\u00f3w).<\/p>\n Po II wojnie \u015bwiatowej brak pomieszcze\u0144 uniemo\u017cliwia\u0142 Muzeum Narodowemu zorganizowanie sta\u0142ej wystawy zbior\u00f3w Sztuki Dalekiego Wschodu. Natomiast wielokrotnie eksponowano je w ramach wystaw czasowych.<\/p>\n Dotychczasowe ekspozycje sztuki Dalekiego Wschodu<\/strong><\/p>\n Przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105, jeszcze za \u017cycia Jasie\u0144skiego, kilkakrotnie wystawiane by\u0142y przez Muzeum Narodowe orientalia z jego kolekcji. W roku 1934, w Kamienicy Szo\u0142ayskich, Oddziale Muzeum Narodowego im. F. Jasie\u0144skiego otwarto sta\u0142\u0105 wystaw\u0119 jego zbior\u00f3w, prezentuj\u0105c\u0105 wybran\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 dorobku darowanego Muzeum; sztuka japo\u0144ska zaj\u0119\u0142a na niej po\u0142ow\u0119 powierzchni ekspozycyjnej.<\/p>\n Po wojnie zorganizowano szereg wystaw pokazuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny sztuki dalekowschodniej. Eksponowano na nich kilkakrotnie drzeworyty japo\u0144skie (w wyborze)- np. w 1960 r. urz\u0105dzono du\u017c\u0105 wystaw\u0119 drzeworyt\u00f3w Katsushika Hokusai , jednego z najwi\u0119kszych artyst\u00f3w japo\u0144skich w dwusetn\u0105 rocznic\u0119 jego urodzin. W r. 1988 w ramach Mi\u0119dzynarodowego Biennale Grafiki w Krakowie Muzeum przygotowa\u0142o wystaw\u0119 Ukiyo-e – dawny drzeworyt japo\u0144ski ze zbior\u00f3w Muzeum Narodowego w Krakowie. Kolekcja Feliksa Jasie\u0144skiego.<\/em> Katalog tej ekspozycji, opracowany przez zesp\u00f3\u0142 \u00f3wczesnych pracownik\u00f3w Dzia\u0142u VI (Z. Alberow\u0105, M. Dzieduszyck\u0105, M. Martini), zawiera\u0142 szczeg\u00f3\u0142owe opisy poszczeg\u00f3lnych drzeworyt\u00f3w oraz opublikowane po raz pierwszy w j\u0119zyku polskim notki biograficzne dotycz\u0105ce mistrz\u00f3w tej ga\u0142\u0119zi sztuki.<\/p>\n Wa\u017cnym wydarzeniem w dziejach prezentowania szerszej publiczno\u015bci azjatyckich dzie\u0142 sztuki by\u0142a urz\u0105dzona w 1989 r. ekspozycja zatytu\u0142owana Manggha – wystawa kolekcji Feliksa “Mangghi” Jasie\u0144skiego<\/em>. Dzi\u0119ki pokazaniu prawie 1000 obiekt\u00f3w (uj\u0119tych tak\u017ce w towarzysz\u0105cym wystawie katalogu) dawa\u0142a obraz wszechstronno\u015bci kolekcji ofiarowanej Muzeum.<\/strong><\/p>\n Z okazji Mi\u0119dzynarodowego Triennale Grafiki w 1997 zorganizowana zosta\u0142a kolejna wielka ekspozycja: Hiroshige. Wystawa w dwusetn\u0105 rocznic\u0119 urodzin artysty<\/em> – jednego z najwi\u0119kszych mistrz\u00f3w japo\u0144skiego drzeworytu. By\u0142a prezentacj\u0105 dzie\u0142 z kolekcji Jasie\u0144skiego. Towarzyszy\u0142 jej naukowy katalog z obszernymi komentarzami autorek wystawy: Z. Alberowej i M. Martini.<\/p>\n W roku 2001 zorganizowano wystaw\u0119 Manga – Manggha – manga<\/em> konfrontuj\u0105c\u0105 dwie znacz\u0105ce formy sztuki japo\u0144skiej: tradycyjny drzeworyt i wsp\u00f3\u0142czesny komiks. Wystawa zawdzi\u0119cza\u0142\u0105 sw\u00f3j sukces wsp\u00f3\u0142pracy obu instytucji – Muzeum Narodowego w Krakowie i Fundacji Kyoto – Krak\u00f3w. By\u0142 to jeden ze znakomitych przyk\u0142ad\u00f3w wspierania dzia\u0142a\u0144 kustoszy muzealnych przez Pana Andrzeja Wajd\u0119 i Pani\u0105 Krystyn\u0119 Zachwatowicz.<\/p>\n Kolekcj\u0119 Jasie\u0144skiego – a ka\u017cda z wymienionych wystaw bazowa\u0142a na jej zasobach – prezentowano r\u00f3wnie\u017c poza Polsk\u0105. Po raz pierwszy drzeworyty z tego zbioru by\u0142y pokazane w Staatliche Museum w Berlinie na prze\u0142omie 1966 i 1967 r. W 1980 najcenniejsze obiekty z kolekcji pokazano na wystawie Porando hizo ukiyo-e meisaku ten<\/em> w 10 miastach japo\u0144skich m.in. w Tokio, w Kioto, w Osace. Katalog wystawy wydano w j\u0119zyku japo\u0144skim i angielskim. W 1990 r. zorganizowano dwie wystawy: pierwsza z nich Japan in the Fin-de-Siecle Poland. Feliks Jasie\u0144ski’s Collection of Japanese Art. Polish Modernism<\/em> – pokazana by\u0142a w kilku miastach japo\u0144skich (opr\u00f3cz Tokio), druga Japanische Holzschnitte aus dem Nationalmuseum in Krakau<\/em> towarzyszy\u0142a dniom japo\u0144skim we Frankfurcie nad Menem. W 1998 r. po raz kolejny ok. 300 drzeworyt\u00f3w pojecha\u0142o do Japonii na zaproszenie Ukiyo-e Ota Memorial Museum of Art z Tokio. W ci\u0105gu p\u00f3\u0142tora roku drzeworyty z kolekcji F. Jasie\u0144skiego prezentowane by\u0142y w kilku zestawach w o\u015bmiu miastach japo\u0144skich; towarzyszy\u0142 im katalog angielsko – japo\u0144ski.<\/p>\n <\/p>\n Tymczasem gdy przyst\u0119powano do wznoszenia Centrum, a p\u00f3\u017aniej w zwi\u0105zku z jego otwarciem informowano spo\u0142ecze\u0144stwo o “odkryciu”<\/strong> kolekcji, kt\u00f3ra “od kilkudziesi\u0119ciu lat zalega\u0142a piwnice Muzeum Narodowego” (“Dziennik Polski” nr 275 z 29 XI 1994); “czeka od 60 lat by m\u00f3c by\u0107 pokazana<\/strong>” (“Ekspres Wieczorny Warszawa” nr 230 z 28 XI 1994); “po wojnie zbiory znikn\u0119\u0142y w muzealnych magazynach<\/strong>” (“Echo Krakowa” nr 227 z 23 XI 1994); “Znakomite, niepowtarzalne drzeworyty japo\u0144skie od lat<\/strong> – z braku miejsca do odpowiedniej ekspozycji – przebywaj\u0105 w swoistym czy\u015b\u0107cu<\/strong> (… ) zamkni\u0119te na g\u0142ucho w magazynach Muzeum<\/strong> hr. Szo\u0142ayskich “(“Gazeta Krakowska” z 22 IV 1994); wystawienie kolekcji Jasie\u0144skiego w Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej “to jedyna okazja, aby zawiadomi\u0107 Japoni\u0119 o istnieniu w Polsce takiej wspania\u0142ej kolekcji<\/strong>, kt\u00f3ra nie ma swojej siedziby”(“Dziennik Polski” z 29XI 1994).<\/p>\n A przecie\u017c kolekcja ta, pracowicie i rzetelnie opracowana, by\u0142a pokazywana w ramach wystaw czasowych ju\u017c wcze\u015bniej w\u0142a\u015bnie tak\u017ce w Japonii. Tu w Muzeum Narodowym, w Kamienicy Szo\u0142ayskich, gdzie mie\u015bci\u0142a si\u0119 siedziba Dzia\u0142u VI, pracownicy MNK m\u00f3wili w spos\u00f3b najbardziej kompetentny o arcydzie\u0142ach sztuki japo\u0144skiej i pokazywali j\u0105, w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci jakimi w tamtych czasach dysponowa\u0142o Muzeum. Solidnie przygotowywane wyk\u0142ady i kwerendy by\u0142y jedn\u0105 ze sta\u0142ych form udost\u0119pniania muzeali\u00f3w zainteresowanym osobom.<\/strong><\/p>\n Pracownicy Dzia\u0142u VI pe\u0142nili swoj\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 – i o tym warto pami\u0119ta\u0107 – z entuzjazmem jaki por\u00f3wna\u0107 mo\u017cna z emocjami samego Feliksa Jasie\u0144skiego. Ich wiedzy z wiedz\u0105 tw\u00f3rcy kolekcji japonik\u00f3w zestawia\u0107 nie wypada, ale mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce niezmordowany propagator japo\u0144szczyzny s\u0142ucha\u0142by z wielk\u0105 atencj\u0105 wyk\u0142ad\u00f3w \u015bp. Zofii Alberowej , a tak\u017ce jej nast\u0119pczy\u0144. To kolejni pracownicy Dzia\u0142u VI wype\u0142niali naukow\u0105 dokumentacj\u0105 karty katalogowe poszerzaj\u0105c ich pojemno\u015b\u0107 o aktualny stan bada\u0144. Tu, w Dziale VI dbano zawsze i nadal otacza si\u0119 opiek\u0105 owe muzealia egzotycznej formy i tre\u015bci, a tak\u017ce wyj\u0105tkowo delikatnej struktury. Tu w pracowniach konserwatorskich MNK poddaje si\u0119 je odpowiednim zabiegom, by zachowa\u0107 t\u0119 sztuk\u0119 w najlepszej kondycji. Tymczasem z informacji prasowych dowiadujemy si\u0119, i\u017c drzeworyty japo\u0144skie s\u0105 “piel\u0119gnowane r\u0119kami japo\u0144skich konserwator\u00f3w” (“Gazeta Krakowska” z 22 IV 1994) oraz, \u017ce w Japonii “istnieje fundacja, kt\u00f3ra bezinteresownie konserwuje dzie\u0142a sztuki japo\u0144skiej, gdziekolwiek si\u0119 one znajduj\u0105, na ca\u0142ym \u015bwiecie. Kilka lat temu przyjechali do Krakowa i zakonserwowali zbiory Jasie\u0144skiego” (“Ekspres Wieczorny, nr 234, z 25 XI 1994).<\/p>\n Te uwagi musimy skomentowa\u0107: w Japonii istniej\u0105 fundacje po\u015brednicz\u0105ce w sprowadzaniu do Japonii obiekt\u00f3w celem poddania ich zabiegom konserwatorskim. Z Muzeum Narodowym w Krakowie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142y: Japan Foundation, z kt\u00f3rej specjali\u015bci przyjechali do Krakowa i dokonali przegl\u0105du drzeworyt\u00f3w<\/strong> oraz Hirayama Foundation, kt\u00f3rej przedstawiciele dokonali r\u00f3wnie\u017c wy\u0142\u0105cznie przegl\u0105du rzemios\u0142a artystycznego<\/strong>. Mi\u0119dzy konserwacj\u0105 a przegl\u0105dem konserwatorskim istnieje zasadnicza r\u00f3\u017cnica. Z istnienia mo\u017cliwo\u015bci bezp\u0142atnej, fachowej konserwacji muzealnik zawsze korzysta skwapliwie. Dzia\u0142 VI wyst\u0105pi\u0142 wi\u0119c z propozycj\u0105 konserwacji wytypowanych przez siebie obiekt\u00f3w. Nie zosta\u0142a ona zrealizowana.<\/strong><\/p>\n Historia powstania Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej Manggha<\/strong><\/p>\n W 1987 r. Pan Andrzej Wajda uhonorowany zosta\u0142 w Japonii nagrod\u0105 Inamori – Kyoto Prize za ca\u0142okszta\u0142t tw\u00f3rczo\u015bci. Ca\u0142\u0105 otrzyman\u0105 sum\u0119 postanowi\u0142 przeznaczy\u0107 na wzniesienie w Krakowie Centrum, w kt\u00f3rym udost\u0119pnione zostan\u0105 publiczno\u015bci zbiory Feliksa Jasie\u0144skiego. Zarz\u0105dzanie finansow\u0105 stron\u0105 nagrody powierzy\u0142 paniom Etsuko Takano i Yoko Otake z “Iwanami Hall”<\/p>\n – W 1988 r. zarejestrowano Fundacj\u0119 Kyoto – Krak\u00f3w. Jej przewodnicz\u0105cym zostaje ka\u017cdorazowo dyrektor Muzeum Narodowego. Japo\u0144ski oddzia\u0142 Fundacji zak\u0142ada w Tokio Etsuko Takano, a Fundacja rozpoczyna wielk\u0105 akcj\u0119 gromadzenia funduszy na budow\u0119 Centrum.<\/p>\n – W tym\u017ce roku 1988 zostaje wybrana lokalizacja budynku Centrum uzgodniona z w\u0142adzami miasta, z udzia\u0142em architekta Arata Isozaki.<\/p>\n – W 1993 r. odbywa si\u0119 uroczyste wmurowanie kamienia w\u0119gielnego.<\/p>\n – 30 listopada 1994 r. ma miejsce uroczyste otwarcie Centrum przez Prezydenta Lecha Wa\u0142\u0119s\u0119 i Ksi\u0119cia Takamado reprezentuj\u0105cego japo\u0144sk\u0105 Rodzin\u0119 Cesarsk\u0105. Uczestnicz\u0105 w nim reprezentanci r\u00f3\u017cnych japo\u0144skich instytucji, kt\u00f3re swym wk\u0142adem finansowym przyczyni\u0142y si\u0119 do powstania Centrum.<\/p>\n <\/p>\n Powy\u017csze dane podajemy w formie skr\u00f3towej za Kalendarium umieszczonym w folderze anonsuj\u0105cym dzia\u0142alno\u015b\u0107 Centrum. Nale\u017cy je uzupe\u0142ni\u0107 nast\u0119puj\u0105cymi informacjami:<\/p>\n – 30 listopada 1994 r. w Centrum otwarta zosta\u0142a sta\u0142a galeria sztuki japo\u0144skiej, kt\u00f3rej scenariusz przygotowa\u0142y pracuj\u0105ce w Dziale Sztuki Dalekiego Wschodu MNK: – Na prze\u0142omie 1998 i 1999 nast\u0105pi\u0142o przeniesienie ca\u0142o\u015bci zasob\u00f3w muzealnych Dzia\u0142u Sztuki Dalekiego Wschodu z dotychczasowego miejsca przechowywania w Kamienicy Szo\u0142ayskich do Centrum. Dopiero wtedy bowiem pomieszczenia przeznaczone na magazyny dzie\u0142 sztuki zacz\u0119\u0142y odpowiada\u0107 wymogom obowi\u0105zuj\u0105cym w muzealnictwie.<\/p>\n Odt\u0105d Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej “Manggha” jako Oddzia\u0142 Muzeum Narodowego rozwija\u0142o dzia\u0142alno\u015b\u0107 zgodn\u0105 z za\u0142o\u017ceniami, jakie przy tworzeniu tej nowej instytucji by\u0142y brane pod uwag\u0119 i aprobowane przez wszystkie zainteresowane strony. Jest ona realizowana dzi\u0119ki kompetentnym specjalistom, zar\u00f3wno tym, kt\u00f3rzy pe\u0142ni\u0105 stricte<\/em> muzealn\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 jak i tym, kt\u00f3rzy tam\u017ce organizuj\u0105 imprezy propaguj\u0105ce kultur\u0119 japo\u0144sk\u0105. Prekursorem tej dzia\u0142alno\u015bci by\u0142o w Krakowie Towarzystwo Polsko-Japo\u0144skie, kt\u00f3remu patronowali dr Zofia Alberowa i dyrektor Tadeusz Chru\u015bcicki.<\/p>\n Muzealnik\u00f3w pracuj\u0105cych w Centrum – tu my\u015blimy g\u0142\u00f3wnie o kolegach z Dzia\u0142u VI – wykszta\u0142ci\u0142y polskie uniwersytety i Muzeum Narodowe, w kt\u00f3rym zdobyli specjalistyczn\u0105 wiedz\u0119, nieosi\u0105galn\u0105 w innym polskim o\u015brodku, pog\u0142\u0119bianie jej w ramach zagranicznych<\/strong>stypendi\u00f3w by\u0142o rekomendowane r\u00f3wnie\u017c przez MNK.<\/strong><\/p>\n ***<\/p>\n Bardzo istotna jest te\u017c tre\u015b\u0107 prawnego dokumentu – Umowy darowizny<\/em> Feliksa Jasie\u0144skiego, sporz\u0105dzonej 11 marca 1920 r. w krakowskim Magistracie (Muzeum nale\u017ca\u0142o jeszcze wtedy do gminy Krak\u00f3w). Cytujemy jej istotne fragmenty:<\/p>\n Art. III :<\/p>\n “Gmina sto\u0142. kr\u00f3l. miasta Krakowa przyjmuj\u0105c z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 powy\u017csz\u0105 darowizn\u0119 , zobowi\u0105zuje si\u0119 ze swej strony ze wszystkich tych przez Pana Feliksa Jasie\u0144skiego jej darowanych, a po wieczne czasy nierozerwaln\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107 stanowi\u0107 maj\u0105cych zbior\u00f3w<\/strong>, utworzy\u0107 osobny Oddzia\u0142 Muzeum Narodowego w Krakowie im. Feliksa Jasie\u0144skiego.”<\/p>\n Art. XIX:<\/p>\n “Z chwil\u0105 \u015bmierci stawaj\u0105cego p. Feliksa Jasie\u0144skiego, jak r\u00f3wnie\u017c z chwil\u0105 wcze\u015bniejszego wyra\u017anego zrzeczenia si\u0119 dalszego Kierownictwa Oddzia\u0142em Muzeum Narodowego im. Feliksa Jasie\u0144skiego, przechodzi w wy\u0142\u0105czny i niczem nieograniczony zarz\u0105d Oddzia\u0142em na Dyrekcj\u0119 Muzeum Narodowego,”<\/strong><\/p>\n Wynika z tego jednoznacznie, \u017ce tylko Dyrekcja MNK mo\u017ce decydowa\u0107 o kolekcji i jej losie. “Zbiory s\u0105 istot\u0105 ka\u017cdego muzeum, a zasadnicz\u0105 funkcj\u0105, dla kt\u00f3rej muzea s\u0105 powo\u0142ywane jest gromadzenie zabytk\u00f3w i zapewnienie im trwa\u0142o\u015bci, aby tera\u017aniejsze i przysz\u0142e pokolenia korzysta\u0107 mog\u0142y ze zgromadzonych skarb\u00f3w kultury. Uznaj\u0105c zatem trwa\u0142o\u015b\u0107 zbior\u00f3w muzealnych za warto\u015b\u0107 istotn\u0105 dla kultury i pami\u0119ci narodowej uzna\u0107 trzeba zarazem trwa\u0142o\u015b\u0107 instytucji muzealnej i nienaruszalno\u015b\u0107 jej zbior\u00f3w za conditio sine qua non.<\/em>” Respektuj\u0105c te fundamentalne zasady Dyrekcja MNK zaproponowa\u0142a nowe formy wsp\u00f3\u0142pracy z Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej “Manggha” powo\u0142ywanego do nowych zada\u0144.<\/p>\n My, ni\u017cej podpisani pracownicy Muzeum Narodowego w Krakowie mamy pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, i\u017c wy\u0142\u0105czenie z kolekcji MNK cz\u0119\u015bci muzeali\u00f3w, nawet na zasadzie depozytu, b\u0119dzie precedensem<\/strong>, precedensem naruszaj\u0105cym integralno\u015b\u0107 zbior\u00f3w i dotychczas obowi\u0105zuj\u0105ce zasady, do kt\u00f3rych przestrzegania obliguje tak\u017ce wola donator\u00f3w Muzeum.<\/p>\n List ten zosta\u0142 wys\u0142any 9 lipca 2004 roku do Ministra Kultury Pana Waldemara D\u0105browskiego i przekazany fundatorowi Centrum “Manggha” Panu Andrzejowi Wajdzie.<\/p>\n Ni\u017cej podpisani pracownicy Muzeum Narodowego w Krakowie<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Pracownicy Muzeum Narodowego w Krakowie poczuwaj\u0105 si\u0119 do obowi\u0105zku poinformowania wszystkich, kt\u00f3rym bliskie s\u0105 sprawy polskiego muzealnictwa o sytuacji jaka powsta\u0142a w Muzeum w zwi\u0105zku z projektowan\u0105 w najbli\u017cszym czasie zmian\u0105 statusu Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej Manggha – w Krakowie, dot\u0105d Oddzia\u0142u MNK.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[73,157,849],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[906],"yoast_head":"\n
\nWi\u0105\u017ce si\u0119 z tym bardzo \u015bci\u015ble los Dzia\u0142u Sztuki Dalekiego Wschodu MNK. Zbiory muzealne maj\u0105 zgodnie z koncepcj\u0105 Ministra by\u0107 przekazane jako depozyt Muzeum Narodowego do nowego Centrum<\/strong> (p. 8 Koncepcji powo\u0142ania Centrum Sztuki i Techniki Japo\u0144skiej “Manggha”<\/em>).<\/p>\n
\nW 1959 r. otwarto wystaw\u0119, opatrzon\u0105 katalogiem – Ceramika chi\u0144ska<\/em>; wydarzeniem by\u0142a te\u017c wystawa Laka orientalna w zbiorach polskich<\/em>, kt\u00f3rej towarzyszy\u0142o opracowanie Z. Alberowej Laka Japo\u0144ska w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie<\/em>.
\nWystawy ze zbior\u00f3w krakowskiej kolekcji pokazywane by\u0142y r\u00f3wnie\u017c poza MNK prezentuj\u0105c r\u00f3\u017cn\u0105 tematyk\u0119: bro\u0144 i uzbrojenie Japonii (1970, Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w \u0141odzi, 1991-92, Muzeum Narodowe w Kielcach), sztuk\u0119 Indonezji (1974, Muzeum Etnograficzne w Krakowie), czy \u015bwiat legend japo\u0144skich (1978, Zak\u0142adowy Dom Kultury Zak\u0142ad\u00f3w Chemicznych “O\u015bwi\u0119cim” w O\u015bwi\u0119cimiu). Du\u017cym wydarzeniem by\u0142a wystawa Inspiracje sztuk\u0105 Japonii w malarstwie i grafice polskich modernist\u00f3w<\/em>, prezentowana w l.1980 – 81 w gmachu krakowskiego Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Sztuk Pi\u0119knych oraz w Muzeum Narodowym w Kielcach. Ekspozycji, w kt\u00f3rej zestawiono japo\u0144skie eksponaty z krakowskiej kolekcji z dzie\u0142ami polskich modernist\u00f3w towarzyszy\u0142 katalog napisany przez autor\u00f3w wystawy Z. Alberow\u0105 i \u0141. Kossowskiego.<\/p>\n
\nZ. Alberowa, M. Dzieduszycka, M. Martini, B. Romanowicz<\/strong>, zarazem autorki poszczeg\u00f3lnych rozdzia\u0142\u00f3w publikacji Sztuka japo\u0144ska w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie<\/em> wydanej z okazji otwarcia Centrum.<\/p>\n
\nW duchu tych moralnych racji wyra\u017cone zosta\u0142o stanowisko Dyrekcji Muzeum Narodowego w Krakowie w Memorandum z dnia 27 maja 2004, w kt\u00f3rym czytamy:<\/p>\n