{"id":26754,"date":"2014-12-12T20:00:42","date_gmt":"2014-12-12T19:00:42","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=26754"},"modified":"2014-12-12T10:48:58","modified_gmt":"2014-12-12T09:48:58","slug":"gabriel-krawczyk-sputnik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2014\/gabriel-krawczyk-sputnik","title":{"rendered":"Sputnik"},"content":{"rendered":"

Rosyjskie kino to w\u00f3dka Everclear w\u015br\u00f3d \u015bwiatowych kinematografii. Takie nieodparte wra\u017cenie pozostawi\u0142 Festiwal Film\u00f3w Rosyjskich 8. Sputnik nad Polsk\u0105. Podobnie jak najmocniejszy z alkoholi, organizatorzy warszawskiego wydarzenia nieraz testowali wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 i nara\u017cali na szwank dobre samopoczucie odbiorc\u00f3w. Oparte na stereotypie por\u00f3wnanie do narodowego napitku tym mocniej jednakowo\u017c ujawnia swoj\u0105 trafno\u015b\u0107, gdy policzy si\u0119 tytu\u0142y, w kt\u00f3rych alkohol si\u0119 nie pojawi\u0142. Rachunk\u00f3w tu niewiele, palce jednej d\u0142oni wystarcz\u0105 do zsumowania tych kilku fabu\u0142 dziej\u0105cych si\u0119 poza ziemsk\u0105 atmosfer\u0105 (gdzie, jak wiadomo, trudno o solidny destylator).<\/p>\n

\"8.<\/a>
8. Festiwal Film\u00f3w Rosyjskich Sputnik nad Polsk\u0105 2014, fot. Micha\u0142 D\u0105browski\/www.michaldabrowski.com (\u017ar\u00f3d\u0142o: dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci organizatora)<\/figcaption><\/figure>\n

Owymi abstynenckimi kuriozami s\u0105 zapomniane dzie\u0142a W\u0142adimirowicza K\u0142uszancewa (1910-1999). Scenarzysta i re\u017cyser, p\u00f3\u017aniejszy autor wydanych tak\u017ce w Polsce ksi\u0105\u017cek dla dzieci (Na drodze do gwiazd<\/em>, O czym powiedzia\u0142 teleskop<\/em>) to przyk\u0142ad entuzjasty nauki r\u00f3wnocze\u015bnie wierz\u0105cego w moc fantazji. Na gruncie science-fiction<\/em> trudno o p\u0142odniejsze po\u0142\u0105czenie. Cho\u0107 pozbawiona tak wysokich aspiracji, nomen omen, przyziemna w\u0142adza radziecka nie u\u0142atwia\u0142a K\u0142uszancewowi zadania, apolityczny tw\u00f3rca zdo\u0142a\u0142 odkry\u0107 dla siebie profetyckie mo\u017cliwo\u015bci kina. W nakr\u0119conej zaraz po wypuszczeniu w przestrze\u0144 kosmiczn\u0105 pierwszego sztucznego satelity Drodze do gwiazd<\/em> (1958), wygl\u0105daj\u0105cej jak popularno-naukowy dokument z pionierem astronautyki Cio\u0142kowskim w roli g\u0142\u00f3wnej, obrazowo wyt\u0142umaczy\u0142 budow\u0119 i teori\u0119 ruchu (w\u00f3wczas jeszcze teoretycznej) wielostopniowej rakiety kosmicznej, jako pierwszy w dziejach kina w tak wiarygodny spos\u00f3b przedstawi\u0142 cz\u0142owieka w stanie niewa\u017cko\u015bci, pokaza\u0142 prace na orbicie \u2013 a wszystko zgodnie z teori\u0105 naukow\u0105, potem w znacznej mierze przemienion\u0105 w praktyk\u0119. K\u0142uszancew patrzy\u0142 w przysz\u0142o\u015b\u0107 z optymizmem, wierzy\u0142 w podb\u00f3j najpierw ksi\u0119\u017cyca, p\u00f3\u017aniej Wenus i pozosta\u0142ych planet uk\u0142adu s\u0142onecznego. To przekonanie wida\u0107 w fantazjach realizowanych na ekranie. Na przyk\u0142ad w Planecie burz<\/em> (1962), chwilami przypominaj\u0105cej znalezione w lamusie grindhouse’a <\/em>dzie\u0142ko ni\u017cszego sortu, robione na wz\u00f3r Verne’owskiej przygody, rzecz jasna przeniesionej w panoram\u0119 kosmosu. Skojarzenie z niewybrednym kinem eksploatacji pokazywanym w tanich ameryka\u0144skich kinach jest nieprzypadkowe, wszak materia\u0142ami Rosjanina zainteresowa\u0142 si\u0119 sam Roger Corman (nazywany przez filmowe \u015brodowisko kr\u00f3lem klasy B). Nagannie wykorzysta\u0142 i przemontowa\u0142 fragmenty dzie\u0142 K\u0142uszancewa, by zrobi\u0107 z nich osobne dzie\u0142a (Podr\u00f3\u017c na prehistoryczn\u0105 planet\u0119<\/em> z 1965 roku oraz Podr\u00f3\u017c na planet\u0119 prehistorycznych kobiet <\/em>z 1968; ten drugi w re\u017cyserii ukrytego pod pseudonimem Petera Bogdanovicha). Corman ani s\u0142owem nie wspomnia\u0142 o rosyjskim autorze znacznej cz\u0119\u015bci wypuszczonych przez niego film\u00f3w.<\/p>\n