{"id":3132,"date":"2010-11-22T21:47:28","date_gmt":"2010-11-22T20:47:28","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=3132"},"modified":"2013-01-23T23:04:04","modified_gmt":"2013-01-23T22:04:04","slug":"jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc","title":{"rendered":"Ulotno\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"<p>Mo\u017ce niekiedy warto by\u0142oby przywo\u0142a\u0107 troch\u0119 zapoznane dzi\u015b poj\u0119cie \u201ekunszt\u201d, kt\u00f3rego etymologia wywodzi si\u0119 z niemieckiego die kunst, a wi\u0119c jego zakres mie\u015bci si\u0119 na terytorium sztuki. Kunszt to tyle, co bieg\u0142a umiej\u0119tno\u015b\u0107, mistrzowskie opanowanie warsztatu, \u0142atwo\u015b\u0107 w pos\u0142ugiwaniu si\u0119 narz\u0119dziem. Szczeg\u00f3lnie w sztuce dawnej podkre\u015blano kunsztowno\u015b\u0107 wykonania dzie\u0142a, a wi\u0119c zgodnie z najwy\u017cszymi wymaganiami, regu\u0142ami \u2013 mo\u017cna powiedzie\u0107 na miar\u0119 arcydzie\u0142a. Takie konotacje mog\u0105 wydawa\u0107 si\u0119 dzisiaj troch\u0119 anachroniczne, kiedy pr\u00f3bujemy je aplikowa\u0107 do s\u0142ownika termin\u00f3w plastycznych, czy te\u017c do opisu formalnego dzie\u0142a, sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej. A przecie\u017c by\u0142o to jedno z najbardziej uprawnionych poj\u0119\u0107 historii sztuki w czasie formowania si\u0119 tej dyscypliny, kiedy tworzono instrumentarium jej opisu i podejmowano pierwsze pr\u00f3by metodologiczne. Obecno\u015b\u0107 kunsztu uwa\u017cano za autentyczny komplement i dow\u00f3d uznania dla artysty. Dla niego samego stopie\u0144 zauwa\u017calno\u015bci kunsztu w dziele stanowi\u0142 cel sam w sobie.<\/p>\n<figure id=\"attachment_3141\" aria-describedby=\"caption-attachment-3141\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-1\/\" rel=\"attachment wp-att-3141\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3141\" title=\"03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-1\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-1-540x356.jpg\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" width=\"540\" height=\"356\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-3141\" class=\"wp-caption-text\">Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski<\/figcaption><\/figure>\n<p>Czy tak rozumiany kunszt mo\u017ce jeszcze dzisiaj budzi\u0107 zachwyt, czy mo\u017ce stanowi\u0107 miar\u0119 dzie\u0142a, czy staje si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 po\u017c\u0105dan\u0105 w praktykowaniu dzia\u0142alno\u015bci artystycznej? Zdania by\u0142yby na pewno podzielone. R\u00f3wnie wielu by\u0142oby jego rzecznik\u00f3w, co przeciwnik\u00f3w. Czy oznacza to, \u017ce poj\u0119cie kunsztu uleg\u0142o bezpowrotnie dewaluacji, czy sam proces zmierzaj\u0105cy do jego osi\u0105gni\u0119cia jest ja\u0142owym, bezproduktywnym d\u0105\u017ceniem, czy te\u017c wyst\u0119puje on ju\u017c jedynie w domenie kojarzonej bardziej z rzemios\u0142em. Obserwuj\u0105c w ca\u0142ej rozci\u0105g\u0142o\u015bci tw\u00f3rczo\u015b\u0107 konkretnego artysty, czytelne staj\u0105 si\u0119 fazy doskonalenia umiej\u0119tno\u015bci manualnych. Jest to zazwyczaj post\u0119puj\u0105ce ujarzmianie medium, okie\u0142zanie jego mo\u017cliwo\u015bci, mniej lub bardziej rygorystyczne stosowanie zasady umiaru, pow\u015bci\u0105ganie i nat\u0119\u017canie ekspresji etc. W wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w s\u0105 to decyzje nabyte drog\u0105 do\u015bwiadczenia, utwierdzone wiedz\u0105 o przedmiocie tw\u00f3rczo\u015bci.<\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-3132 gallery-columns-6 gallery-size-thumbnail'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-2'><img width=\"400\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-2-400x240.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-3142\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-3142'>\n\t\t\t\tWystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-1'><img width=\"363\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-1.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-3141\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-3141'>\n\t\t\t\tWystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-0'><img width=\"160\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-0.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-3133\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-3133'>\n\t\t\t\tWystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-3'><img width=\"360\" height=\"240\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-3.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"gallery-1-3136\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-3136'>\n\t\t\t\tWystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n<p>Sama bieg\u0142o\u015b\u0107 opanowana jest metod\u0105 \u017cmudnych powt\u00f3rze\u0144, zwrot\u00f3w nie zawsze wektorowo posuwaj\u0105cych\u00a0sprawy do przodu, a niekiedy wr\u0119cz zaniecha\u0144. W obr\u0119bie tych poj\u0119\u0107 mieszcz\u0105 si\u0119 tak\u017ce wybory o umniejszaniu lub zwi\u0119kszaniu materii, czyli substancji dzie\u0142a, stopnia jej skomplikowania i zagmatwania, co ze szczeg\u00f3ln\u0105 wyrazisto\u015bci\u0105 widoczne jest w rze\u017abie. Zazwyczaj s\u0105 to rudymentarne gesty, niekiedy intuicyjne, innym razem instynktowne.\u00a0Zawsze jednak pozostaj\u0105 wyuczone, nawet je\u017celi w potocznej obserwacji wydaj\u0105 si\u0119 \u0142atwe, po\u0142owiczne i wykonywane jakby od niechcenia. Podobn\u0105 w\u0142a\u015bciwo\u015b\u0107 ma stopie\u0144 opanowania instrumentu przez muzyka, kt\u00f3remu bieg\u0142o\u015b\u0107 pomaga, umo\u017cliwia, warunkuje interpretacj\u0119 utworu, kiedy mo\u017ce, zapominaj\u0105c o warsztacie, skupi\u0107 swoj\u0105 uwag\u0119 na walorach wyrazowych i klimacie kompozycji. Wszystkie te analogie \u2013 w moim przekonaniu &#8211; tworz\u0105 sp\u00f3jny system odniesie\u0144 dla tw\u00f3rczo\u015bci J\u00f3zefa Nowaka. Jest on niew\u0105tpliwie rze\u017abiarzem, kt\u00f3ry biegle pracuje. W jego przypadku, dodatkowo jest to praca rytmiczna, kt\u00f3rej sam odg\u0142os wskazuje na determinacj\u0119. Uderzenia nast\u0119puj\u0105 szybko po sobie, wytwarzaj\u0105c atmosfer\u0119 jakiego\u015b transu, kt\u00f3ry poch\u0142ania artyst\u0119 bez reszty, czy m\u00f3wi\u0105c g\u00f3rnolotnie \u2013 jednoczy go z dzie\u0142em i zespala z narz\u0119dziem.<\/p>\n<p>To narastaj\u0105ce crescendo to tak\u017ce akustyczny ekwiwalent poszukiwania kszta\u0142tu, kt\u00f3ry przeb\u0142yskuje gdzie\u015b pod powierzchni\u0105. Nie jest jeszcze w pe\u0142ni uchwytny, ale ju\u017c zosta\u0142 dostrze\u017cony i musi by\u0107 natychmiast ujawniony. Trzeba go szybko uchwyci\u0107 nieomylno\u015bci\u0105 oka, a wprawna r\u0119ka natychmiast pod\u0105\u017cy za nim w pogo\u0144. W\u0142a\u015bciwie J\u00f3zef Nowak zajmuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie figur\u0105, chocia\u017c ma tak\u017ce w swoim dorobku kompozycje abstrakcyjne. Jego prace s\u0105 mocno osadzone w tradycyjnym kanonie przedstawiania postaci, na spos\u00f3b mo\u017cna by rzec klasyczny, upozowane w kontrapo\u015bcie. G\u0142\u00f3wny wolumen postaci jest grubo ciosany, za pomoc\u0105 pi\u0142y \u0142a\u0144cuchowej, z zachowaniem du\u017cych p\u0142aszczyzna i szorstkich chropowatych powierzchni.<\/p>\n<p>Mo\u017cna nawet dopatrze\u0107 si\u0119 zauwa\u017calnej i zamierzonej sk\u0142onno\u015bci do kubizowania kszta\u0142tu, poniewa\u017c te du\u017ce partie, mocno ciosane, skontrastowane s\u0105 z finezyjnym rysunkiem fizjonomii postaci. Poniewa\u017c s\u0105 to wszystko przedstawienia realistyczne, ca\u0142y wysi\u0142ek artysty koncentruje si\u0119 na subtelnym modelunku twarzy. Partie fryzur s\u0105 r\u00f3wnie schematyczne jak str\u00f3j postaci, oddane zamaszy\u015bcie stanowi\u0105 rodzaj ramy dla prawdziwego misterium formy, kt\u00f3re dzieje si\u0119 w na ich obliczach. Tak najog\u00f3lniej przedstawia si\u0119 og\u00f3lna formu\u0142a opisu rze\u017aby J\u00f3zefa Nowaka i w\u0142a\u015bnie w takiej formie wystawi\u0142 on grup\u0119 postaci zatytu\u0142owan\u0105 M\u0142odzie\u017c w Galerii \u201eOran\u017ceria\u201d. Artysta uzasadni\u0142, \u017ce inspiracj\u0105 do powstania tej pracy by\u0142a bezpo\u015brednia\u00a0obserwacja m\u0142odych ludzi, r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w jego kilkunastoletniej, dorastaj\u0105cej c\u00f3rki. W jakim\u015b sensie jest to wi\u0119c rodzaj reporta\u017cu, odtworzenie pewnej zastanej sytuacji, bez wyra\u017anej akcji. Jednak odnosimy wra\u017cenie, \u017ce wszystkie osoby \u0142\u0105czy rodzaj pokoleniowej wsp\u00f3lnoty wyra\u017conej podobnym strojem, stylem bycia, podobie\u0144stwem gest\u00f3w.<\/p>\n<p>Jak wyja\u015bnia dalej artysta, jego fascynacja m\u0142odzie\u017c\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 tak\u017ce z samym procesem dojrzewania, przeistaczania si\u0119 charakter\u00f3w na progu doros\u0142o\u015bci. A wi\u0119c mamy tu do czynienia ze znanym toposem \u201em\u0142odo\u015bci\u201d, niewinno\u015bci, zachowaniem naturalnej naiwno\u015bci i szczero\u015bci \u2013 a wi\u0119c portret zbiorowy pokolenia z niewiadomym jeszcze identyfikatorem. Jak m\u00f3wi artysta dostrzega w ich stanie podobie\u0144stwo do anio\u0142\u00f3w, a wi\u0119c istot idealnych, nieobci\u0105\u017conych \u017cadnym balastem ziemskiej egzystencji. To niew\u0105tpliwie gloryfikacja m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n<p>Jaka\u015b wsp\u00f3\u0142czesna apoteoza ich pi\u0119kna i naturalnej prostoty. Poniewa\u017c artysta wie, tak\u017ce jako ojciec, \u017ce ten stan wkr\u00f3tce przeminie, \u017ce jest to ten szczeg\u00f3lny moment, kiedy wszystko jeszcze wydaje si\u0119 autentyczne, prawdziwe i szczere, zdecydowa\u0142 si\u0119 go utrwali\u0107, zatrzyma\u0107 po to, \u017ceby zachowa\u0107. Zachowa\u0107 we w\u0142asnej pami\u0119ci, ale mo\u017ce tak\u017ce kiedy\u015b i dla przypomnienia swoim protagonistom ich przesz\u0142o\u015bci, w przysz\u0142o\u015bci. Tak jak wspomnia\u0142em, postacie robi\u0105 wra\u017cenie bardzo rzeczywistych i mo\u017cna domniemywa\u0107, \u017ce s\u0105 to wizerunki konkretnych os\u00f3b. Ich sylwetki i twarze s\u0105 mocno zindywidualizowane, i raczej nie mo\u017cna tu m\u00f3wi\u0107 o celowym wyodr\u0119bnianiu jakich\u015b typ\u00f3w. Nie s\u0105 to te\u017c reprezentanci \u017cadnych subkultur m\u0142odzie\u017cowych wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cych si\u0119 strojem czy rekwizytem. Ich wsp\u00f3ln\u0105 cech\u0105 jest zwyczajno\u015b\u0107, normalno\u015b\u0107, by nie powiedzie\u0107 przeci\u0119tno\u015b\u0107, z niewielk\u0105 domieszk\u0105 nonszalancji, co wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie okre\u015blone jest w m\u0142odzie\u017cowym slangu jako free style. Zastyg\u0142e w bezruchu, pogr\u0105\u017cone w milczeniu \u2013 trwaj\u0105. Ca\u0142o\u015b\u0107 sprawia wra\u017cenie \u201ezamro\u017cenia\u201d w czasie i przestrzeni. Oni donik\u0105d nie zd\u0105\u017caj\u0105 i zdaj\u0105 si\u0119 mie\u0107 du\u017co wolnego czasu. Ale jednocze\u015bnie wydaj\u0105 si\u0119 wewn\u0119trznie zapatrzeni w siebie, chocia\u017c stoj\u0105 obok siebie.\u00a0Przegl\u0105daj\u0105 si\u0119 w sobie samych jak w zwierciadle. Tak jak gdyby, nagle, wsp\u00f3lnie, zgodnie, u\u015bwiadomili sobie t\u0119 sam\u0105 spraw\u0119, t\u0119 sam\u0105 prawd\u0119, \u017ce znajduj\u0105 si\u0119 w istotnym \u017cyciowym momencie, wyj\u0105tkowym, kiedy rodzaj beztroskiej refleksji staje si\u0119 bezpretensjonaln\u0105 rado\u015bci\u0105, ale ta si\u0119 powoli wyczerpuje. Odnosz\u0119 wra\u017cenie, \u017ce uda\u0142o si\u0119 arty\u015bcie bardzo sugestywnie odda\u0107 w\u0142a\u015bnie to wsp\u00f3\u0142odczuwanie przemijalno\u015bci czasu.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p>Jak wspomniano powy\u017cej g\u0142\u00f3wny wysi\u0142ek artysty koncentruje si\u0119 na modelunku twarzy. Odst\u0119puje on jednak od metody ciosania, urealniania kszta\u0142tu na rzecz jego graficznej, iluzjonistycznej reprezentacji. Cho\u0107 mo\u017ce zabrzmi to dwuznacznie, czy prowokacyjnie, pierwsz\u0105 narzucaj\u0105c\u0105 si\u0119 cech\u0105 rze\u017aby Nowaka jest linearyzm. Efekt ten osi\u0105ga poprzez intensywne, prostopad\u0142e do p\u0142aszczyzny uderzenia ostrzem siekiery, co przek\u0142ada si\u0119 na bardzo g\u0119st\u0105 sie\u0107 naci\u0119\u0107, kt\u00f3re tworz\u0105 niezwykle zagmatwan\u0105 faktur\u0119 wzajemnie przenikaj\u0105cych si\u0119 linii. To splot niewyobra\u017calnej i niepoliczalnej liczby kresek, kt\u00f3re maj\u0105 szkicowy charakter. Ich ostre kraw\u0119dzie i wzajemne relacje daj\u0105 w rezultacie niezwyk\u0142y \u015bwiat\u0142ocieniowy efekt, w kt\u00f3rego percepcji same staj\u0105 si\u0119 niewidoczne, zanikaj\u0105 na rzecz wra\u017cenia jakie stwarza ca\u0142o\u015b\u0107. Intensywno\u015b\u0107 tego zjawiska przywodzi na my\u015bl efekty uzyskiwane przez impresjonist\u00f3w, kt\u00f3rych za\u0142o\u017ceniem by\u0142o uchwycenie efektu wibracji barw na p\u0142aszczy\u017anie obrazu. Dla jego uzyskania stosowali metod\u0119 puentylistyczn\u0105, polegaj\u0105c\u0105 na szybkim nak\u0142adaniu czystego koloru punktowo, szybkimi poci\u0105gni\u0119ciami p\u0119dzla, tak\u017ce w du\u017cym zag\u0119szczeniu. Jakkolwiek trudno by\u0142oby szuka\u0107 tu uprawomocnionej analogii, tym bardziej, \u017ce rzecz dotyczy tak r\u00f3\u017cnych i niekiedy wprost przeciwstawnych dyscyplin jak rze\u017aba i malarstwo, to jednak z punktu widzenia og\u00f3lnych regu\u0142 percepcji widzenia efekt ko\u0144cowy wydaje si\u0119 zbli\u017cony, przynajmniej z pozycji widza.<\/p>\n<figure id=\"attachment_3133\" aria-describedby=\"caption-attachment-3133\" style=\"width: 400px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-0\/\" rel=\"attachment wp-att-3133\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3133\" title=\"03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-0\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-0-400x600.jpg\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" width=\"400\" height=\"600\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-3133\" class=\"wp-caption-text\">Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski<\/figcaption><\/figure>\n<p>Na pocz\u0105tku XX wieku Heinrich W\u00f6lfflin w klasycznej pozycji Podstawowe poj\u0119cia historii sztuki (tzw. historia sztuki bez nazwisk) zbudowa\u0142 system poj\u0119\u0107 jej opisu oparty na opozycjach najbardziej zauwa\u017calnych\u00a0w\u0142a\u015bciwo\u015bci uchwytnych w reprezentatywnych dzie\u0142ach. G\u0142\u00f3wnie interesowa\u0142a go odmienno\u015b\u0107 sztuki renesansu i baroku, kt\u00f3re jawi\u0142y mu si\u0119 jako antyteza. Nie wchodz\u0105c w szczeg\u00f3\u0142y, mi\u0119dzy innymi przeciwstawia\u0142 linearyzm renesansu malarsko\u015bci baroku i \u00a0przekonywuj\u0105co dowi\u00f3d\u0142, \u017ce jego interpretacja znajduje potwierdzenie w kontra\u015bcie stylu formowania dzie\u0142 typowych dla tych epok historycznych.<\/p>\n<figure id=\"attachment_3136\" aria-describedby=\"caption-attachment-3136\" style=\"width: 540px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-3\/\" rel=\"attachment wp-att-3136\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-3136\" title=\"03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-3\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-img-3-540x360.jpg\" alt=\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\" width=\"540\" height=\"360\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-3136\" class=\"wp-caption-text\">Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski<\/figcaption><\/figure>\n<p>Te wyodr\u0119bnione przez niego walory, to jakby przeciwstawne \u017cywio\u0142y, tak jak ogie\u0144 i woda, odmienno\u015bci wi\u0119c nie do pogodzenia, bo znajduj\u0105ce si\u0119 na antypodach jego teorii widzenia. I nie spos\u00f3b\u00a0 odm\u00f3wi\u0107 mu racji, albo co najmniej intuicji. Jednak\u017ce w przypadku J\u00f3zefa Nowaka mo\u017cna ju\u017c mie\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci, czy rzeczywi\u015bcie tak si\u0119 dzieje. Czy jedno wyklucza drugie, czy mu zaprzecza, czy jest niezast\u0119powalne. Sztuka zawsze szuka iluzji. Je\u017celi j\u0105 znajduje, czyni to w\u0142a\u015bciwymi sobie sposobami, mniej lub bardziej przekonywuj\u0105co. Ale czy\u017c nie jest kunsztem osi\u0105gni\u0119cie stanu iluzji, nawet je\u017celi godzimy si\u0119 z faktem jej istnienia, kiedy naprawd\u0119 wiemy, \u017ce to tylko z\u0142udzenie. Dzie\u0142o sztuki jest bowiem artefaktem, nawet je\u017celi jest autentycznym arcydzie\u0142em. A to z kolei jedna z tez kolejnego, bardziej wsp\u00f3\u0142czesnego arcydzie\u0142a z zakresu historii sztuki, ksi\u0105\u017cki Ernesta Gombricha Sztuka jako z\u0142udzenie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mo\u017ce niekiedy warto by\u0142oby przywo\u0142a\u0107 troch\u0119 zapoznane dzi\u015b poj\u0119cie \u201ekunszt\u201d, kt\u00f3rego etymologia wywodzi si\u0119 z niemieckiego die kunst, a wi\u0119c jego zakres mie\u015bci si\u0119 na terytorium sztuki. <\/p>\n","protected":false},"author":51,"featured_media":3142,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[672,671,372,7255,371,849],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[670],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Ulotno\u015b\u0107<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"W\u0142a\u015bciwie J\u00f3zef Nowak zajmuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie figur\u0105, chocia\u017c ma tak\u017ce w swoim dorobku kompozycje abstrakcyjne.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\" \/>\n<link rel=\"next\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/2\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-2.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-2.jpg\",\"width\":829,\"height\":554,\"caption\":\"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\",\"name\":\"Ulotno\u015b\u0107\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2010-11-22T20:47:28+00:00\",\"dateModified\":\"2013-01-23T22:04:04+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/43a71f189dcf6a3cbcf0d1a48d07e46e\"},\"description\":\"W\u0142a\u015bciwie J\u00f3zef Nowak zajmuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie figur\u0105, chocia\u017c ma tak\u017ce w swoim dorobku kompozycje abstrakcyjne.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Ulotno\u015b\u0107\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/43a71f189dcf6a3cbcf0d1a48d07e46e\",\"name\":\"Mariusz Knorowski\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/mariusz-knorowski\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ulotno\u015b\u0107","description":"W\u0142a\u015bciwie J\u00f3zef Nowak zajmuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie figur\u0105, chocia\u017c ma tak\u017ce w swoim dorobku kompozycje abstrakcyjne.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc","next":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc\/2","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-2.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2010\/11\/03-kwartalnik-3-2010-knorowski-nowak-oronsko-2.jpg","width":829,"height":554,"caption":"Wystawa J\u00f3zefa Nowaka, Galeria \u201eOran\u017ceria\u201d, kurator: Mariusz Knorowski"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc","name":"Ulotno\u015b\u0107","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#primaryimage"},"datePublished":"2010-11-22T20:47:28+00:00","dateModified":"2013-01-23T22:04:04+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/43a71f189dcf6a3cbcf0d1a48d07e46e"},"description":"W\u0142a\u015bciwie J\u00f3zef Nowak zajmuje si\u0119 g\u0142\u00f3wnie figur\u0105, chocia\u017c ma tak\u017ce w swoim dorobku kompozycje abstrakcyjne.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2010\/jozef-nowak-mariusz-knorowski-oronsko-ulotnosc#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ulotno\u015b\u0107"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/43a71f189dcf6a3cbcf0d1a48d07e46e","name":"Mariusz Knorowski","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/mariusz-knorowski"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3132"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3132"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3132\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3142"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3132"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3132"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3132"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=3132"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=3132"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}