{"id":32644,"date":"2015-10-23T09:30:53","date_gmt":"2015-10-23T08:30:53","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=32644"},"modified":"2015-10-29T10:24:59","modified_gmt":"2015-10-29T09:24:59","slug":"klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy","title":{"rendered":"Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy"},"content":{"rendered":"<p><strong>System w <em>Siekierze<\/em><\/strong><em><\/em><\/p>\n<p><a title=\"News.O.pl: Debiut Ludv\u00edka Vacul\u00edka po raz pierwszy w Polsce\" href=\"http:\/\/news.o.pl\/2015\/09\/23\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola\/\"><em>Siekiera<\/em> swoj\u0105 polsk\u0105 premier\u0119 mia\u0142a pod koniec wrze\u015bnia<\/a> bie\u017c\u0105cego roku. Czesi znaj\u0105 t\u0119 powie\u015b\u0107 od prawie pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu lat. Jednak, jak twierdzi sam Miros\u0142aw \u015amigielski, t\u0142umacz czeskiej powie\u015bci, \u201ew przypadku \u00bbSiekiery\u00ab nie jest istotne, \u017ce po raz pierwszy ukaza\u0142a si\u0119 w 1966 roku. Je\u015bli zosta\u0142aby wydana dzi\u015b jako nowy r\u0119kopis, jej sukces by\u0107 mo\u017ce by\u0142by jeszcze wi\u0119kszy. Przecie\u017c relacje rodzinne, przemijanie, mi\u0142o\u015b\u0107, zanikaj\u0105ca przyroda, uzale\u017cnienie od spo\u0142ecze\u0144stwa \u2013 to wszystko towarzyszy nam od zawsze i b\u0119dzie towarzyszy\u0107\u201d.<\/p>\n<figure id=\"attachment_32651\" aria-describedby=\"caption-attachment-32651\" style=\"width: 512px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015\/\" rel=\"attachment wp-att-32651\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-32651\" title=\"Ludvik Vaculik, \u201eSiekiera\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015.jpg\" alt=\"Ludvik Vaculik, \u201eSiekiera\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)\" width=\"512\" height=\"800\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015.jpg 512w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015-120x188.jpg 120w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015-90x141.jpg 90w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015-320x500.jpg 320w\" sizes=\"(max-width: 512px) 100vw, 512px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-32651\" class=\"wp-caption-text\">Ludvik Vaculik, \u201eSiekiera\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Ludv\u00edka Vacul\u00edka znamy jako autora s\u0142ynnych manifest\u00f3w Praskiej Wiosny, m.in. tekstu <em>Dwa tysi\u0105ce s\u0142\u00f3w<\/em>. Wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce <em>Siekiera<\/em> b\u0119dzie kolejnym \u201emanifestem\u201d, albo chocia\u017c sprzeciwem m\u0142odego pokolenia wobec komunizmu, wyrazem poczucia zmiany, p\u00f3j\u015bcia naprz\u00f3d. Jednak daleko jej do manifestu politycznego.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: 1em;\">Jedni t\u0119skni\u0105 \u201eza komun\u0105\u201d, inni ciesz\u0105 si\u0119, \u017ce \u201eodesz\u0142a\u201d. Przypomnijmy, na czym opiera\u0142 si\u0119 komunizm. Zgodnie z definicj\u0105 S\u0142ownika j\u0119zyka polskiego PWN to \u201eideologia i doktryna spo\u0142eczna postuluj\u0105ca zbudowanie spo\u0142ecze\u0144stwa bezklasowego, opartego na spo\u0142ecznej w\u0142asno\u015bci \u015brodk\u00f3w produkcji i r\u00f3wnym podziale d\u00f3br\u201d oraz \u201eustr\u00f3j totalitarny realizowany w ZSRR, narzucony krajom Europy \u015arodkowej i Wschodniej po II wojnie \u015bwiatowej, oparty na monopolu w\u0142adzy skupionej w r\u0119kach jednej partii\u201d.\u00a0<\/span>Zdania s\u0105 podzielone. Poczucie nostalgii z jednej strony i kompletne odrzucenie wspomnianego systemu politycznego z drugiej wida\u0107 r\u00f3wnie\u017c w <em>Siekierze<\/em>.<\/p>\n<p><strong>Dwaj bohaterowie jednej historii<\/strong><\/p>\n<p>G\u0142\u00f3wnym bohaterem powie\u015bci jest praski dziennikarz, m\u0119\u017cczyzna w \u015brednim wieku, ze sporym baga\u017cem do\u015bwiadcze\u0144, kt\u00f3ry przybywa na rodzinne morawskie tereny, by \u201epo raz pierwszy odwiedzi\u0107 swojego brata kierowc\u0119\u201d. A tak naprawd\u0119 to okazja, by rozliczy\u0107 si\u0119 z przesz\u0142o\u015bci\u0105 i dokona\u0107 bilansu \u017cycia. I przede wszystkim po\u017cegna\u0107 zmar\u0142ego ju\u017c ojca, kt\u00f3ry na kartach <em>Siekiery <\/em>staje si\u0119<em> <\/em>bohaterem niemal\u017ce r\u00f3wnorz\u0119dnym<em>. <\/em>Dziennikarz bardzo cz\u0119sto pozwala wypowiedzie\u0107 si\u0119 swemu ojcu (g\u0142\u00f3wnie przez listy z Persji). Epistolarny charakter fragment\u00f3w powie\u015bci umo\u017cliwia czytelnikowi poznanie ojca bohatera \u2013 cz\u0142owieka prostego, pos\u0142uguj\u0105cego si\u0119 gwar\u0105, nieprzebieraj\u0105cego w s\u0142owach, nawet tych wulgarnych.<\/p>\n<p>Dom, mimo \u017ce nie zawsze bywa\u0142o w nim dobrze, mia\u0142 w sobie co\u015b&#8230; rodzinnego. By\u0142 azylem, \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy. To tutaj bohater pozna\u0142 pogl\u0105dy ojca-komunisty i to tutaj zacz\u0105\u0142 si\u0119 z nim nie zgadza\u0107, polemizowa\u0107, a\u017c w ko\u0144cu wykreowa\u0142 w\u0142asne przekonania. Ojciec podda\u0142 si\u0119 naiwnie systemowi, jaki panowa\u0142, wierzy\u0142 w niego do ko\u0144ca. Syn pogl\u0105d\u00f3w tych nie przyj\u0105\u0142. Reprezentowa\u0142 m\u0142ode i dynamiczne pokolenie, kt\u00f3re chcia\u0142o walczy\u0107 o post\u0119p, rozw\u00f3j i ewolucj\u0119. Wiedzia\u0142, \u017ce komunizm nie jest systemem dobrym dla spo\u0142ecze\u0144stwa. S\u0119k w tym, \u017ce gdy\u00a0 ograniczenia stworzone przez starych i za\u015blepionych komunist\u00f3w zostan\u0105 pokonane, powstan\u0105 nowe ramy i zasady. I zn\u00f3w wolno\u015b\u0107 stanie si\u0119 tylko poj\u0119ciem, o kt\u00f3re walczy ka\u017cdy z nas. Bo \u201etrzeba wiedzie\u0107, gdzie jest miejsce cz\u0142owieka pracuj\u0105cego, nawet je\u015bli zasady to bzdury to trzeba ich przestrzega\u0107, je\u015bli ju\u017c s\u0105\u201d. Ale te\u017c chyba nie wzi\u0105\u0142 pod uwag\u0119, \u017ce do tego w\u0142a\u015bnie prowadzi m\u0142ode, rewolucyjne my\u015blenie \u2013 wprowadzenia nowych zasad, tych bzdurnych pewnie te\u017c.<\/p>\n<p>Relacja ojciec-syn w <em>Siekierze<\/em> nie ogranicza si\u0119 jedynie do systemu, obejmuje te\u017c \u017cycie rodzinne. Trud pogodzenia si\u0119 ze \u015bmierci\u0105 matki, chorob\u0105 ojca, a\u017c w ko\u0144cu pojawieniem si\u0119 innej kobiety w \u017cyciu samotnego, umieraj\u0105cego starca. To jest g\u0142\u00f3wnym tematem ksi\u0105\u017cki \u2013 nie polityka, a po prostu rodzina i relacje jej cz\u0142onk\u00f3w. Vacul\u00edk\u00a0pokaza\u0142, \u017ce ju\u017c wtedy rodziny mia\u0142y \u201etakie\u201d problemy, a dzi\u015b widzimy, \u017ce tak naprawd\u0119 nic si\u0119 nie zmieni\u0142o. Rozmawiaj\u0105c z ojcem, dziennikarz zaczyna postrzega\u0107 \u015bwiat oczami swego rodziciela, co sprawia, \u017ce zaczyna powoli rozumie\u0107 podejmowane przez niego decyzje. Mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce podr\u00f3\u017c w rodzinne strony pozwoli\u0142a nie na uwolnienie si\u0119 od przesz\u0142o\u015bci, a na jej zaakceptowanie i powr\u00f3t do \u017cycia w og\u00f3le.<\/p>\n<p>Refleksje bohatera dotycz\u0105 zar\u00f3wno relacji ojciec-syn, jak i brat-brat. Do ka\u017cdej z nich trzeba dorosn\u0105\u0107 i dojrze\u0107, by zrozumie\u0107, \u017ce samo \u201eurodzenie si\u0119\u201d w rodzinie nie warunkuje wi\u0119zi z ni\u0105. To si\u0119 rodzi z czasem, z biegiem lat. U bohatera musia\u0142o wydarzy\u0107 si\u0119 wiele, by zrozumia\u0142 t\u0119 relacj\u0119. Dzi\u0119ki spotkaniu z bratem wiele zyska\u0142, bo a\u017c \u201epierwotn\u0105 ostr\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107\u201d. <strong><\/strong><\/p>\n<p><strong>Gdy przesz\u0142o\u015b\u0107 ma miejsce teraz<\/strong><\/p>\n<p><em>Siekiera<\/em> to, jak ju\u017c wspomnia\u0142am, podr\u00f3\u017c bohatera, kt\u00f3ry chcia\u0142by rozliczy\u0107 si\u0119 ze swoj\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105. Pretekstem do jego rozwa\u017ca\u0144 \u2013 rodzinnych, politycznych, spo\u0142ecznych czy moralnych \u2013 jest jego wizyta u brata kierowcy, kt\u00f3ra ma miejsce dopiero na ostatnich kartach ca\u0142ej historii.<\/p>\n<p>\u201eMia\u0142em po raz pierwszy odwiedzi\u0107 swojego brata kierowc\u0119\u201d \u2013 tym zdaniem narrator rozpoczyna swoj\u0105 \u201epodr\u00f3\u017c rozliczenia\u201d. I ju\u017c po tym zdaniu nagle przenosimy si\u0119 wiele lat wcze\u015bniej, do momentu, w kt\u00f3rym \u00f3w brat kierowca si\u0119 rodzi. Narrator przestaje liczy\u0107 si\u0119 z tym, czym jest granica czasu \u2013 wspomina przesz\u0142o\u015b\u0107, m\u00f3wi o tera\u017aniejszo\u015bci, planuje przysz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 i to wszystko w jednym momencie. Na tym w\u0142a\u015bnie polega fenomen <em>Siekiery<\/em>. Powie\u015b\u0107 jest dobra, gdy wymaga warsztatu od tw\u00f3rcy i jest intelektualnym wyzwaniem dla czytelnika. Tak jak <em>Siekiera<\/em>.<\/p>\n<p>Czas odgrywa tu niema\u0142\u0105 rol\u0119. Inaczej wydarzenia mijaj\u0105, gdy niedojrza\u0142y jeszcze dziennikarz przebywa w rodzinnym domu, a inaczej, gdy rozmawia z kolegami z redakcji, w kt\u00f3rej pracuje. Ju\u017c od samego pocz\u0105tku bohater przeplata swoje wspomnienia o matce, ojcu i rodze\u0144stwie (bracie i siostrze) z wydarzeniami z tera\u017aniejszo\u015bci. Jednak czas robi swoje \u2013 wi\u0119kszo\u015b\u0107 wspomnie\u0144 przypomina \u201ewspomnienie wspomnienia\u201d. Wydarzenia rozmazuj\u0105 si\u0119, zacieraj\u0105, a mo\u017ce zwyczajnie wypiera je rozum albo serce.<\/p>\n<p>Czytaj\u0105c <em>Siekier\u0119<\/em> trzeba by\u0107 maksymalnie skupionym na tre\u015bci i uwa\u017cnie \u015bledzi\u0107 losy bohatera \u2013 w ka\u017cdej chwili mo\u017ce on zmieni\u0107 perspektyw\u0119, czas w kt\u00f3rym i o kt\u00f3rym m\u00f3wi. Mo\u017ce to wynika\u0107 z tego, \u017ce przecie\u017c rozliczenie z przesz\u0142o\u015bci\u0105 rodzinn\u0105, tym co by\u0142o i co odbi\u0142o na nim pi\u0119tno, a co ju\u017c nie wr\u00f3ci i czego nie da si\u0119 ju\u017c zmieni\u0107, do \u0142atwych nie nale\u017cy.<\/p>\n<p>Powie\u015b\u0107 Vacul\u00edka\u00a0pokazuje, \u017ce niewiele si\u0119 zmieni\u0142o w relacjach mi\u0119dzyludzkich. Szukaj\u0105c i d\u0105\u017c\u0105c ci\u0105gle do poczucia wolno\u015bci, odrzucaj\u0105c ramy jednego systemu, wpadamy w sid\u0142a innego. Wci\u0105\u017c przybieramy Gombrowiczowsk\u0105 mask\u0119, kt\u00f3rej nigdy nie zdo\u0142amy si\u0119 pozby\u0107. Rozliczenie z przesz\u0142o\u015bci\u0105 nie daje oczekiwanego efektu, bo uwolni\u0107 od siebie mo\u017cemy si\u0119 tylko my sami.<\/p>\n<p><strong>Technicznie o <em>Siekierze<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Chocia\u017c sama powie\u015b\u0107 niew\u0105tpliwie jest dobra, ponadczasowa i uniwersalna, mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce jej warstwa j\u0119zykowa kuleje. T\u0142umaczenie jest jednak \u015bwietne (oddaje poziom wykszta\u0142cenia, a nawet pogl\u0105dy bohater\u00f3w), problem tkwi, jak si\u0119 wydaje, w niedostatecznie rzetelnej korekcie, szczeg\u00f3lnie je\u015bli chodzi o interpunkcj\u0119.<\/p>\n<p>Bardzo trafna jest za to ok\u0142adka, dwukolorowa. Czerwony kolor zwykle symbolizuje komunizm. Na ok\u0142adce po stronie czerwonej (um\u00f3wmy si\u0119 \u2013 komunistycznej) widzimy zielon\u0105 posta\u0107 (ziele\u0144 \u2013 kolor nadziei, mo\u017ce zmian i post\u0119pu), kt\u00f3ra zmierza w kierunku t\u0142a zielonego. Jednak ma przed sob\u0105 przeszkod\u0119 \u2013 posta\u0107 czerwon\u0105 na tle zielonym, kt\u00f3ra z kolei chce przej\u015b\u0107 na stron\u0119 adekwatn\u0105 do swojego koloru. Dwa pola: czerwony i zielony co\u015b rozdzieli\u0142o. By\u0107 mo\u017ce tytu\u0142owa siekiera. Ka\u017cda posta\u0107 chce znale\u017a\u0107 si\u0119 w \u015bwiecie, do kt\u00f3rego pasuje, jednak trudno pokona\u0107 przeciwnika, kt\u00f3ry ma taki sam cel i nie zamierza ust\u0105pi\u0107.<\/p>\n<p><strong>Mistrz\u00a0Vacul\u00edk<\/strong><\/p>\n<p>Zako\u0144czenie historii to pewnego rodzaju obietnica, kt\u00f3r\u0105 bohater sk\u0142ada sam sobie: \u201eNast\u0119pnym razem odwiedz\u0119 brata, kt\u00f3ry jest na S\u0142owacji\u201d. Daje nadziej\u0119 i bohaterowi, i czytelnikowi, \u017ce jednak mo\u017cna \u017cy\u0107 z bogatym baga\u017cem do\u015bwiadcze\u0144. A rodzina&#8230; pozostaje rodzin\u0105.<\/p>\n<p>Jak przyzna\u0142 sam Ludv\u00edk Vacul\u00edk,\u00a0to powie\u015b\u0107 \u201eintensywna i dok\u0142adna. Realistyczna i fantastyczna. Tak\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 mog\u0142em napisa\u0107 tylko raz\u201d. Mia\u0142 racj\u0119. To tak\u017ce powie\u015b\u0107 trudna w odbiorze, ambitna i wyszukana, mimo tak \u201ezwyk\u0142ej\u201d, i znanej ju\u017c z wielu pozycji, tematyki. Tak\u0105 powie\u015b\u0107 mo\u017cna napisa\u0107 tylko raz, ale przeczyta\u0107&#8230; raz nie wystarczy.<\/p>\n<p><a title=\"Magazyn.O.pl: CZYTELNIA: Ludv\u00edk Vacul\u00edk, \u201eSiekiera\u201d\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola\/\"><em><strong>Przeczytaj fragment ksi\u0105\u017cki w naszej Czytelni.<\/strong><\/em><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ludv\u00edka Vacul\u00edka znamy jako autora s\u0142ynnych manifest\u00f3w Praskiej Wiosny, m.in. tekstu <em>Dwa tysi\u0105ce s\u0142\u00f3w<\/em>. Wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce <em>Siekiera<\/em> b\u0119dzie kolejnym \u201emanifestem\u201d, albo chocia\u017c sprzeciwem m\u0142odego pokolenia wobec komunizmu, wyrazem poczucia zmiany, p\u00f3j\u015bcia naprz\u00f3d. Jednak daleko jej do manifestu politycznego.<\/p>\n","protected":false},"author":602,"featured_media":32651,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[4242,484,7416,4243,4095],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[4241],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Ludv\u00edk Vacul\u00edk \u2013 Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Ludvik Vaculik to autor s\u0142ynnych manifest\u00f3w Praskiej Wiosny, m.in. tekstu &quot;Dwa tysi\u0105ce s\u0142\u00f3w&quot;.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015.jpg\",\"width\":512,\"height\":800,\"caption\":\"Ludvik Vaculik, \u201eSiekiera\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy\",\"name\":\"Ludv\u00edk Vacul\u00edk \u2013 Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2015-10-23T08:30:53+00:00\",\"dateModified\":\"2015-10-29T09:24:59+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/b2c7060386423443d42098ae9a944f42\"},\"description\":\"Ludvik Vaculik to autor s\u0142ynnych manifest\u00f3w Praskiej Wiosny, m.in. tekstu \\\"Dwa tysi\u0105ce s\u0142\u00f3w\\\".\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/b2c7060386423443d42098ae9a944f42\",\"name\":\"Klaudia D\u0105browska\",\"description\":\"KLAUDIA D\u0104BROWSKA \u2013 filolo\u017cka, wkr\u00f3tce ekonomistka. Czyta, by pisa\u0107. Mi\u0142o\u015bniczka Murakamiego i mistrza Larssona. Podziwia sztuk\u0119 Kandinskiego i muzyk\u0119 Mozarta.\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/klaudia-dabrowska\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ludv\u00edk Vacul\u00edk \u2013 Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy","description":"Ludvik Vaculik to autor s\u0142ynnych manifest\u00f3w Praskiej Wiosny, m.in. tekstu \"Dwa tysi\u0105ce s\u0142\u00f3w\".","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/ludvik-vaculik-siekiera-wydawnictwo-stara-szkola-2015.jpg","width":512,"height":800,"caption":"Ludvik Vaculik, \u201eSiekiera\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy","name":"Ludv\u00edk Vacul\u00edk \u2013 Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#primaryimage"},"datePublished":"2015-10-23T08:30:53+00:00","dateModified":"2015-10-29T09:24:59+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/b2c7060386423443d42098ae9a944f42"},"description":"Ludvik Vaculik to autor s\u0142ynnych manifest\u00f3w Praskiej Wiosny, m.in. tekstu \"Dwa tysi\u0105ce s\u0142\u00f3w\".","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2015\/klaudia-dabrowska-zaledwie-slowem-zmieniaja-sie-proporcje-rzeczy#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Zaledwie s\u0142owem zmieniaj\u0105 si\u0119 proporcje rzeczy"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/b2c7060386423443d42098ae9a944f42","name":"Klaudia D\u0105browska","description":"KLAUDIA D\u0104BROWSKA \u2013 filolo\u017cka, wkr\u00f3tce ekonomistka. Czyta, by pisa\u0107. Mi\u0142o\u015bniczka Murakamiego i mistrza Larssona. Podziwia sztuk\u0119 Kandinskiego i muzyk\u0119 Mozarta.","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/klaudia-dabrowska"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32644"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/602"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=32644"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32644\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/32651"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=32644"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=32644"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=32644"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=32644"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=32644"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}