{"id":43709,"date":"2017-09-12T17:35:39","date_gmt":"2017-09-12T16:35:39","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=43709"},"modified":"2020-11-04T14:36:31","modified_gmt":"2020-11-04T13:36:31","slug":"anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia","title":{"rendered":"Sta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia"},"content":{"rendered":"

Aby zyska\u0107 s\u0142aw\u0119, zdoby\u0107 nagrody i pieni\u0105dze, pisarze robi\u0105 r\u00f3\u017cne rzeczy. Niekt\u00f3rzy wyst\u0119puj\u0105 w modowych sesjach przeznaczonych dla ilustrowanych czasopism kobiecych, niekt\u00f3rzy reklamuj\u0105 mniej lub bardziej udane produkty, niekt\u00f3rzy ta\u0144cz\u0105 z gwiazdami. S\u0105 te\u017c tacy, kt\u00f3rzy nawet pisz\u0105 ksi\u0105\u017cki.<\/p>\n

\"Wioletta<\/a>
Wioletta Grzegorzewska, \u201eStancje\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)<\/figcaption><\/figure>\n

P\u00f3\u0142 biedy, gdy s\u0105 to teksty-wydmuszki \u015bwiadome swej pustki, nie b\u0119d\u0105ce niczym wi\u0119cej jak efektem realizacji umowy z wydawnictwem tu\u017c przed deadlinem. Gorzej, gdy takie dzie\u0142a (i ich autorzy) roszcz\u0105 sobie prawo do bycia czym\u015b wi\u0119cej. Chocia\u017c czasem im wy\u017cszy stopie\u0144 beznadziei takiej ksi\u0105\u017cki, tym lepiej mo\u017ce si\u0119 bawi\u0107 jej czytelnik (i krytyk).<\/p>\n

Prze\u015bled\u017amy rzecz na przyk\u0142adzie jednego z g\u0142o\u015bniejszych nazwisk ostatnich miesi\u0119cy \u2013 Wioletty Grzegorzewskiej. Autorka wychowa\u0142a si\u0119 nieopodal Cz\u0119stochowy, lecz do\u015b\u0107 szybko zd\u0105\u017cy\u0142a wyemigrowa\u0107 do Wielkiej Brytanii, gdzie obecnie mieszka i pisuje. Na rodzimym rynku ukaza\u0142o si\u0119 kilka tomik\u00f3w-efemeryd z jej wierszami; dopiero zbi\u00f3r opowiada\u0144 Gugu\u0142y<\/em> wydany w mainstreamowym wydawnictwie sprawi\u0142, \u017ce jej nazwisko sta\u0142o si\u0119 znane szerszemu gronu odbiorc\u00f3w.<\/p>\n

Fabu\u0142a Gugu\u0142<\/em> obejmuje proces dorastania Wiolki \u2013 g\u0142\u00f3wnej bohaterki. Jest on wype\u0142niony nie tylko r\u00f3\u017cnego rodzaju somatycznymi przygodami, ale tak\u017ce opisem funkcjonowania w obr\u0119bie wiejskiej spo\u0142eczno\u015bci. Lu\u017an\u0105 kontynuacj\u0119 Gugu\u0142<\/em> maj\u0105 stanowi\u0107 Stancje<\/em> \u2013 nowa ksi\u0105\u017cka Grzegorzewskiej. Cho\u0107 na t\u0119 pozycj\u0119 trzeba by\u0142o czeka\u0107 ponad trzy lata, chyba lepiej nam si\u0119 \u017cy\u0142o, gdy jej jeszcze nie znali\u015bmy.<\/p>\n

Ju\u017c sam tytu\u0142 ksi\u0105\u017cki m\u00f3wi potencjalnemu czytelnikowi niemal wszystko: Stancje<\/em> \u2013 a zatem opuszczenie rodzinnego domu, by uda\u0107 si\u0119 na studia i wynajmowa\u0107 kolejne mieszkania u (zapewne) coraz dziwaczniejszych ludzi. \u017badnej zach\u0119ty, \u017cadnej tajemnicy ani mrugni\u0119cia okiem w stron\u0119 czytelnika. Kawa na \u0142aw\u0119 i sto dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105t stron zaczernionych takimi w\u0142a\u015bnie, jak\u017ce odkrywczymi sprawami.<\/p>\n

Pocz\u0105tek ksi\u0105\u017cki uwa\u017cniejszemu czytelnikowi wyda si\u0119 znajomy \u2013 nie tylko pod wzgl\u0119dem tematu, ale nawet formy, w jak\u0105 zosta\u0142 uj\u0119ty. Prosta zagadka: kt\u00f3ra polska powie\u015b\u0107 wydana w ci\u0105gu ostatnich pi\u0119ciu lat rozpoczyna si\u0119 od podr\u00f3\u017cy ohydnym \u015brodkiem transportu z jeszcze bardziej odra\u017caj\u0105cymi wsp\u00f3\u0142towarzyszami?<\/p>\n

Odpowied\u017a nasuwa si\u0119 szybko: Ciemno, prawie noc<\/em> Joanny Bator.<\/p>\n

Bohaterka ksi\u0105\u017cki Bator od samego pocz\u0105tku brzydzi\u0142a si\u0119 ka\u017cdego spotkania z osobami nale\u017c\u0105cymi do ni\u017cszych warstw spo\u0142ecznych. Grzegorzewska postanowi\u0142a zapewne, \u017ce jej dzie\u0142o nie tylko nie b\u0119dzie gorsze, ale nawet spr\u00f3buje przebi\u0107 powie\u015b\u0107 Bator na niemal wszystkich polach \u2013 skoro za Ciemno, prawie noc<\/em> autorka otrzyma\u0142a Literack\u0105 Nagrod\u0119 Nike, to mo\u017ce dzi\u0119ki inspiracji tym nagrodzonym utworem cz\u0119\u015b\u0107 splendoru skapnie i na autork\u0119 Stancji<\/em>.<\/p>\n

Spr\u00f3bujmy zatem zestawi\u0107 ze sob\u0105 te dwie ksi\u0105\u017cki, by nie popa\u015b\u0107 w go\u0142os\u0142owie.<\/p>\n

Ich koncept wydaje si\u0119 podobny. Bator bohaterk\u0105 swojej ksi\u0105\u017cki uczyni\u0142a Alicj\u0119 Tabor, dziennikark\u0119 wracaj\u0105c\u0105 do swego rodzinnego miasteczka, by wyja\u015bni\u0107 wreszcie sprawy z przesz\u0142o\u015bci. Jej dane osobowe, zbie\u017cne z autorskimi, nie s\u0105 oczywi\u015bcie przypadkowe, podobnie jak wykonywany zaw\u00f3d czy rodzinne miasto. Grzegorzewska tak\u017ce nie wysili\u0142a si\u0119 zbytnio przy tworzeniu personali\u00f3w swojej bohaterki, wyst\u0119puj\u0105cej na stronach ksi\u0105\u017cki jako Wioletta Rogala. Osi\u0105 historii uczyni\u0142a powr\u00f3t Wiolki (kt\u00f3rej?) do czas\u00f3w studi\u00f3w polonistycznych na cz\u0119stochowskim uniwersytecie. Rzecz jasna takie fakty jak pochodzenie Rogali (wie\u015b Hektary) i Grzegorzewskiej (wie\u015b Rzenisz\u00f3w-Hektary) oraz wspomniane studia na tej konkretnej uczelni r\u00f3wnie\u017c si\u0119 pokrywaj\u0105.<\/p>\n

Spos\u00f3b widzenia \u015bwiata obydwu powie\u015bciowych bohaterek jest zadziwiaj\u0105co podobny. Bator na kilku pierwszych stronach swej powie\u015bci pisze bowiem m.in. tak: \u201eBieda brzmi wsz\u0119dzie tak samo, a jeden z jej d\u017awi\u0119k\u00f3w to wysysanie resztek z dziurawych z\u0119b\u00f3w, spod byle jak zrobionych koronek, zasysanie i cmok, cmok. Siedz\u0105cy obok mnie m\u0119\u017cczyzna w grubym we\u0142nianym swetrze zwin\u0105\u0142 papier po kanapce, cmokn\u0105\u0142 zaczepnie i spojrza\u0142 na mnie spod krzaczastych brwi oczami twardymi jak chitynowe pancerzyki. Poczu\u0142am si\u0119, jakbym zn\u00f3w by\u0142a studentk\u0105 i jecha\u0142a do Wa\u0142brzycha po pi\u0105tkowych zaj\u0119ciach. (\u2026)\u201d[1]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

O ile Bator podobne, do\u015b\u0107 wnikliwe i krytyczne spostrze\u017cenia rozci\u0105ga na kilkunastu stronach (wcze\u015bniej szkicuj\u0105c swoje dzieci\u0144stwo i posta\u0107 siostry, kt\u00f3ra nazywa\u0142a j\u0105 \u201eWielb\u0142\u0105dk\u0105\u201d), to Grzegorzewska uwija si\u0119 z tym w kilku akapitach, rozpoczynaj\u0105c swoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 jakby o klas\u0119 ni\u017cej: \u201eStrugi deszczu sp\u0142ywaj\u0105 po szybach autobusu. Zmierzch si\u0119 zabawia twarzami pasa\u017cer\u00f3w, zmieniaj\u0105c je w szare, bezkszta\u0142tne ameby. Kiedy kierowca gasi \u015bwiat\u0142o, t\u0142um zlewa si\u0119 w jedno i przypomina zdychaj\u0105cego walenia. Jego cielsko napiera, puchnie, parska wiechciami szczypiorku, pietruszki i kopru, kt\u00f3re wystaj\u0105 z siatek. Zapach st\u0119ch\u0142ych kufajek, we\u0142nianych swetr\u00f3w i lotion\u00f3w, kt\u00f3rymi kobiety spryskuj\u0105 sobie w\u0142osy, przyprawia mnie o md\u0142o\u015bci. Siadam na walizce i wygl\u0105dam za okno, gdzie s\u0142o\u0144ce znika mi\u0119dzy topolami jak wch\u0142oni\u0119ta przez tafl\u0119 wody m\u0105twa\u201d[2]<\/sup><\/a>.<\/em><\/p>\n

Powy\u017cszy fragment w swej koncepcji jest niemal \u017cywcem \u015bci\u0105gni\u0119ty z pocz\u0105tku powie\u015bci Bator: od opisania powrotu bohaterki do bliskiego jej kiedy\u015b miasta \u015brodkiem komunikacji publicznej, przez dominuj\u0105ce podczas ca\u0142ej podr\u00f3\u017cy obrzydzenie do innych ludzi, a\u017c do por\u00f3wna\u0144 ichtiologicznych (nale\u017cy pochyli\u0107 g\u0142ow\u0119 w zadumie nad g\u0142\u0119bok\u0105 wiedz\u0105 autorki o stworzeniach morskich, gdy\u017c nie waha si\u0119 u\u017cy\u0107 w swej prozie tak wyrafinowanych okre\u015ble\u0144 jak \u201ebezkszta\u0142tne ameby\u201d, \u201ezdychaj\u0105cy wale\u0144\u201d czy \u201ewch\u0142oni\u0119ta przez tafl\u0119 wody m\u0105twa\u201d; Bator poprzesta\u0142a wy\u0142\u0105cznie na opisie studentki o rybim wygl\u0105dzie). Jednak nie tylko takie zabiegi zastosowa\u0142a w swej nowej ksi\u0105\u017cce Grzegorzewska.<\/p>\n

Autorka lubuje si\u0119 w wynajdowaniu gdzie tylko mo\u017ce wszelkich oznak szpetoty i wad r\u00f3\u017cnego gatunku, gdy\u017c co i rusz raczy czytelnik\u00f3w nie tylko opisami \u015bmierdz\u0105cych kufajek, wynajmowanego zapuszczonego pokoju z grzybem na \u015bcianie, dziekanatu cuchn\u0105cego wilgoci\u0105, starymi papierami i papierosami, rdzewiej\u0105cych automat\u00f3w telefonicznych czy profesora o szczurzych oczkach, kt\u00f3ry na zaj\u0119ciach zabazgra\u0142 tablic\u0119 cyrylic\u0105. Tyle w jej \u015bwiecie brzydoty, a nie dotarli\u015bmy jeszcze do dwudziestej strony!<\/p>\n

W dalszej cz\u0119\u015bci Stancji<\/em> pojawia si\u0119 jeszcze wiele tego typu szczeg\u00f3\u0142\u00f3w; w pami\u0119\u0107 zapada zw\u0142aszcza opis bufetowej sypi\u0105cej \u0142upie\u017cem na kontuar albo wspomnienie Wiolki z dzieci\u0144stwa dotycz\u0105ce wyczesywania gnid z jej w\u0142os\u00f3w.<\/p>\n

Im g\u0142\u0119biej czytelnik wchodzi w tekst, tym cz\u0119\u015bciej ma wra\u017cenie, \u017ce fabu\u0142y najs\u0142ynniejszych ksi\u0105\u017cek sensacyjnych i thriller\u00f3w nie umywaj\u0105 si\u0119 do pobytu typowej studentki polonistyki w Cz\u0119stochowie lat 90. Dlaczego?<\/p>\n

Wynajmowany przez Wiolk\u0119 pok\u00f3j znajduje si\u0119 w hotelu robotniczym, gdzie mieszkaj\u0105 tak\u017ce rosyjscy handlarze. Prowadzone przez nich biznesy s\u0105 tajemnicze; do\u015b\u0107 jednak powiedzie\u0107, \u017ce pewnej nocy dziewczyna zostaje zmuszona do natychmiastowego opuszczenia wynajmowanego przez siebie lokalu \u2013 chy\u0142kiem, by unikn\u0105\u0107 otaczaj\u0105cych hotel migaj\u0105cych \u015bwiate\u0142 policyjnych radiowoz\u00f3w. Wiolka ucieka z (a jak\u017ce!) tajemniczym pakunkiem, kt\u00f3ry w\u0142a\u015bcicielka hotelu nakazuje jej dobrze ukry\u0107. Po wype\u0142nieniu tej misji studentka koczuje na dworcu, gdzie (w \u015brodku ciemnej nocy) jak gdyby nigdy nic zaczepia j\u0105 oblatka ze Zgromadzenia Si\u00f3str Serca Jezusowego i proponuje lokum. Zakonnica prowadzi j\u0105 do klasztoru zarz\u0105dzanego przez matk\u0119 prze\u0142o\u017con\u0105 pami\u0119taj\u0105c\u0105 II wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105, kt\u00f3rej zdarza si\u0119 pomyli\u0107 czasy obecne z wojenn\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105. W tak prowadzonej fabule nie mog\u0142y nast\u0105pi\u0107 inne zwroty akcji: Wioletta jest \u0142udz\u0105co podobna do Anuli, zamordowanej w nazistowskim obozie koncentracyjnym c\u00f3rki ksieni. W chwilach utraty kontaktu z rzeczywisto\u015bci\u0105 matce prze\u0142o\u017conej na bie\u017c\u0105ce wydarzenia nak\u0142adaj\u0105 si\u0119 traumatyczne, wojenne prze\u017cycia, kt\u00f3rych Wiolka staje si\u0119 \u015bwiadkiem i g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0105. Jednak \u017ceby nie by\u0142o zbyt prosto i r\u00f3\u017cowo, to mimo \u017ce ksieni widzi w dziewczynie swoj\u0105 zamordowan\u0105 c\u00f3rk\u0119, podtruwa j\u0105 toksycznymi zi\u00f3\u0142kami. Tak\u017ce i z tego miejsca studentka czmycha ciemn\u0105 noc\u0105, acz z dorobionymi do bram klasztoru kluczami.<\/p>\n

Cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cona pobytowi w zakonie jest o tyle osobliwa w budowie, \u017ce opr\u00f3cz do\u015b\u0107 oczywistych wzmianek o \u017cywotach \u015bwi\u0119tych i innych religijnych tekstach zawiera te\u017c przetworzone i wplecione w narracj\u0119 fragmenty znanych ba\u015bni. Myli\u0142by si\u0119 jednak ten, kto spodziewa\u0142by si\u0119 po cz\u0119stochowskiej studentce polonistyki znajomo\u015bci dojrzalszych utwor\u00f3w; w swoje prze\u017cycia w\u0142\u0105cza bowiem charakterystyczne, przekszta\u0142cone wyimki pochodz\u0105ce mi\u0119dzy innymi ze\u2026  Z\u0142otow\u0142osej i trzech nied\u017awiadk\u00f3w.<\/em><\/p>\n

Czego w tej ksi\u0105\u017cce nie ma! Opr\u00f3cz podejrzanych rosyjskich \u201ebiznesmen\u00f3w\u201d, ob\u0142\u0105kanej ksieni czy podtruwania zio\u0142ami ma miejsce tak\u017ce napa\u015b\u0107 dres\u00f3w oraz wsp\u00f3lne gotowanie zupy z profesorem wyk\u0142adaj\u0105cym na uczelni Wiolki \u2013 praktykuj\u0105cym joginem. Tylko w jednym, czterostronicowym rozdzia\u0142ku poruszona zostaje problematyka tw\u00f3rczo\u015bci Stefana Grabi\u0144skiego wraz z kr\u00f3tkim rysem biograficznym pisarza, pojawiaj\u0105 si\u0119 opis ewakuacji restauracji McDonald\u2019s oraz refleksje Wioletty na temat jej \u017cycia seksualnego, podsumowane  u\u015bwiadomieniem sobie pal\u0105cej potrzeby odwiedzenia klasztoru na Jasnej G\u00f3rze. Pies andaluzyjski<\/em> mo\u017ce si\u0119 schowa\u0107.<\/p>\n

Na porz\u0105dku dziennym s\u0105 tak\u017ce por\u00f3wnania typu: \u201eKsi\u0119\u017cyc wybija si\u0119 z ciemno\u015bci i wisi nad miastem okr\u0105g\u0142y i l\u015bni\u0105cy jak sromotnik\u201d[3]<\/sup><\/a> oraz opisy obyczaj\u00f3w wsp\u00f3\u0142lokatorki Wiolki: \u201eKasia owini\u0119ta w r\u0119cznik siedzi na materacu, opieraj\u0105c nogi o taboret. Obok, na pod\u0142odze, kl\u0119czy p\u00f3\u0142nagi, ochlapany pian\u0105 wikary i goli dziewczynie praw\u0105 \u0142ydk\u0119\u201d[4]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

N\u0119dzy ca\u0142o\u015bci dope\u0142niaj\u0105 liter\u00f3wki i b\u0142\u0119dy w nazwiskach autor\u00f3w cytowanych ksi\u0105\u017cek; wszak szale\u0144stwem jest wymaganie od studentki polonistyki, przez pewien czas pomieszkuj\u0105cej w klasztorze i podczytuj\u0105cej dzie\u0142a religijne, by zapami\u0119ta\u0142a \u2013 lub chocia\u017cby przepisa\u0142a z ok\u0142adki ksi\u0105\u017cki \u2013 nazwisko autora w bezb\u0142\u0119dnej formie (vide: Ogr\u00f3d \u017cycia<\/em> Henryka \u201eZwierzchowskiego\u201d[5]<\/sup><\/a>).<\/p>\n

Cho\u0107 podobny zamys\u0142 przy\u015bwieca\u0142 np. Micha\u0142owi Witkowskiemu, kt\u00f3ry stosowa\u0142 jak\u017ce charakterystyczne rozwi\u0105zania fabularne w ksi\u0105\u017cce Barbara Radziwi\u0142\u0142\u00f3wna z Jaworzna-Szczakowej<\/em>, to jednak czyni\u0142 to z rozmys\u0142em, w zabawny spos\u00f3b graj\u0105c form\u0105, konwencj\u0105 i mitologizuj\u0105c nie tak odleg\u0142\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107. \u017badnym z tych komplement\u00f3w nie mo\u017cna obdarzy\u0107 najnowszej ksi\u0105\u017cki Wioletty Grzegorzewskiej.<\/p>\n

Na Stancje<\/em> polscy czytelnicy czekali ponad trzy lata. Miejmy nadziej\u0119, \u017ce pomys\u0142y na swoj\u0105 kolejn\u0105 publikacj\u0119 Wioletta Grzegorzewska b\u0119dzie zbiera\u0107 przez co najmniej drugie tyle.<\/p>\n

\n
\n<\/div>\n
\n<\/div>\n
\n<\/div>\n<\/div>\n
Poka\u017c przypisy<\/span>    (\u21b5 returns to text)<\/p>\n
    \n
  1. Joanna Bator, Ciemno, prawie noc<\/em>, W.A.B., Warszawa 2012, s. 9\u201310.\u21b5<\/a><\/li>\n
  2. Wioletta Grzegorzewska, Stancje<\/em>, W.A.B., Warszawa 2017, s. 9.\u21b5<\/a><\/li>\n
  3. Tam\u017ce, s. 174.\u21b5<\/a><\/li>\n
  4. Tam\u017ce, s. 164.\u21b5<\/a><\/li>\n
  5. Tam\u017ce, s. 82.\u21b5<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Fabu\u0142a Gugu\u0142<\/em> obejmuje proces dorastania Wiolki \u2013 g\u0142\u00f3wnej bohaterki. Jest on wype\u0142niony nie tylko r\u00f3\u017cnego rodzaju somatycznymi przygodami, ale tak\u017ce opisem funkcjonowania w obr\u0119bie wiejskiej spo\u0142eczno\u015bci. Lu\u017an\u0105 kontynuacj\u0119 Gugu\u0142<\/em> maj\u0105 stanowi\u0107 Stancje<\/em> \u2013 nowa ksi\u0105\u017cka Grzegorzewskiej. Cho\u0107 na t\u0119 pozycj\u0119 trzeba by\u0142o czeka\u0107 ponad trzy lata, chyba lepiej nam si\u0119 \u017cy\u0142o, gdy jej jeszcze nie znali\u015bmy.<\/p>\n","protected":false},"author":581,"featured_media":43714,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[3768,1604,484,6493,1131],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[14093],"yoast_head":"\nSta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia. Wioletta Grzegorzewska<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Miejmy nadziej\u0119, \u017ce pomys\u0142y na swoj\u0105 kolejn\u0105 publikacj\u0119 Wioletta Grzegorzewska b\u0119dzie zbiera\u0107 przez co najmniej drugie tyle.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/wioletta-grzegorzewska-stancje-wab-2017-08-14.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/wioletta-grzegorzewska-stancje-wab-2017-08-14.jpg\",\"width\":\"1002\",\"height\":\"1500\",\"caption\":\"Wioletta Grzegorzewska, \u201eStancje\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia\",\"name\":\"Sta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia. Wioletta Grzegorzewska\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2017-09-12T16:35:39+00:00\",\"dateModified\":\"2020-11-04T13:36:31+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8c222bea4b1ef4615245240a9bf87eb6\"},\"description\":\"Miejmy nadziej\u0119, \u017ce pomys\u0142y na swoj\u0105 kolejn\u0105 publikacj\u0119 Wioletta Grzegorzewska b\u0119dzie zbiera\u0107 przez co najmniej drugie tyle.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Sta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8c222bea4b1ef4615245240a9bf87eb6\",\"name\":\"Anna Michalik\",\"description\":\"ANNA MICHALIK \u2013 doktorantka na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Interesuje si\u0119 literatur\u0105 XX i XXI wieku, now\u0105 polsk\u0105 fantastyk\u0105 oraz religioznawstwem.\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/anna-michalik\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia. Wioletta Grzegorzewska","description":"Miejmy nadziej\u0119, \u017ce pomys\u0142y na swoj\u0105 kolejn\u0105 publikacj\u0119 Wioletta Grzegorzewska b\u0119dzie zbiera\u0107 przez co najmniej drugie tyle.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/wioletta-grzegorzewska-stancje-wab-2017-08-14.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/wioletta-grzegorzewska-stancje-wab-2017-08-14.jpg","width":"1002","height":"1500","caption":"Wioletta Grzegorzewska, \u201eStancje\u201d \u2013 ok\u0142adka (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe wydawcy)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia","name":"Sta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia. Wioletta Grzegorzewska","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#primaryimage"},"datePublished":"2017-09-12T16:35:39+00:00","dateModified":"2020-11-04T13:36:31+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8c222bea4b1ef4615245240a9bf87eb6"},"description":"Miejmy nadziej\u0119, \u017ce pomys\u0142y na swoj\u0105 kolejn\u0105 publikacj\u0119 Wioletta Grzegorzewska b\u0119dzie zbiera\u0107 przez co najmniej drugie tyle.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2017\/anna-michalik-stancje-wsrod-pustkowia#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Sta(n)cje w\u015br\u00f3d pustkowia"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/8c222bea4b1ef4615245240a9bf87eb6","name":"Anna Michalik","description":"ANNA MICHALIK \u2013 doktorantka na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Interesuje si\u0119 literatur\u0105 XX i XXI wieku, now\u0105 polsk\u0105 fantastyk\u0105 oraz religioznawstwem.","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/anna-michalik"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43709"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/581"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=43709"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43709\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":48482,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43709\/revisions\/48482"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/43714"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=43709"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=43709"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=43709"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=43709"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=43709"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}