{"id":9968,"date":"2012-10-17T15:06:56","date_gmt":"2012-10-17T14:06:56","guid":{"rendered":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?p=9968"},"modified":"2013-01-23T16:45:03","modified_gmt":"2013-01-23T15:45:03","slug":"jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci","title":{"rendered":"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci"},"content":{"rendered":"<p>Jerzy Jarocki jak wielu jego wielkich teatralnych poprzednik\u00f3w: Molier, Stefan Jaracz, Tadeusz \u0141omnicki umar\u0142 niemal\u017ce na scenie. By\u0142 w\u0142a\u015bnie przed rozpocz\u0119ciem pr\u00f3b do autorskiego spektaklu <em>W\u0119z\u0142owisko<\/em>, stworzy\u0142 ju\u017c do niego scenariusz. Pomimo wi\u0119c zaawansowanego wieku i post\u0119puj\u0105cej choroby wzroku (podobno od paru miesi\u0119cy \u201ewidzia\u0142\u201d ju\u017c niemal\u017ce tylko oczami swoich asystent\u00f3w i przyjaci\u00f3\u0142), \u015bmier\u0107 spotka\u0142a go w samym \u015brodku pracy. Pewnie nawet nie zauwa\u017cy\u0142 jej przyj\u015bcia zbyt zaaferowany prac\u0105, kt\u00f3ra ca\u0142kowicie zawsze go poch\u0142ania\u0142a.<\/p>\n<figure id=\"attachment_9969\" aria-describedby=\"caption-attachment-9969\" style=\"width: 530px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\/jerzy-jarocki-proba-zycie-jest-snem-1983-fot-w-plewinski\/\" rel=\"attachment wp-att-9969\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-9969\" title=\"Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201e\u017bycie jest snem\u201d 1983 (od lewej: Dorota Pomyka\u0142a, Krzysztof Globisz), fot. W. Plewi\u0144ski (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-zycie-jest-snem-1983-fot-w-plewinski.jpg\" alt=\"Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201e\u017bycie jest snem\u201d 1983 (od lewej: Dorota Pomyka\u0142a, Krzysztof Globisz), fot. W. Plewi\u0144ski (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)\" width=\"530\" height=\"475\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-9969\" class=\"wp-caption-text\">Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201e\u017bycie jest snem\u201d 1983 (od lewej: Dorota Pomyka\u0142a, Krzysztof Globisz), fot. W. Plewi\u0144ski (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Dla Jarockiego bowiem teatr by\u0142 czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c prac\u0105, stanowi\u0142 spos\u00f3b \u017cycia. Cho\u0107 w m\u0142odo\u015bci nie my\u015bla\u0142, \u017ce mo\u017ce stanowi\u0107 dla niego drog\u0119 r\u00f3wnie\u017c zawodowej kariery. Wydawa\u0142o mu si\u0119, \u017ce nikt nie traktuje teatru powa\u017cnie. Uwa\u017ca\u0142 go za form\u0119 przyjemnej, rozwijaj\u0105cej, ale tylko zabawy. Zapytany po latach przez Andrzeja Wanata o pierwsze my\u015bli zwi\u0105zane z teatrem, jako form\u0105 \u017cyciowej drogi odpowiedzia\u0142 sceptycznie, z charakterystycznym dla siebie humorem: \u201edo teatru nie przywi\u0105zywa\u0142em wagi, traktowa\u0142em go jako rzecz marginaln\u0105. To poloni\u015bci wci\u0105gn\u0119li mnie do teatru. Na ich \u017cyczenie i pro\u015bby recytowa\u0142em wiersze przede wszystkim dlatego, \u017ceby nauczyciele patrzyli na mnie przez palce, abym m\u00f3g\u0142 czego\u015b nie przeczyta\u0107, nie przygotowa\u0107\u201d.<\/p>\n<p>W szkole chcia\u0142 zosta\u0107 oficerem marynarki handlowej, cho\u0107 ju\u017c wtedy prowadzi\u0142 przylicealny teatr w Jeleniej G\u00f3rze. Pierwsze do\u015bwiadczenie re\u017cyserowania r\u00f3wnie\u017c by\u0142o zwi\u0105zane z form\u0105 dzieci\u0119cych zabaw i wyg\u0142up\u00f3w. W wieku 12 lat na podw\u00f3rzu domu, w kt\u00f3rym rodzina Jarockich podczas okupacji mieszka\u0142a, kto\u015b wskutek wojennej zawieruchy zostawi\u0142 drewniany, ko\u0142owy w\u00f3z. By\u0142 to pierwszy teatr Jerzego Jarockiego: \u201eNo i zorganizowa\u0142em teatr lalkowy, bardzo pi\u0119kny. Sam pisa\u0142em teksty. Czasami by\u0142a to ilustracja jakich\u015b piosenek ludowych, np. <em>Pod zielonym jaworem<\/em>. Teksty w\u0142asne, ale by\u0142y te\u017c improwizowane. W teatrze by\u0142o dw\u00f3ch, trzech ch\u0142opak\u00f3w i dwie dziewczyny. Wszystko trwa\u0142o par\u0119 miesi\u0119cy. Codziennie przybywa\u0142o publiczno\u015bci. Wst\u0119p by\u0142 p\u0142atny, bilet kosztowa\u0142 50 groszy. Przychodzi\u0142a dzieciarnia od trzech do czternastu \u2013 pi\u0119tnastu lat. A ja mia\u0142em wtedy dwana\u015bcie. Zrobi\u0142em si\u0119 wtedy dyrektorem teatru. Naczelnym\u201d<a class=\"fn-ref-mark\" href=\"#footnote-1\" id=\"refmark-1\"><sup>[1]<\/sup><\/a>. Teatr tak naprawd\u0119 wi\u0119c nie\u015bwiadomie mia\u0142 we krwi i bardzo szybko od lu\u017anych zabaw recytatorskich oraz przyg\u00f3d szkolnych zacz\u0105\u0142 go coraz bardziej i ju\u017c ca\u0142kowicie \u201ena powa\u017cnie\u201d poch\u0142ania\u0107, anektuj\u0105c kolejne sfery jego \u017cycia.<\/p>\n<p>On sam wprowadzi\u0142 p\u00f3\u017aniej teatr polski na artystyczne wy\u017cyny, dzi\u0119ki niemu wszed\u0142 on na powa\u017cniejszy poziom. Teatr w jego wykonaniu przesta\u0142 by\u0107 jedynie rozrywk\u0105, a sta\u0142 si\u0119 miejscem wa\u017cnych dyskusji, no\u015bnikiem wymiany my\u015bli i idei dotycz\u0105cych nie tylko spraw aktualnych i spo\u0142ecznych, ale dotykaj\u0105cych r\u00f3wnie\u017c kwestii bardziej uniwersalnych: pozycji cz\u0142owieka w \u015bwiecie, jego filozoficznej kondycji, istoty naszego cz\u0142owiecze\u0144stwa. Wprowadzi\u0142 do teatru rozwa\u017cania na poziomie ontologicznym i egzystencjalnym. Dla niego aktor zawsze mierzy\u0142 si\u0119 nie tylko z samym sob\u0105, ale z ca\u0142\u0105 ludzk\u0105 kondycj\u0105, walczy\u0142 ze \u015bwiatem, kt\u00f3ry pi\u0119trzy\u0142 przed cz\u0142owiekiem nieustanne trudno\u015bci. Walka ta by\u0142a jednak wyzwalaj\u0105ca, to tylko dzi\u0119ki niej mo\u017cna si\u0119 by\u0142o w tym \u015bwiecie jako\u015b zakorzeni\u0107.<\/p>\n<p>Dobrze tego rodzaju kondycj\u0119 teatru ilustruje trwaj\u0105ce praktycznie ca\u0142e \u017cycie zmaganie si\u0119 re\u017cysera ze <em>\u015alubem<\/em> Gombrowicza. Jarocki zaczyna\u0142 od wystawienia tego dramatu bardzo aktualnie, najwa\u017cniejsze by\u0142o dla niego tropienie i tworzenie odwo\u0142a\u0144 do aktualnej rzeczywisto\u015bci, pokazanie r\u00f3\u017cnych form uwik\u0142ania jednostki we w\u0142adz\u0119, poddawanie si\u0119 rozmaitym konwenansom, walk\u0119 przeciwko bezwzgl\u0119dnemu oportunizmowi. Potem widzia\u0142 w tym dramacie obraz \u015bwiata po katastrofie, wyniszczonego wskutek r\u00f3\u017cnych, przetaczaj\u0105cych si\u0119 przez XX wiek wojen, akt\u00f3w terroru i zbrojnych walk. Przygl\u0105da\u0142 si\u0119 jak eskalacja przemocy pustoszy ludzkie wn\u0119trze, wyp\u0142ukuje z cz\u0142owieka wszelki humanizm (pod tym wzgl\u0119dem najbardziej wstrz\u0105saj\u0105cy, r\u00f3wnie\u017c ze wzgl\u0119du na miejsce wystawienia, by\u0142 <em>\u015alub<\/em> wystawiony w by\u0142ej Jugos\u0142awii). Kolejne wystawienia tego dramatu by\u0142y coraz bardziej oszcz\u0119dne, ascetyczne, ubo\u017csze w kontekst. Zostawia\u0142y Henryka sam na sam ze sob\u0105, przygl\u0105da\u0142y si\u0119 coraz bli\u017cej jego wn\u0119trzu, stopniowo ograniczaj\u0105c aspekt zewn\u0119trzny. Ostatnia, chyba najbardziej znana wersja <em>\u015alubu<\/em> ze Starego Teatru z Dorot\u0105 Segd\u0105 i Jerzym Radziwi\u0142owiczem, miejscem akcji uczyni\u0142a ogromn\u0105, pust\u0105 teatraln\u0105 scen\u0119 przedzielon\u0105 kilkoma kurtynami. By\u0142 to jednocze\u015bnie teatr, jak i metafora wyobra\u017caj\u0105ca ca\u0142o\u015b\u0107 ludzkiej kondycji. Stopniowe przebijanie si\u0119 przez kolejne zas\u0142ony, odrzucanie iluzji, trud przybli\u017caj\u0105cy do poznania coraz bardziej prawdziwego, bezpo\u015bredniego. Zdzieranie kolejnych zas\u0142on przes\u0142aniaj\u0105cych widzenie mog\u0142o te\u017c symbolizowa\u0107 wg\u0142\u0119bianie si\u0119 bohatera w kolejne kr\u0119gi ludzkiej natury. A jednocze\u015bnie istnia\u0142a w tym spektaklu refleksja nad tym wszystkim, co metafora teatru w sobie niesie, skupiaj\u0105c jak w soczewce wi\u0119kszo\u015b\u0107 problem\u00f3w z jakimi cz\u0142owiek si\u0119 zmaga: sztuka-rzeczywisto\u015b\u0107, prawda-udawanie, iluzja-realno\u015b\u0107, w ko\u0144cu zabawa-powaga. Czy nasze \u017cycie jest wyrazem wolnej woli, czy realizowaniem kolejnych etap\u00f3w wcze\u015bniej napisanego scenariusza? Wszystko to sprawi\u0142o, \u017ce powsta\u0142 chyba jeden z najlepszych traktat\u00f3w o naturze ludzkiej w dziejach teatru, a mo\u017ce i sztuki w og\u00f3le.<\/p>\n<p>By\u0142 r\u00f3wnie\u017c re\u017cyserem, kt\u00f3ry tchn\u0105\u0142 na nowo sceniczne \u017cycie w dramaty Witkiewicza, Gombrowicza, Mro\u017cka, R\u00f3\u017cewicza, z Rosji za\u015b, w kt\u00f3rej studiowa\u0142, przyni\u00f3s\u0142 fascynacj\u0119 Czechowem czy dramatami Majakowskiego. Jak sam m\u00f3wi, nie mia\u0142 teatralnych mistrz\u00f3w, autorytetami byli dla niego zawsze pisarze, wielka literatura \u2013 to jej stara\u0142 si\u0119 zawsze by\u0107 na scenie wierny, co nie znaczy, \u017ce by\u0142 do niej niewolniczo przywi\u0105zany. Zapytany kiedy\u015b czy to on sam dopisywa\u0142 autorom co\u015b o czym oni nie pomy\u015bleli odpowiedzia\u0142, \u201e\u017ce \u017cadne si\u0142y nie pomog\u0142yby tego odtworzy\u0107, czyli gdzie\u015b ten zapis musi by\u0107, je\u017celi jest on do odczytania przez innych, by\u0107 mo\u017ce autor po prostu nie nada\u0142 tej my\u015bli wystarczaj\u0105cej jasno\u015bci, wyrazisto\u015bci (\u2026) aktorzy, re\u017cyser potrafi\u0105 nada\u0107 temu zapisowi niezb\u0119dn\u0105, sceniczn\u0105 si\u0142\u0119 oddzia\u0142ywania. Je\u017celi tego nie potrafi\u0105, to po co ten teatr\u201d.<\/p>\n<p>Wiele w tekstach i wystawianych dramatach zmienia\u0142. Dzi\u015b mogliby\u015bmy powiedzie\u0107, \u017ce by\u0142 r\u00f3wnie\u017c prekursorem <em>recyclingu<\/em> w pracy nad tekstem: miesza\u0142 ze sob\u0105 r\u00f3\u017cne dramaty, dzie\u0142a tego samego lub innych autor\u00f3w, w adaptacje wplata\u0142 w\u0105tki autobiograficzne, czasem \u017conglowa\u0142 r\u00f3\u017cnymi stylami czy literackimi epokami. Osi\u0105 interpretacji <em>Matki<\/em> uczyni\u0142 powie\u015b\u0107 <em>Nienasycenie<\/em>, w spektaklu <em>Historia PRL<\/em> wg Mro\u017cka zebra\u0142 w jednym dziele r\u00f3\u017cne motywy i pytania pojawiaj\u0105ce si\u0119 w r\u00f3\u017cnych rejonach jego tw\u00f3rczo\u015bci, g\u0142\u00f3wnie dotycz\u0105ce uwik\u0142ania jednostki w groteskowe i absurdalne sid\u0142a poprzedniego systemu. Lubi\u0142 podkre\u015bla\u0107 wp\u0142yw \u017cycia pisarza na jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107, szuka\u0142 w dzie\u0142ach motyw\u00f3w biograficznych i przez nie bardzo cz\u0119sto te dzie\u0142a czyta\u0142. Podkre\u015bla\u0142 nieustanne przenikanie si\u0119 i nierozr\u00f3\u017cnialno\u015b\u0107 granicy mi\u0119dzy \u017cyciem, a literatur\u0105.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p>Z tego przekonania powsta\u0142y dwa pi\u0119kne spektakle <em>Grzebanie<\/em> oraz <em>B\u0142\u0105dzenie<\/em>, kt\u00f3re w tej perspektywie opowiada\u0142y o \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci kolejno Stanis\u0142awa Ignacego Witkiewicza oraz Witolda Gombrowicza. By\u0142y one r\u00f3wnie\u017c w pewnym sensie sum\u0105 analiz, interpretacji i wszelkich przemy\u015ble\u0144 na ich temat samego Jarockiego, kt\u00f3ry czyta\u0142 ich na rozmaite sposoby przez ca\u0142e \u017cycie. Spektakle te mia\u0142y w sobie te\u017c co\u015b z rodzaju intymnej rozmowy, dopuszczeniem widza do przemy\u015ble\u0144 kogo\u015b, kto bardzo dobrze tych pisarzy zna\u0142 oraz umie o nich m\u0105drze i ciekawie opowiedzie\u0107.<\/p>\n<figure id=\"attachment_9970\" aria-describedby=\"caption-attachment-9970\" style=\"width: 530px\" class=\"wp-caption alignnone\"><a href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18\/\" rel=\"attachment wp-att-9970\"><img loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-9970\" title=\"Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013  pr\u00f3ba \u201eFausta\u201d 1997, fot. S. Oko\u0142owicz (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)\" src=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18.jpg\" alt=\"Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201eFausta\u201d 1997, fot. S. Oko\u0142owicz (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)\" width=\"530\" height=\"723\" srcset=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18.jpg 530w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18-120x164.jpg 120w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18-90x123.jpg 90w, https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18-320x437.jpg 320w\" sizes=\"(max-width: 530px) 100vw, 530px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-9970\" class=\"wp-caption-text\">Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201eFausta\u201d 1997, fot. S. Oko\u0142owicz (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Jerzy Jarocki jako pierwszy zacz\u0105\u0142 r\u00f3wnie\u017c dyskutowa\u0107 w Polsce z ustanowion\u0105, afirmacyjn\u0105 wersj\u0105 romantyzmu. Ucieka\u0142 od wystawiania najbardziej znanych polskich dzie\u0142 z tego okresu, przyt\u0142acza\u0142 go ci\u0119\u017car ich tradycji i ustanowionego spo\u0142ecznego, patriotycznego znaczenia. Wola\u0142 dzie\u0142a wystawiane w Polsce rzadziej, daj\u0105ce wi\u0119cej mo\u017cliwo\u015bci w\u0142asnej tw\u00f3rczej ekspresji, pozbawionych u nas tak wielkiego kulturowego baga\u017cu. Wprowadzi\u0142 na deski polskich teatr\u00f3w <em>Kasi\u0119 z Heilbronnu<\/em> von Kleisa, <em>Fausta<\/em> Goethego czy <em>Sen srebrny<\/em> Salomei S\u0142owackiego.<\/p>\n<p>W romantyzmie nie chodzi\u0142o Jarockiemu o wydobywanie w\u0105tk\u00f3w patriotycznych, mesjanistycznych, czy bogoojczy\u017anianych. Przeni\u00f3s\u0142 bohatera romantycznego i jego rozterki na poziom bardziej uniwersalny oraz egzystencjalistyczny. Jego bohater zastanawia\u0142 si\u0119 nad natur\u0105 rzeczywisto\u015bci, szuka\u0142 w niej klarownych sens\u00f3w. Zdawa\u0142 sobie spraw\u0119 z pozor\u00f3w i z\u0142udze\u0144, za pomoc\u0105 kt\u00f3rych rzeczywisto\u015b\u0107 go mami, a jednak na r\u00f3\u017cne sposoby pr\u00f3bowa\u0142 znale\u017a\u0107 w niej czego\u015b sta\u0142ego. Szuka\u0142 jakiego\u015b poznawczego fundamentu, na kt\u00f3rym m\u00f3g\u0142by si\u0119 oprze\u0107. Chcia\u0142 wydrze\u0107 \u015bwiatu Tajemnic\u0119 Istnienia, doj\u015b\u0107 do jakiego\u015b epistemologicznego absolutu. Jednak nie pragn\u0105\u0142 tego w spos\u00f3b totalny i skrajny. Swoj\u0105 egzystencjaln\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119 wyznacza\u0142 ma\u0142ymi kroczkami, stara\u0142 si\u0119 wype\u0142nia\u0107 naznaczone kompromisem \u017cyciowe etapy, nie ba\u0142 si\u0119 b\u0142\u0119d\u00f3w oraz potkni\u0119\u0107 i potrafi\u0142 wyci\u0105ga\u0107 z nich nauk\u0119. Taki by\u0142 cho\u0107by ksi\u0105\u017c\u0119 Fryderyk z <em>Kasi z Heilbronnu<\/em>. Potrafi\u0142 skonfrontowa\u0107 i ostatecznie pogodzi\u0107 swoje wielkie idee z realno\u015bci\u0105, po\u0142\u0105czy\u0107 intelekt i rozum z uczuciem oraz emocjami.<\/p>\n<p>Wydaje mi si\u0119, \u017ce taki by\u0142 ca\u0142y teatr Jerzego Jarockiego. Wida\u0107 to cho\u0107by w ostatnich spektaklach<em>: Kosmosie<\/em> Gombrowicza, czy ostatniej wersji <em>Tanga<\/em> Mro\u017cka wystawionych w Teatrze Narodowym. Spektaklach z pozoru zimnych, do b\u00f3lu precyzyjnych, zawieraj\u0105cych silny \u0142adunek poznawczy, mocno filozofuj\u0105cych. <em>Kosmos<\/em> bada\u0142 granic\u0119 naszej percepcji, rol\u0119 spojrzenia w kszta\u0142towaniu rzeczywisto\u015bci, analizowa\u0142 nasze d\u0105\u017cno\u015bci poznawcze, pyta\u0142 sk\u0105d w nas taka ch\u0119\u0107 poszukiwania stabilnego \u017ar\u00f3d\u0142a sensu oraz up\u00f3r w przebijaniu si\u0119 przez kolejne przeszkody i niedoskona\u0142o\u015bci naszego badawczego aparatu. <em>Tango<\/em> z kolei pyta\u0142o o rol\u0119 nauki, o to, co mo\u017ce przynie\u015b\u0107 oddanie si\u0119 spekulacyjnym rozwa\u017caniom, zastanawia\u0142 si\u0119 czy lepiej w sztuce, nauce, \u017cyciu spo\u0142ecznym raczej teoretyzowa\u0107 czy te\u017c rzuci\u0107 si\u0119 w wir aktywnego, praktycznego dzia\u0142ania. Wskazywa\u0142 na katastroficzn\u0105 nierozstrzygalno\u015b\u0107 tego dylematu i kl\u0119ski jak\u0105 przynosi bezwzgl\u0119dne przywi\u0105zanie do jednej z tych dw\u00f3ch skrajno\u015bci.<\/p>\n<p>Jednocze\u015bnie w tych spektaklach by\u0142o du\u017co dystansu, miejsca na aktorski luz, wiele humoru. A tak\u017ce wbrew pozorom du\u017co emocji i afektywno\u015bci. Teatralna narracja balansowa\u0142a nieustannie pomi\u0119dzy powag\u0105, spekulatywno\u015bci\u0105, ch\u0119ci\u0105 powiedzenia o \u015bwiecie czego\u015b wa\u017cnego, a pewn\u0105 doz\u0105 absurdu, zgrywy, tworzenia anga\u017cuj\u0105cej publiczno\u015b\u0107 teatralnej gry.<\/p>\n<p>Jerzy Jarocki nie pozwala\u0142 sobie te\u017c nigdy uciec w rejony totalnej abstrakcji. Wiedzia\u0142, \u017ce teatr w przeciwie\u0144stwie do literatury czy filozofii jest sztuk\u0105 fizyczn\u0105, materialn\u0105, w kt\u00f3rej nie ma mo\u017cliwo\u015bci odci\u0119cia si\u0119 ca\u0142kowicie od spo\u0142eczne\u0144stwa, zakorzenienia w publicznym tu i teraz. Ca\u0142y czas mia\u0142 na uwadze fakt, \u017ce teatru jest zawsze realnym spotkaniem pewnej grupy ludzi. Dlatego owszem w swoim teatrze dyskutowa\u0142 o spo\u0142ecze\u0144stwie, reagowa\u0142 na sytuacj\u0119 polityczn\u0105, robi\u0142 to jednak tylko przez wielkie teksty. Na stan wojenny zareagowa\u0142 wystawieniem <em>Mordu w katedrze<\/em> T.S. Eliota, swoim ostatnim spektaklem <em>Spraw\u0105 wg Samuela Zborowskiego<\/em> Juliusza S\u0142owackiego odpowiedzia\u0142 na Rymkiewiczow\u0105, mocno konserwatywn\u0105, spiskow\u0105 i zdaniem Jarockiego niebezpieczn\u0105 wizj\u0119 Polski, kt\u00f3ra eskalowa\u0142a po katastrofie smole\u0144skiej, a kt\u00f3rej egzemplifikacj\u0119 stanowi\u0142o to wszystko, co dzia\u0142o si\u0119 przed Pa\u0142acem Prezydenckim. I zrobi\u0142 to za pomoc\u0105 by\u0107 mo\u017ce najbardziej hermetycznego, trudnego i tajemniczego tekstu w historii naszej literatury. Kolejna sprzeczno\u015b\u0107, paradoks. Ale jemu udawa\u0142o si\u0119 te wszystkie sprzeczno\u015bci \u0142\u0105czy\u0107, czy w\u0142a\u015bciwie umieszcza\u0107 je obok siebie na jednej artystycznej p\u0142aszczy\u017anie po to by uruchamia\u0107 ich wzajemn\u0105 dynamik\u0119. Z tego rodzi\u0142o si\u0119 niesamowite tw\u00f3rcze napi\u0119cie, poczucie nieustannej artystycznej dyskusji i walki. I to wydaje mi si\u0119 jest najlepszym przyk\u0142adem jego wielko\u015bci.<\/p>\n<div id=\"footnote-list\" style=\"display:inherit\"><span id=fn-heading>Poka\u017c przypisy<\/span> &nbsp;&nbsp;&nbsp;(\u21b5 returns to text)<\/p>\n<ol>\n<li id=\"footnote-1\" class=\"fn-text\">Wybory i przypadki. Z Jerzym Jarockim rozmawia Andrzej Wanat, \u201eTeatr\u201d 1992 nr 2.<a href=\"#refmark-1\">\u21b5<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>By\u0142 w\u0142a\u015bnie przed rozpocz\u0119ciem pr\u00f3b do autorskiego spektaklu <em>W\u0119z\u0142owisko<\/em>, stworzy\u0142 ju\u017c do niego scenariusz. Pomimo wi\u0119c zaawansowanego wieku i post\u0119puj\u0105cej choroby wzroku (podobno od paru miesi\u0119cy \u201ewidzia\u0142\u201d ju\u017c niemal\u017ce tylko oczami swoich asystent\u00f3w i przyjaci\u00f3\u0142), \u015bmier\u0107 spotka\u0142a go w samym \u015brodku pracy.<\/p>\n","protected":false},"author":174,"featured_media":9970,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[7307,1349,659],"powerkit_post_featured":[],"coauthors":[1154],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci. O tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Jarockiego pisze Jakub Papuczys\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\" \/>\n<link rel=\"next\" href=\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\/2\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/\",\"name\":\"Ownetic Magazine\",\"description\":\"Magazine\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18.jpg\",\"width\":530,\"height\":723,\"caption\":\"Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201eFausta\u201d 1997, fot. S. Oko\u0142owicz (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#webpage\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\",\"name\":\"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2012-10-17T14:06:56+00:00\",\"dateModified\":\"2013-01-23T15:45:03+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/18eb27a98827d0accf074671cc076cb4\"},\"description\":\"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci. O tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Jarockiego pisze Jakub Papuczys\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/18eb27a98827d0accf074671cc076cb4\",\"name\":\"Jakub Papuczys\",\"url\":\"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/jakub-papuczys\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci","description":"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci. O tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Jarockiego pisze Jakub Papuczys","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci","next":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci\/2","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/","name":"Ownetic Magazine","description":"Magazine","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#primaryimage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18.jpg","contentUrl":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/jerzy-jarocki-proba-fausta-1997-fot-s-okolowicz-2012-09-18.jpg","width":530,"height":723,"caption":"Jerzy Jarocki w Starym Teatrze w Krakowie \u2013 pr\u00f3ba \u201eFausta\u201d 1997, fot. S. Oko\u0142owicz (\u017ar\u00f3d\u0142o: materia\u0142y prasowe Starego Teatru w Krakowie)"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#webpage","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci","name":"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#primaryimage"},"datePublished":"2012-10-17T14:06:56+00:00","dateModified":"2013-01-23T15:45:03+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/18eb27a98827d0accf074671cc076cb4"},"description":"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci. O tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Jarockiego pisze Jakub Papuczys","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/2012\/jakub-papuczys-jerzy-jarocki-1929-2012-artysta-ciaglych-sprzecznosci#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Jerzy Jarocki (1929-2012) \u2013 artysta ci\u0105g\u0142ych sprzeczno\u015bci"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/#\/schema\/person\/18eb27a98827d0accf074671cc076cb4","name":"Jakub Papuczys","url":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/author\/jakub-papuczys"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9968"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/174"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9968"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9968\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9968"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9968"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9968"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=9968"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/ownetic.com\/magazyn\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=9968"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}