20 grudnia 2005 r. o godz. 17.00 w Zamku Książąt Pomorskich w Szczecinie odbędzie się wernisaż wystawy „Malarze polscy w Monachium”.
Wystawa około 130. prac najwybitniejszych polskich artystów związanych z monachijską Królewską Akademią Sztuk Pięknych od połowy XIX do pierwszych lat XX wieku. Prace m.in. Jana Matejki, Józefa Chełmońskiego, Józefa Brandta, Aleksandra i Maksymiliana Gierymskich, Artura Grottgera, Ludwika de Laveaux, Władysława Maleckiego, Witolda Pruszkowskiego, Alfreda Wierusza-Kowalskiego, Juliusza Kossaka, Stanisława Witkiewicza.
Przyszli polscy malarze przyjeżdżali do Monachium przez dziesięciolecia pojedynczo lub grupowo kuszeni renomą Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych. Wyjeżdżali z kraju podzielonego rozbiorami, pozbawionego znaczącego szkolnictwa artystycznego i instytucji kulturalnych; z potrzeby wyrwania się z panującego w kraju nastroju ogólnego przygnębienia i zwątpienia, z braku szczerego zainteresowania sztuką. Po upadku powstania styczniowego szczególnie wielu wyruszyło do Monachium z zaboru rosyjskiego, jak pisał Stefan Żeromski: „Monachium pełne rozbitków roku 63-go”. Większość z nich przeszła wcześniej podobne etapy wykształcenia artystycznego: uczyła się w warszawskiej Klasie Rysunkowej lub krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych.
Ważne dla Polaków były sympatie polityczne Bawarczyków, skierowane w stronę Napoleona, tak podziwianego w Polsce, oraz ich katolicyzm. Wszystko to zbliżało do siebie oba narody. Atmosfera Monachium, siła i wartość jego środowiska artystycznego, odczuwana na każdym kroku przez Polaków życzliwość i zainteresowanie dla sztuki wyzwalały w nich głębokie pokłady aktywności twórczej. Warto pamiętać, że „»polscy monachijczycy« to przecież większość naszych najwybitniejszych twórców XIX wieku”.
Wystawa będzie czynna od 21 grudnia br. do 29 stycznia 2006 r. w Galerii Północnej oraz w Galerii Południowej.
