W Muzeum Narodowym w Warszawie otwarto wystawę pt. "Józef Pankiewicz. Wystawa monograficzna", która bedzie można oglądać do 26 marca b.r. Jest to pierwsza zakrojona na tak szeroką skalę wystawa monograficzna Pankiewicza od czasu wystaw urządzonych po śmierci artysty, w Krakowie (1946), Warszawie (1947) i Olsztynie (1948/49).
Jej celem jest wszechstronna prezentacja jego dorobku twórczego, na który składają się obrazy olejne, rysunki oraz grafiki. Józef Pankiewicz należy do najwybitniejszych artystów w historii sztuki polskiej XX wieku.
Ten wszechstronnie wykształcony intelektualista o ogromnej wrażliwości i kulturze, chłodny analityk zgłębiający teoretyczne podstawy sztuki, przez całe życie dążył do absolutnej perfekcji warsztatu malarskiego i graficznego. Należał do malarzy nowatorów – był otwarty na awangardowe prądy w sztuce europejskiej, a własną twórczością oraz działalnością pedagogiczną wyznaczył kierunki rozwoju malarstwa polskiego 1 poł. XX w. Swoją drogę artystyczną rozpoczynał z pozycji XIX-wiecznego realizmu, był – obok Władysława Podkowińskiego – polskim pionierem impresjonizmu w jego najczystszej, francuskiej redakcji, następnie, u schyłku XIX w. zwrócił sie ku wyrafinowanej estetyce symbolizmu.
Po 1900 r., spędzając wiele lat we Francji, zainteresował się malarstwem postimpresjonistów, podejmował także eksperymenty bliskie założeniom kubizmu i fowizmu. Z fascynacji twórczością Cezanne’a i Bonnarda wyprowadził indywidualną formułę koloryzmu, podporządkowanego jednak ścisłej dyscyplinie w budowie form. Ostatnia ewolucja twórczości Pankiewicza dokonała się w oparciu o wzory sztuki klasycznej i zaowocowała wzmocnioną harmonią układów kompozycyjnych, subtelnością rozwiązań kolorystycznych oraz niezwykłą szlachetnością malarskiego tworzywa. Trudno przecenić zasługi Pankiewicza jako pedagoga, który wywarł wpływ na ukształtowanie artystów reprezentujących dwie ważne formacje w sztuce europejskiej i polskiej – postimpresjonistyczną i ekspresjonistyczną awangardę z kręgu Ecole de Paris oraz malarstwo kolorystyczne Komitetu Paryskiego.
Wystawa jest prezentacją wybranych dzieł Józefa Pankiewicza – około 200 obrazów olejnych, 150 rysunków i 100 grafik – natomiast towarzyszący jej katalog obejmie całość jego artystycznej spuścizny, zarówno dzieła istniejące, jak i zaginione, opatrzone wyczerpujacym komentarzem naukowym.
