Do 31 lipca w Domu Jana Matejki w Krakowie (ul. Floriańska 41) trwa wystawa pt. “Buty, buty, buty…”, która ukazuje bogaty zbiór butów z kolekcji Jana Matejki. Są to buty nie tylko przez mistrza kupowane, ale i projektowane na potrzeby obrazów. Są wśród nich buty polskie jak i bliskowschodnie.
Jan Matejko to nie tylko utalentowany malarz, wychowawca wielu pokoleń polskich artystów lecz także badacz starożytności, wielbiciel zabytków, kolekcjoner. Prywatny zbiór artysty powstawał w latach 1858-1893. Należy wspomnieć, że Matejko jako pierwszy w Polsce zwrócił uwagę na przemiany zachodzące w modzie. W oparciu o źródła pisane i ikonograficzne opracował studia kostiumowe. Stało się to inspiracją do wydania w 1860 roku albumu "Ubiory w Polsce 1200-1795". Artysta stworzył tym samym doskonałe kompendium wiedzy na temat przemian zachodzących w ubiorze na przestrzeni stuleci.
Malarz posługując się wzornikami sztuki średniowiecznej, przerysami z prac artystów tworzących we wcześniejszych epokach, sam oddawał się pracy projektanta butów. Tak wykonano na jego zamówienie skórnie noszone przez Jana Żiżkę z Trocnowa w “Bitwie pod Grunwaldem”. Bohaterowie obrazów prezentujących epokę Jagiellonów zakładają kacze dzioby, baczmagi, safianowe i aksamitne trzewiki. Stańczyk w “Hołdzie pruskim” nosi buty z cholewkami i wydłużonym noskiem na wzór ciżem noszonych w XVI w. Król Stefan Batory przyjmujący hołd bojarów założył trzewiki z żółtej skórki na wysokich obcasach ("Batory pod Pskowem", 1872). Wysokie buty z ostrogami pocztowców z XVIII w. nałożyli kosynierzy spod Racławic. Wspaniałe, damskie buciki z czerwonej skórki na kieliszkowym obcasie nosił syn Matejki w “Portrecie trojga dzieci artysty” (1870). Czarne buciki męskie z klamerką z XVIII w. uwiecznił malarz na obrazie “Rejtan – Upadek Polski”.
Na wystawie prezentowane są również oryginalne dziewiętnastowieczne prawidła do butów. Artysta zbierał także inne dodatki do stroju jak pasy, sakiewki, woreczki, rękawiczki, biżuterię, ozdobne pasmanterie, guzy, aplikacje, nakrycia głowy jak kapelusze, berety, czepce.
Warto przypomnieć, że tego typu zabytki stanowią rzadkość w zbiorach muzealnych.
