Do 9 listopada potrwa wystawa w warszawskiej Zachęcie Rewolucje 1968. Rok 1968 to okres kumulacji najróżnorodniejszych napięć politycznych i społecznych. Protesty, zamieszki, rozruchy przetoczyły się właściwie przez cały świat, od Meksyku i Stanów Zjednoczonych, przez Niemcy, Francję, Polskę, Czechosłowację, aż po Japonię (nie omijając Ameryki Południowej). Rok wcześniej we Francji ukazała się książka Społeczeństwo spektaklu Guy Deborda, (jednego z założycieli Międzynarodówki Sytuacjonistycznej, określanego mianem ostatniego wielkiego rewolucjonisty), która stała się zapowiedzią tych rewolt. Była bezlitosną diagnozą społeczeństwa wyobcowanego na skutek oddziaływania mediów i systemów sprzedaży. Dla takiego społeczeństwa wszystko stanowi zbiór obrazów biernie pożądanych, na których powstawanie nie ma żadnego wpływu. Lekarstwem na ten stan rzeczy miały być zmierzające do wyrwania ludzi z letargu artystyczno-polityczne prowokacje, skierowane przeciw wszelkim systemom (nie tylko politycznym).
Wystawa Rewolucje 1968 nie jest wystawą sztuki tamtego okresu, prezentacją działających wtedy artystów, ani też wystawą historyczną. To raczej próba przedstawienia tego okresu poprzez sztukę, z różnych perspektyw: historycznej, dokumentalnej, poprzez interpretacje i reinterpretacje problemów społecznych oraz zjawisk kulturowych charakterystycznych dla tego burzliwego czasu. Narodziny kontrkultury, a jednocześnie szybki rozwój popkultury, ruchy emancypacyjne (prawa mniejszości, prawa kobiet), walka o swobody obywatelskie, kształtowanie się świadomości ekologicznej, fascynacja nurtami lewicowymi, utopijne wizje architektoniczne, zainteresowanie nowymi mediami (przenośną kamerą, komputerem czy przekazem telewizyjnym), kontestacje instytucji (i nie tylko) i przemiany uniwersytetów – to tylko niektóre z poruszanych tu wątków. Jaka sztuka towarzyszyła tym zmianom, czy i w jaki sposób była w nie zaangażowana? Jakie motywy, wątki czy dziedzictwo 1968 roku możemy odnaleźć w pracach z późniejszych lat? Dziełom sztuki – obrazom, filmom wideo i fotografiom towarzyszą wizualne materiały archiwalne oraz instalacje stworzone specjalnie na wystawę.
Ekspozycję uzupełni książka, wydana wspólnie przez Zachętę i wydawnictwo Agora SA w ramach cyklu Biblioteka Gazety Wyborczej. Składają się na nią eseje analizujące najważniejsze zjawiska kulturowe, społeczne i polityczne roku 1968 na świecie, teksty historyczne i źródłowe – przemówienia, rezolucje, manifesty, apele itp. – oraz wypowiedzi bohaterów tamtych czasów i uczestników wydarzeń. Przedmową opatrzył książkę Adam Michnik.
Kuratorzy: Maria Brewińska, Hanna Wróblewska
Zachęta Narodowa Galeria Sztuki
pl. Małachowskiego 3, Warszawa
