2 października 2008 o godz. 11.00 w Muzeum Narodowe w Krakowie zostanie otwarta wystawa Adama Marczyńskiego Między metaforą a konkretem. Prace z lat 1954-1963. Adam Marczyński (1908-1985) to jeden z najważniejszych po II wojnie polskich artystów awangardowych. Adam Marczyński, syn właściciela znanej w Krakowie Zwierzynieckiej Fabryki Wódek, jeszcze jako student krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych związał się z Grupą Krakowską, do której należeli lewicujący studenci tej uczelni. W latach 1933 -1934 Marczyński wystawiał z nimi dwukrotnie, poznał też wówczas Władysława Strzemińskiego, który uwrażliwił go na sztukę awangardową. Przed wojną wspólnie z przyrodnim bratem Antonim, popularnym powieściopisarzem wyjechał do Paryża na stypendium z Funduszu Kultury Narodowej.
Lata okupacji Marczyński spędził najpierw we Lwowie, a od 1941 roku, po wkroczeniu tam Niemców – w Krakowie. Podczas wojny zginął cały dorobek twórczy artysty, pozostawiony w krakowskiej pracowni. Po wojnie Marczyński był asystentem w pracowni prof. Eugeniusza Eibischa w krakowskiej Akademii, od 1948 roku – był docentem, w 1951 roku mianowano go profesorem nadzwyczajnym, a w 1973 – zwyczajnym. W 1956 roku artysta reprezentował Polskę na XXVIII Biennale Sztuki w Wenecji. Rok później Marczyński współzakładał Stowarzyszenie Artystyczne Grupa Krakowska, które miało kontynuować tradycje przedwojennej poprzedniczki. W 1959 roku uczestniczył w Międzynarodowej Wystawie Sztuki Krajów Socjalistycznych w Moskwie. Wspólnie z Tadeuszem Kantorem, Janem Lebensteinem i Piotrem Potworowskim Marczyński został zaproszony do wzięcia udziału w wystawie Documenta II w Kassel.
Na wystawie w Gmachu Głównym Muzeum Narodowego w Krakowie będzie można zobaczyć ok. 40 prac na papierze powstałych w drugiej połowie lat 50. i wczesnych latach 60. ubiegłego wieku – czasie poszukiwań i przeobrażeń twórczości Marczyńskiego. Wystawa pokazuje przejście artysty od sztuki metaforycznej do malarstwa materii, obrazuje okres eksperymentowania z użyciem przedmiotów znalezionych: nadpalonego drewna, zardzewiałych blach. To czasy, w których Marczyński stał się artystą awangardowym.
Wystawa zorganizowana w ramach cyklu Galeria Żywa z okazji setnej rocznicy urodzin Artysty będzie prezentowana od października do końca grudnia 2008 roku w sali Grafika w Galerii Sztuki Polskiej XX wieku. Prace pochodzą ze zbiorów Rodziny Artysty, część z nich wcześniej nie była eksponowana ani dokumentowana.
Wystawa potrwa do 31 grudnia 2008 r.
Muzeum Narodowe w Krakowie – Gmach Główny, al. 3 Maja 1
Galeria Sztuki Polskiej XX wieku, sala Grafika
