25 marca 2010 roku o godz. 20.00 w warszawskim Kinie Iluzjon odbędą się Iluzjonowe spotkania z Kwartalnikiem Filmowym. Cykliczne seanse nawiązujące do tematów poruszanych w aktualnym numerze periodyku (67-68 Historia filmu), poprzedzone spotkaniem z autorami tekstów, odbędą się w kinie Iluzjon Filmoteki Narodowej.
Podczas pierwszego spotkania poświęconego włoskiemu neorealizmowi odbędzie się wykład dr Karoliny Kosińskiej z Instytutu Sztuki PAN pt. Symetria zemsty, czyli neorealizm na nowo oraz na projekcję filmu Rzym, miasto otwarte (Włochy 1945 r.) Roberto Rosselliniego. Wykład przygotowany został na podstawie tekstu Stefano Ciammaroniego – Archiwista narodzin i śmierci. Jutrzenka i mise-en-mort w historiografiach włoskiego neorealizmu, w którym autor przedstawia nowe podejście do neorealizmu, podważające utarte stanowiska badaczy.
Rzym, miasto otwarte (Roma, città aperta), Włochy 1945, 100 min.
reż.: Roberto Rossellini; scen.: Sergio Amidei, Federico Fellini, Roberto Rossellini; zdj.: Ubaldo Arata; wyk.: Anna Magnani, Aldo Fabrizi, Marcello Pagliero, Maria Michi, Harry Feist, Francesco Grandjaquet, Giovanna Galletti i inni.
Powszechnie uznany za pierwsze klasyczne dzieło neorealizmu film Rosselliniego spełnił powszechne oczekiwania i stał się wyznacznikiem stylu. Jego powstaniu nie towarzyszyły, jednak szczegółowe przemyślenia teoretyczne, a efekt zamierzeń był w dużym stopniu skutkiem wielu przypadkowych okoliczności. Powstanie dzieła o walce przedstawicieli narodu włoskiego z okupantem hitlerowskim było potrzebą chwili. Film obrazuje odczucia ludzi, którzy te doświadczenia przeżyli. Metoda realizacji była w założeniu sprzeciwem wobec ugrzecznionej formy filmów realizowanych w epoce faszystowskiej. Twórcy chcieli nasycić obraz autentyzmem, opierając się zresztą na projekcie dwóch filmów dokumentalnych. Zdjęcia, kręcone dość prymitywnym sprzętem i na pozyskiwanej dorywczo taśmie, realizowano na ulicach i we wnętrzach naturalnych, co nie wynikało z założeń ideologicznych, ale spowodowane było zniszczeniem podczas wojny hal zdjęciowych.
Rossellini, który przez kilka lat pracował, jako dokumentalista, określił swoją metodę pracy nad filmem, jako poszukiwania na wpół intuicyjne. A jednak powstało dzieło stanowiące kanon nowej szkoły filmowej, a jednocześnie przejmująca opowieść o społeczeństwie miasta dławionego terrorem, którego mieszkańcy bez względu na swoje przekonania i przynależność społeczną jednoczą się w oporze przeciwko najeźdźcy. Postacie te są charakteryzowane bez patosu; są to zwykli ludzie, mający zarówno zalety, jak i wady, ale każdy z nich jest gotów zapłacić najwyższą cenę w wypowiedzianej hitlerowcom walce. Ten poruszający obraz bohaterskiego miasta wiele zawdzięcza kreacjom aktorskim Anny Magnani i Aldo Fabriziego.
Kolejne spotkania:
W kwietniu – ekspresjonizm niemiecki: wykład prof. dr hab. Tomasza Kłysa z Uniwersytetu Łódzkiego – Ekspresjonizm raz jeszcze, czyli na nowo o historii filmu niemieckiego oraz projekcja filmu „Zmęczona śmierć” Fritza Langa (Niemcy 1921) z muzyką na żywo.
W maju – filmowy modernizm i projekcja filmu Chlew Piera Paolo Pasoliniego (Francja/Włochy 1969).
Kino Iluzjon
Biblioteka Narodowa
Al. Niepodległości 213, wejście A
