1 sierpnia 2010 roku o godzinie 12.30 w Oddziale Sztuki Dawnej Muzeum Narodowego w Gdańsku odbędzie się wykład otwarty Magdaleny Mielnik (Pracownia Malarstwa Gdańskiego) zatytułowany Nowe dzieło w kolekcji malarstwa gdańskiego i niemieckiego. O wyborze właściwej drogi, czyli Alegoria grzechu i zbawienia Hansa Vredemanna de Vries.
Dzieło pochodzi z kościoła Bożego Ciała w Gdańsku i od 10 lat znajduje się w depozycie w Oddziale Sztuki Dawnej Muzeum Narodowego w Gdańsku. Autorem namalowanego w 1596 roku obrazu jest Hans Vredemann de Vries. Do Gdańska przybył z Holandii jako architekt i fortyfikator, ale, co ciekawe, gdańszczanie docenili go przede wszystkim jako malarza. Artysta otrzymywał wiele prestiżowych zamówień. Jednym z nich było wykonanie obrazu z przedstawieniem Ukrzyżowania do ołtarza głównego w kościele Bożego Ciała w Gdańsku. Miał to być pierwszy w tym mieście luterański ołtarz. Dzieło ufundowali, pochodzący z jednego z najbardziej znaczących rodów patrycjuszowskich Gdańska, bracia Johann Adrian i Nicolas van der Linde oraz spokrewniony z nimi Bartholomäus Wagner. Obraz nawiązywał do toczącego się wtedy w Gdańsku dyskursu luteran z kalwinami i miał charakter antykatolicki.
Ikonograficznie Alegoria grzechu i zbawienia nawiązuje do cranachowskiej Tablicy Prawa i Łaski. Obraz przedstawia ukrzyżowanego Chrystusa na tle widoku Jerozolimy, pokazanego z ptasiej perspektywy. Krzyż oplata Szatan z jabłkiem w dłoni, przypominając o grzechu pierworodnym. Przed krzyżem klęczy mężczyzna, którego postać odnosi się do wszystkich grzeszników zbawionych dzięki Ofierze Chrystusa. Mężczyzna stoi tyłem do szeregu przedmiotów wyobrażonych na pierwszym planie; są to: zakonny habit, bicz do umartwiania się, różaniec, modlitewnik, kapelusz i laska pątnicza, bulla papieska, kropielnica z kropidłem.
Muzeum Narodowe w Gdańsku zakupiło obraz dzięki dotacji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Muzeum Narodowe w Gdańsku, Oddział Sztuki Dawnej
ul. Toruńska 1, Gdańsk
1 sierpnia 2010 r., godzina 12.30
