13 października 2010 roku o godz. 19.00 w warszawskiej księgarni Instytutu Reportażu Wrzenie Świata odbędzie się spotkanie poświęcone najnowszej książce Ośrodka KARTA Egzekutor Stefana Dąmbskiego. To wstrząsające świadectwo, o którym sam autor napisał: Zdaję sobie sprawę, że wielu Czytelników tej książki zacznie kręcić głową z niedowierzaniem i posądzi mnie o grubą przesadę. […] Nikt dziś nie chce brać odpowiedzialności. Wolą raczej fałszować historię i wybielać wszystko w nie-prawdopodobny sposób, niż rzucić światło na prawdziwość zdarzeń i ostrzec przyszłe pokolenie przed popełnieniem tej samej pomyłki.
(…) Słyszę, jak drży jej głos; próbuje zachować zimną krew do końca. Jej młodsza siostra stoi jak skamieniała, matka leci zemdlona na ziemię. Czytam wyrok.
– Została pani skazana na karę śmierci za zdradę Państwa Polskiego, wyrok zostanie wykonany natychmiast. Daję pani dziesięć minut na modlitwę i pożegnanie się z rodziną. (…)
Stefan Dąmbski, Egzekutor
Dyskusja z udziałem:
- prof. Dariusza Stoli (ISP PAN)
- prof. Rafała Wnuka (KUL)
- Zbigniewa Gluzy (Ośrodek KARTA)
oraz
- Andrzeja Godlewskiego (Polska)
- Piotra Semki (Rzeczpospolita)
- Piotra Lipińskiego (reporter historyczny)
- Prowadzenie Marek Horodniczy
Stefan Dąmbski, tytułowy egzekutor w 1942 roku, jako 17-latek trafił do oddziału AK. Przydzielono mu zadanie likwidacji Niemców i konfidentów. Po zajęciu Rzeszowszczyzny przez Sowietów Dąmbski kontynuował działalność konspiracyjną — wykonywał wyroki na przedstawicielach nowej władzy, a także brał udział w akcjach przeciwko Ukraińcom.
Egzekutor jest więc nie tylko opowieścią z życia partyzanta, ale przede wszystkim studium spustoszenia, jakie w człowieku sieje wojna — nawet, jeśli walczy on po słusznej stronie. Swoje wspomnienia Dąmbski spisywał pod koniec życia, zdobywając się na niezwykle szczere i przejmujące wyznanie.
Od Wydawcy: Przedstawiamy świadectwo bolesne. Zaskakującą, paradoksalną na pozór opowieść o człowieku, który stając w szeregach Armii Krajowej, znalazł się w roli kata. Paradoks bierze się stąd, że Autor mógłby się przedstawiać jako bohater walki z okupantami, gotów do oddania życia za Ojczyznę, a tu racją jego pisania okazuje się i samooskarżenie, i chęć zakwestionowania bohaterstwa jako takiego. Tytułowy Egzekutor pyta w swym tekście po latach, czy stał się mordercą…
Książka ukazuje się w ramach cyklu Tematy Karty. Jest to nowa seria książek historycznych Ośrodka KARTA, w której prezentujemy najciekawsze teksty publikowane we fragmentach na łamach kwartalnika Karta, uzupełniane o dodatkowe materiały.
W serii Tematy Karty ukażą się:
w listopadzie 2010 Polityczni (1982–86)
wiosną 2011 Oblężeni (Leningrad 1941–44)
latem 2011 Płomień Ryszarda Siwca (1968)
jesienią 2011 Bereza Kartuska (1934–39)
Wydawca: Ośrodek KARTA
Patronat medialny: POLSKA, TYGODNIK POWSZECHNY, WYDAWCA.COM.PL, AMS, O.PL, FOCUS HISTORIA
Współorganizator spotkania: Instytut Reportażu
Spowiedź żołnierza, który stawał się katem.
Czy sumienie akowca narusza pomniki?
13 października o godz. 19.00
Wrzenie Świata – księgarnia Instytutu Reportażu
ul. Gałczyńskiego 7 w Warszawie
