Od 16 marca do 5 czerwca 2011 roku w Galerii Międzynarodowego Centrum Kultury w Krakowie prezentowana będzie wystawa My i Oni. Zawiła historia odmienności, opisująca kulturową historię odmienności od wyobrażeń mitycznych ras w XV-wiecznej w Kronice świata Hartmanna Schedla aż do kreacji Drakuli i Batmana, stworzonych przez kultowych twórców Wilhelma Murnaua oraz Tima Burtona.
Wśród ponad stu dzieł sztuki znajdują się ryciny takich mistrzów jak Albrecht Dürer, Václav Hollar czy Jacques Callot. Obrazu całości dopełniają cenne graficzne efemera – dawne i współczesne – masowo produkowane ryciny satyryczne z XVII stulecia, ilustracje prasowe z XIX wieku, atlasy medyczne, unikatowe komiksy i plakaty z połowy wieku XX oraz fragmenty filmów.
To już ósma prezentacja z cyklu wystaw graficznych organizowanych przez MCK we współpracy z Biblioteką Naukową PAU i PAN w Krakowie. Dużym powodzeniem cieszyły się zwłaszcza: Rembrandt, Rubens i Inni (1999), Hogarth i jego wiek (2001), Siedem grzechów głównych (2004), Rembrandt i Konkurenci (2006) oraz Wina i kara. Sprawiedliwość w grafice europejskiej XVI-XIX wieku (2009). Wystawy te to rzadka okazja zobaczenia przechowywanych w Krakowie arcydzieł, które na co dzień ukryte są w magazynach.
Ekspozycja zyskuje specjalna wymowę w roku obchodów dwudziestu lat istnienia Międzynarodowego Centrum Kultury, którego dyrektor – prof. Jacek Purchla podkreśla:
Zmierzenie się z odmiennością odmienność to dzisiaj przede wszystkim potrzeba dialogu z Innym. Z tej potrzeby wyrasta też Międzynarodowe Centrum Kultury, które w roku 2011 obchodzi dwudziestolecie swego istnienia. Potrzeba poznawania i zrozumienia Innego jest głównym problemem Europy Środkowej. Europa Środka to nie tylko kwestia światopoglądu. To miejsce na ziemi, gdzie granice polityczne zmieniały się szybciej niż granice kulturowe. To problem: sąsiada, pamięci, tożsamości. Centrum jest więc próbą interakcji z naszymi sąsiadami. Próbą wyrwania z choroby etnocentryzmu, przezwyciężania stereotypów i codziennego przeglądania się w lustrze poprzez dialog z Innym. W tym sensie wystawa My i Oni. Zawiła historia odmienności to znakomita metafora misji Międzynarodowego Centrum Kultury.
Wystawa podzielona jest na cztery części:
- Dziwo – oceny stosunkowo neutralne, zbiorowe portrety mitycznych ras, typów ludzkich, wizerunki ekscentryków, którzy świadomie dążą do bycia innym.
- Wróg – opowiada o odmieńcu niechcianym, postrzeganym jako zagrożenie porządku naturalnego (choroba), moralnego (płeć) oraz instytucji władzy (postawy religijne i polityczne).
- Odmieńcy spersonalizowani – których inność została zaakceptowana. Społeczna tolerancja dotyczy długowiecznych, olbrzymów, ludzi nieznanego pochodzenia i potomków sławnych rodów.
- Bohaterowie i antybohaterowie – których odmienność jest źródłem mocy, fascynują każdego kto ich poznaje, niezależnie od oceny moralnej ich działań.
Słowo od kuratorki wystawy Anny Olszewskiej:
Odmieniec. Jak wygląda obcy? Kim jest? Kiedy pociąga a kiedy budzi obawę? Definicja fenomenu odmienności ulegała ciągłemu przewartościowaniu a postrzeganie innego zawsze było złożone. Poprzez wizerunki obcych wystawa obnaża często tabuizowane w naszej kulturze okrucieństwo, ludzką słabość i estetyczne fascynacje.
W ramach programu towarzyszącego wystawie zorganizowane zostaną m.in.: pokazy filmowe, wykłady i spotkania oraz warsztaty dla dzieci i młodzieży.
My i Oni. Zawiła historia odmienności
16 marca – 5 czerwca 2011
Międzynarodowe Centrum Kultury
Kraków, Rynek Główny 25,
Galeria MCK czynna: wt-nd 10.00-18.00
