14 kwietnia 2011 roku o godzinie 11.00 w Muzeum w Gliwicach odbędzie się otwarcie wystawy: Oczy i Uszy Bezpieki. Metody inwigilacji społeczeństwa przez Służbę Bezpieczeństwa za pomocą środków technicznych: tajnej obserwacji, dokumentacji fotograficznej, perlustracji korespondencji i podsłuchów w latach 1956–1989.
Otwarciu wystawy towarzyszy prelekcja na temat metod i narzędzi inwigilacji, którymi posługiwała się Służba Bezpieczeństwa. Prelekcję wygłosi Robert Ciupa pracownik Instytutu Pamięci Narodowej, jeden z autorów wystawy.
Przygotowana przez Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach wystawa Oczy i uszy bezpieki jest pierwszą w Polsce próbą pokazania, w jaki sposób Służba Bezpieczeństwa w latach 1956–1989 podsłuchiwała, podglądała i obserwowała społeczeństwo. Na 34 planszach wystawienniczych przedstawiono sprzęt i metody jakimi posługiwali się funkcjonariusze trzech pionów technicznych: B – obserwacji, T – techniki operacyjnej i W – perlustracji korespondencji).
Wśród zaprezentowanych przykładów znajdują się fotografie z obserwacji hierarchów kościelnych, opozycji, cudzoziemców oraz zwykłych obywateli (zdjęcia wykonane z ukrycia np. podczas procesji Bożego Ciała, pielgrzymek na Jasną Górę czy z prowadzonych obserwacji m.in. Poczty Głównej w Katowicach), wśród których nie brakowało również osób niesłusznie podejrzewanych o kontakty szpiegowskie, a nawet skazanych za poglądy antykomunistyczne.
Jednocześnie funkcjonariusze pionów technicznych dokumentowali za pomocą aparatów fotograficznych, kamer, magnetofonów przełomowe zrywy społeczeństwa polskiego. Na wystawie znajdują się materiały z manifestacji w Poznaniu 1956 roku, Warszawie i Gliwicach z 1968 roku, Gdańsku i Gdyni z 1970 roku. Wywiadowcy obejmowali obserwacją także powstającą Solidarność oraz elementy uznawane przez władze za wrogie w okresie stanu wojennego.
Oprócz materiałów ikonograficznych zobaczyć można także eksponaty pozyskane z komend wojewódzkich policji oraz z Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego: aparaty fotograficzne Praktica, Canon; sprzęt szpiegowski: aparaty Minox oraz Robot (który ukrywano m.in. w aktówkach). Na wystawie zaprezentowano również magnetofony szpulowe MAK 2S nagrywania podsłuchów SB wykorzystywał prezentowany na wystawie, szpiegowski magnetofon szpulowy Nagra, mininagrywacze. Autorami wystawy są pracownicy Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej: Robert Ciupa i Ewelina Małachowska.
Otwarcie: 14 maja 2011, godz. 11.00
Wystawa: od 14 kwietnia do 14 maja 2011.
Muzeum w Gliwicach
Ul. Dolnych wałów 8a
44-100 Gliwice
