14 lutego 2012 r. w Międzynarodowym Centrum Kultury w Krakowie zostanie zostanie otwarta wystawa Współczesna architektura norweska prezentująca najlepsze projekty architektów norweskich z lat 2005–2010.
Co sprawia, że współczesna architektura norweska zdobyła tak wielkie uznanie i rozgłos na świecie? Odpowiedź na to pytanie znajdzie się na wystawie, przygotowywanej we współpracy MCK z Narodowym Muzeum Sztuki, Architektury i Projektowania w Oslo. Od 14 lutego 2012 r. w Galerii MCK zaprezentowane zostaną najlepsze projekty architektów norweskich z lat 2005–2010.
Sukces i odmienność przyniosła im wypracowana przez lata specyficzna filozofia architektury – architektury wpisującej się w strategię zrównoważonego rozwoju, czerpiącej impulsy z rodzimej tradycji, bazującej przede wszystkim na naturalnych materiałach, wykorzystującej krajobraz jako narzędzie projektowania. W norweskich projektach architektonicznych zaskakuje odważne łączenie nowych technologii z tradycyjnymi materiałami, starych, zabytkowych struktur z nowoczesną estetyką form i konstrukcji. To realizacje niezwykle racjonalne, ale zarazem piękne w swej prostocie i logice.
Oglądając tak niezwykłe projekty jak, Schronisko górskie Preikestolen (Helen&Hard AS) czy otwarty pawilon na jednym z placów w Sandnes (Atelier Oslo i AWP, Francja) czuje się bezpośredni związek tej architektury z tradycją, choć jest ona bardzo twórczo przetworzona. Z kolei w takich obiektach jak Muzeum Pettera Dassa w Alstadhang (biuro projektowe Snøhetta), Bank Nasion Svalbard Global w SvalSatveien (Barlindhaug Consult AS) uderza ogromny szacunek dla kontekstu natury, otoczenia budynków i potrzeba logicznego wpisania ich w krajobraz.
Myślenie krajobrazem to specyficzna cecha współczesnej architektury norweskiej. Jej genezę odkryjemy zapewne w tradycyjnym budownictwie tego regionu. Jednak przede wszystkim odnajdziemy ją w twórczości najwybitniejszego norweskiego architekta XX wieku – Sverrego Fehna, którego wyjątkowa osobowość wciąż oddziałuje na kolejne pokolenia norweskich architektów. Wszystkie projekty Fehna charakteryzuje niezwykła umiejętność respektowania otoczenia naturalnego.
Przykłady głębokiej symbiozy architektury, natury i sztuki można odnaleźć wśród przedsięwzięć realizowanych w ramach rządowego projektu Narodowych Szlaków Turystycznych w Norwegii. Siatka tych szlaków ma ułatwić dostęp do wspaniałej, surowej i dzikiej przyrody norweskiej. Projekty platform widokowych, przystanków, stref odpoczynku oraz parkingów powierzono architektom i designerom.
Niektóre z nich to dzieła wyjątkowe – punkt widokowy Sohlberg (2006) Carla-Viggo Hølmebakka, przystanek i parking w Eggum (2007, trasa Lofoty) biura Snøhetta, twórczo sumujący doświadczenia land artu i miejscowej tradycji; platforma widokowa Gudbrandsjuvet (2010, trasa Geiranger-Trollstigen) biura Jensen & Skodvin, zapierająca dech wyjątkowym współbrzmieniem pararzeźbiarskich form architektury z otaczającą naturą.
Wśród tych utalentowanych twórców architekci z biura Jensen & Skodvin wykazali wyjątkową zdolność wsłuchiwania się w naturę i w mistrzowski sposób wykreowali architektoniczne formy Juvet Landscape Hotel (2010, trasa Geiranger-Trollstigen). Wolno stojące pokoje-pawilony pozostają w niezwykłej syntonii z lasem, skałami, rzeką. W ten sposób architekci z pokorą, ale i ze znakomitym wyczuciem pomagają wyeksponować walory naturalnego środowiska.
Eksponowane na wystawie zdjęcia, plany, rysunki, wizualizacje architektoniczne i modele pokażą między innymi klasztor cysterski w Tautrze (proj. Jensen&Skodvin), Dom Nauczyciela w Oslo (proj. Element Arkitekter AS), ambasadę Norwegii w Katmandu (proj. Kristin Jarmund).
Będzie można zobaczyć również tak znaną realizację jak gmach Narodowego Teatru Opery i Baletu w Oslo (biuro projektowe Snøhetta), który zdobył wiele nagród, w tym prestiżową Europejską Nagrodę dla współczesnej architektury w roku 2009 – Mies van der Rohe Award 2009. Opera już w kilka dni po otwarciu (kwiecień 2008 r.) stała się bezprecedensowym symbolem Norwegii.
Budowla z białego marmuru, dostępna na wielu poziomach, bardzo często porównywana jest z lodowcem. Gmach stał się nie tylko ważną instytucją kultury i świątynią muzyki, lecz także przestrzenią publiczną dla mieszkańców stolicy. Opera jest kwintesencją norweskości, a zastosowane materiały, takie jak kamień, drewno i szkło sprawiają, że budynek stapia się z krajobrazem.
Bardzo ważną częścią wystawy będzie opracowana przez MCK specjalna ścieżka edukacyjna dla dzieci, skupiona wokół kilku, najciekawszych dla najmłodszych, obiektów . Znajdą się wśród nich Tubaloon – muszla koncertowa w Kongsbergu, czyli ogromny dmuchany obiekt, połączenie tuby i balonu, rozkładany podczas festiwalu jazzowego oraz specjalnie zaprojektowane dla potrzeb obozu letniego Preikestolen w Strand – domki-kokony na drzewach.
Współczesna architektura norweska 2005–2010
14 lutego – 1 kwietnia 2012
Międzynarodowe Centrum Kultury
Kraków
1 komentarz
Tworcy wystawy popelnili blad formalny nazywajac tak ta wystawe, mieszkam w Norwegii i wiem, ze co prawda, jest to wspolczesna architektura, jednak w wiekszosci krajobrazowa. Norweska architektura w tkance urbanistycznej wyglada zupelnie inaczej i jest zracjonalizowana do granic mozliwosci ( nie odnajdziesz tu ulanskiej fantazji). “wsluchiwanie sie w nature” przy projektowaniu tras turystycznych lub przystankow na tych trasach jest trywialnym okresleniem, bo w coz innego sie tam wsluchiwac? JEst to oczywiste i nie nazwalabym tego specyfika skandynawskiej architektury. Wspolczesna architektura norweska jest przede wszystkim tradycjonalna w formie, czy raczej konserwatywna ( taki tez jest i narod) i racjonalna/funkcjonalna, bez polotu, za to z dobrych materialow. Takie gwiazdeczki jak przyklady wybrane do wystawy, do tylko dobrane do wystawy, do pewnego stereotypu jaki autor wystawy sobie najwidoczniej narzucil. Prosze odiwedzic Oslo, wrazenie bedzie zgola inne!
Comments are closed.