16 czerwca 2012 roku w Ratuszu Staromiejskim w Toruniu rozpocznie się wystawa Zapomniane oblicza. Motyw twarzy na zabytkach archeologicznych z ziem polskich od IV tysiąclecia p.n.e. do XVII w n.e.
Jest to kolejna wystawa czasowa prezentowana w Muzeum dzięki uprzejmości Muzeum Archeologicznego w Poznaniu. Wprowadza uczestników w zapomniany świat artystów z przeszłości, związany z potrzebą estetycznej wypowiedzi, w tym przypadku opartej na przedstawieniach twarzy, jako elementu nieczęsto pojawiającego się w pradawnej sztuce.
Początków sztuki można doszukiwać się w przedstawieniach zoomorficznych i antropomorficznych już od paleolitu górnego. Z tym też okresem wiąże się jedno z najstarszych wyobrażeń twarzy – głowa z Brassempouy z Francji, która datowana jest na około 22 000 lat temu. Jest ona przykładem wizerunku twarzy ludzkiej z precyzyjnie zarysowanymi oczami i nosem. Artyści z przeszłości, tworząc plastykę zoomorficzną i antropomorficzną, wykorzystywali do tego celu rozmaite materiały, m.in. glinę, kamień, kość, szkło czy metal. Na wystawie pokazane zostaną wybrane zabytki archeologiczne z motywami twarzy powstałe w poszczególnych epokach od IV tysiąclecia p.n.e. do XVII wieku. Wśród znalezisk archeologicznych często spotykane są przedstawienia zwierząt, rzadziej ludzi czy tym bardziej twarzy, które należą do unikatowych, jeśli chodzi o źródła archeologiczne. Kanony tych przestawień zmieniały się w poszczególnych epokach. Często stanowiły ważny element związany z kultem religijnym czy nieznanymi nam obrzędami i zwyczajami panującymi w danej epoce.
Przedstawionym obiektom towarzyszą wyszukane fotogramy, których autorem jest pan Tomasz Skorupka z Muzeum Archeologicznego w Poznaniu oraz katalog. Nie sposób pokazać wszystkich znanych z badań wykopaliskowych przedstawień twarzy, niemniej autor scenariusza wybrał te zabytki, które należą do rzadko spotykanych w skali europejskiej i światowej. Można tu wymienić m.in. średniowieczną brązową misę z Nowego Objezierza z przedstawieniem herosa Herkulesa czy wizerunek Ottona III na srebrnej monecie z X wieku, odkrytej w okolicach Gniezna.
Autor scenariusza, zdjęć zabytków oraz projektu wystawy: Tomasz Skorupka (Muzeum Archeologiczne w Poznaniu)
Kurator: Beata Bielińska-Majewska (Muzeum Okręgowe w Toruniu)
Zapomniane oblicza. Motyw twarzy na zabytkach archeologicznych z ziem polskich od IV tysiąclecia p.n.e. do XVII w n.e., od 16 czerwca do 16 września
Ratusz Staromiejski (Piwnica Gdańska), Muzeum Okręgowe w Toruniu
Toruń
