24 sierpnia na scenie kameralnej Teatru Wybrzeże odbędzie się premiera spektaklu Dwóch w twoim domu w reżyserii Rudolfa Zioło.
Punktem wyjścia Dwóch w twoim domu stała się historia Uładzimira Niaklajeu, białoruskiego poety i działacza politycznego, rozpoznawanego w Europie przede wszystkim w kontekście ostatnich wyborów prezydenckich w tym kraju (grudzień 2010). Niaklajeu był jednym z opozycyjnych kandydatów na prezydenta.
W dniu wyborów, jeszcze przed zamknięciem lokali wyborczych, został dotkliwie pobity przez nieznanych, ubranych na czarno mężczyzn. Natychmiast trafił do szpitala, skąd został uprowadzony w nieznanym kierunku przez anonimowych sprawców i dopiero po pewnym czasie okazało się, że przetrzymuje go w swojej siedzibie, w skandalicznych warunkach, białoruskie KGB. Po miesięcznym pobycie w więzieniu umieszczono go na kilka miesięcy w areszcie domowym, podczas którego ograniczono mu możliwość spotkań z kimkolwiek (w tym z rodziną i lekarzem) i poddawano nieustającej obserwacji.
Areszt zakończył się procesem, w którym Niaklajeu skazano na dwa lata pozbawienia wolności w zawieszeniu na dwa lata. Tekst skupia się przede wszystkim na niecodziennej sytuacji kilkumiesięcznego aresztu domowego. Naruszenie prywatności przestrzeni maleńkiego mieszkania w bloku, przekształcenie domu w miejsce odosobnienia i podleganie nieustannej obserwacji i inwigilacji przez uzbrojonych funkcjonariuszy KGB najżywiej zainteresowało Grieminę, założycielkę, dyrektorkę i ideolożkę moskiewskiego Teatru.doc. Młodzi dramatopisarze z Teatru.doc, stali współpracownicy Grieminy przeprowadzili szereg rozmów i wywiadów z Nieklejeu i jego żoną, na podstawie których Griemina zbudowała groteskowy dramat – scenariusz spektaklu, który określiła jako komedia o prawach człowieka.
Sztuka ukazuje dramat człowieka inwigilowanego, poddawanego nieustannym ograniczeniom, pokazuje, jak z odważnego działacza opozycyjnego system potrafi uczynić człowieka słabego, bezbronnego, bezsilnego i zamkniętego w sobie.
Jelena Griemina (ur. 1956) – dramatopisarka, scenarzystka. Założycielka, dyrektorka i ideolożka moskiewskiego Teatru.doc. Jako pierwsza w Rosji napisała w 2005 roku dokumentalną sztukę o ataku terrorystycznym w Biesłanie Wrzesień.doc. W 2010 roku zwróciła uwagę całego kraju jak również mediów zagranicznych na śmierć Siergieja Magnickiego w moskiewskim więzieniu poprzez dokumentalną sztukę opartą na materiałach sądowych i rozmowach ze świadkami Godzina osiemnaście (tyle czasu umierał Magnicki w celi).
Premiera spektaklu Dwóch w twoim domu
24 sierpnia 2014 roku
Teatr Wybrzeże
Gdańsk
