Jill Godmilow. Retrospektywa

25 kwietnia w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie rozpocznie się retrospektywa legendy niezależnego kina dokumentalnego – Jill Godmilow. Reżyserka po raz pierwszy pokaże swoje najważniejsze filmy w Polsce.

„Daleko od Polski” (1984), reż. Jill Godmilow (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kwietniową retrospektywę otworzy spóźniona o przeszło 30 lat polska premiera jej niezwykłego, eksperymentalnego filmu poświęconego Solidarności – Daleko od Polski (1984).

Jill Godmilow to amerykańska reżyserka filmów niezależnych. Była nominowana do Oscara za film dokumentalny Antonia: Portret kobiety (1974) o Antonii Brico – pierwszej kobiecie-dyrygentce w historii, wygrała festiwal filmowy w Sundance filmem fabularnym Czekając na księżyc (1987) o związku Gertudy Stein i Alice B. Toklas. Jest wybitną teoretyczką gatunku non-fiction, obecnie profesor emerita wydziału Filmu, Telewizji i Teatru University of Notre Dame. Będzie to pierwsza wizyta reżyserki w Polsce po ponad trzech dekadach nieobecności.

Jill Godmilow przyjechała do Polski w 1980 roku, by kręcić swój film Z Jerzym Grotowskim. Nienadówka. Rok później sfilmowała jeden z jego parateatralnych eksperymentów, udokumentowany w filmie Czuwanie. Już w czasie sierpniowych strajków zrodził się pomysł nakręcenia filmu o Solidarności. Jednak gdy w Nowym Jorku udało jej się zorganizować ekipę filmową i pieniądze na produkcję, ówczesne polskie władze odmówiły jej wizy wjazdowej. Nie zrażona tym, swój film o Solidarności nakręciła w Nowym Jorku.

W ten sposób powstał jeden z najbardziej nowatorskich formalnie dokumentów w historii, łączący wiele gatunków i chwytów filmowych: paradokument z sitcomem, melodramat z komentarzem ekspertów, inscenizację (reenactment) z materiałem znalezionym (found footage). Tematem filmu było w istocie pytanie o to, na czym polega zaangażowanie artysty, na ile może on wiernie reprezentować rzeczywistość i czy w ogóle istnieje jedna, obiektywna historia Solidarności? Jest wręcz niebywałe, że tak niezwykły film przez 30 lat żył własnym festiwalowym i akademickim życiem poza Polską i nigdy nie został zaprezentowany polskiej publiczności.

„Czekając na księżyc” (1987), reż. Jill Godmilow (źródło: materiały prasowe organizatora)

Polityczne zaangażowanie, performatywny wymiar sztuki i działalności publicznej oraz kwestia płci to najważniejsze motywy twórczości Jill Godmilow. W ramach retrospektywy, oprócz trzech wspomnianych filmów, pokazane zostaną także: Czego uczy Farocki (1998) – odtworzenie filmu Ogień nie do ugaszenia Haruna Farockiego z 1967 roku oraz Roy Cohn/Jack Smith (1994) – reinterpretację performansu Rona Vawtera, który mistrzowsko wcielił się w postacie dwóch skrajnie różnych homoseksualistów – republikańskiego prawnika Roya Cohna i performera-filmowca Jacka Smitha. Przez trzy dni przeglądu po zakończeniu projekcji zapraszamy na spotkania tematyczne z udziałem reżyserki i zaproszonych gości.

Program:
25 kwietnia 2015