20 maja w wydawnictwie W.A.B. ukazała się książka Rozmowy norymberskie psychiatry Leona Goldensohna, który spędził ponad pół roku na rozmowach z sądzonymi w Norymberdze nazistami.
Świat oniemiał, gdy na jaw wyszła skala ludobójstwa, jakiego dopuścili się naziści. Jesienią 1945 roku zwycięskie mocarstwa powołały Międzynarodowy Trybunał Wojskowy w Norymberdze, który miał osądzić głównych zbrodniarzy wojennych III Rzeszy. Leon Goldensohn, psychiatra więzienny, spędził ponad pół roku na rozmowach z oskarżonymi. Prowadził szczegółowe notatki, zapisywał wypowiedzi nazistów i swoje uwagi dotyczące m.in. ich zachowania. Wbrew temu, czego można się było spodziewać, oskarżeni nie zachowywali się jak bezlitośni mordercy o psychopatycznych osobowościach. Co więcej – wielu z nich sprawiało wrażenie rozmiłowanych w sztuce, wykształconych dżentelmenów, ciepło wypowiadających się o swoich rodzinach i pasjach. Większość twierdziła, że byli jedynie urzędnikami wykonującymi powierzone im zadania bez świadomości dziejących się zbrodni. Negowali rolę, jaką odegrali w machinie śmierci, nie poczuwali się do osobistej odpowiedzialności za unicestwianie istnień ludzkich.
Z powodu przedwczesnej śmierci Goldensohna treść tych wstrząsających rozmów pozostawała przez 60 lat nieznana. Opracowania zapisu rozmów podjął się brat psychiatry. Książka zawiera rozmowy z dziewiętnastoma oskarżonymi i czternastoma świadkami Procesu Norymberskiego, m.in. Hermannem Göringiem (marszałkiem III Rzeszy i głównodowodzącym Luftwaffe), Rudolfem Hössem (komendantem obozu Auschwitz-Birkenau), Joachimem von Ribbentropem (hitlerowskim ministrem spraw zagranicznych w latach 1938–1945), Erichem von dem Bach-Zelewski (odpowiedzialnym za tłumienie Powstania Warszawskiego) i Otto Ohlendorfem (dowódcą Einsatzgruppe D).
Leon N. Goldensohn (1911–1961) – amerykański psychiatra, który zajmował się przywódcami III Rzeszy sądzonymi w Procesie Norymberskim i nazistami, których wezwano na świadków. W 1936 roku uzyskał dyplom lekarza w Szkole Medycznej Uniwersytetu Jerzego Waszyngtona. Kształcił się także w dziedzinie neurologii i psychiatrii. W 1943 roku wstąpił do armii amerykańskiej i został wysłany do Francji i Niemiec, by służyć jako psychiatra 63. dywizji. Od stycznia 1946 roku, kiedy to sześć tygodni po rozpoczęciu procesu w Norymberdze zastąpił innego psychiatrę, przez sześć miesięcy rozmawiał z oskarżonymi i świadkami.
Leon N. Goldensohn, Rozmowy norymberskie
Premiera: 20 maja 2015 roku
W.A.B.
