Notatniki Fotograficzne Władysława Hasiora to unikatowy zbiór 20 tys. slajdów podzielonych na około 400 zestawów tematycznych. To najmniej rozpoznana dziedzina sztuki artysty znanego głównie jako twórca komponowanych z codziennych przedmiotów asamblaży i założeń pomnikowych, angażujących jako materiał twórczy żywioły.
Na wystawie w gmachu głównym Muzeum Tatrzańskiego, w przestrzeni holu – pomiędzy działem etnograficznym a przyrodniczym – pokazane zostaną eseje wizualne artysty dotyczące właściwości otaczającej nas materii, walorów krajobrazu naturalnego i kulturowego, związków amatorskiej twórczości człowieka ze sztuką profesjonalną czy projektowaniem oraz jego unikatowy, autorski projekt – dziennik modernizacji Polski lat 70. i jej estetycznych przejawów, zatytułowany Sztuka plebejska. Zdjęcia artysty to atlas „anatomii ekspresji”, jak sam pisał, a przyjęta przez niego struktura do złudzenia przypomina współczesne narzędzia internetowe takie jak Tumblr czy Instagram.
Wybrane na wystawę Notatniki Fotograficzne to lekcja wrażliwości wyprowadzana z obserwacji świata przyrody, gdzieniegdzie uwzględniająca ingerencję człowieka: interakcje ze środowiskiem naturalnym głównie pod postacią agrokultury, cywilizację przemysłową, wreszcie sztukę. Hasior operuje zbliżeniami na detal, rejestrując głównie jego plastyczne właściwości, czasem w szerszych planach pokazuje na zasadzie kontrastu zjawiska wpisane w pejzaż. Poszczególne studia zestawiane są ze sobą po to, aby ukazać różne aspekty tego samego zjawiska i wpisać je w szerszy kontekst. Unikatowym zbiorem jest Sztuka plebejska. Ma charakter typologicznego dokumentu i jest rodzajem fotografii socjologicznej. To zapis estetycznych przejawów zmian w stylu życia modernizującego i urbanizującego się społeczeństwa. Hasior koncentrował się na uniwersalnych, ponadlokalnych trendach w kulturze ludowej, często przejmowanych powierzchniowo, bez zrozumienia sedna oryginalnej tendencji, co współcześnie moglibyśmy określić „efektem cargo”. Dokument ten jest też rodzajem rodowodu konstruowanego przez Hasiora, projektem tożsamościowym, jedynym w jego karierze sposobem zbadania fenomenu PRL, którego sam był beneficjentem – mianowicie awansu społecznego.
Wystawa inicjuje półroczny program Otoczenie. Otoczenie – czyli to, co wokół. Punktem wyjścia są zbiory Muzeum Tatrzańskiego. To muzeum encyklopedyczne, w którego kolekcji prym wiodą nauki przyrodnicze, etnologia oraz sztuki plastyczne. Jedną z filii tej instytucji jest dawna leżakownia sanatorium Warszawianka, współcześnie Galeria Władysława Hasiora – wyjątkowe miejsce otoczone ogrodem. Samo miasto – Zakopane – gdzie od lat 40., z przerwami na liczne podróże, mieszkał Hasior, to gotowa wystawa sztuki – nie tylko ludowego rękodzieła, ale także realizacji w przestrzeniach europejskich tworzonych głównie w latach 60. przez wyjątkowe osoby, takie jak Tadeusz Brzozowski, Barbara Gawdzik-Brzozowska, Antoni Kenar czy sam Hasior. Do tego dochodzi koncepcja rzeźbienia w ziemi, entropiczny pomnik na Snozce, zainteresowanie środowiskiem naturalnym i dopatrywanie się analogii pomiędzy nim a nowoczesną plastyką czy autorskie koncepcje poezji przydrożnej i sztuki plebejskiej, których przejawy kolekcjonował w obejmującym ok. 20 tys. slajdów Notatniku Fotograficznym. Wreszcie środowisko artystyczne, w jakim Hasior pozycjonował swoją sztukę i pozycjonowała go historia sztuki, stanowi temat wystawy w Galerii Władysława Hasiora.
W weekend 14–16 sierpnia zostaną ujawnione niepokazywane dotychczas rzeźby plenerowe, odbędzie się koncert na kosy, performance kulinarny, ogrodniczy i atmosferyczny; na bazie zbiorów Muzeum Tatrzańskiego przygotowane zostaną warsztaty dla dzieci i dorosłych, a chętni będą mogli wybrać się na spacery tematyczne po Zakopanem.
Kurator: Ewa Tatar
Współpraca kuratorska: Julita Dembowska
Władysław Hasior | Notatniki Fotograficzne
Inauguracja programu Otoczenie
10 lipca 2015 roku, godz. 18.00
Wystawa czynna do 30 listopada 2015 roku
Gmach Główny Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem
