Instytut Architektury i Muzeum Narodowe w Krakowie zapraszają na wykład Juhani Pallasmaa Myśląca dłoń – Egzystencjalna i ucieleśniona mądrość w architekturze.
W naszej globalnej kulturze przywiązujemy ogromne znaczenie do wirtualności i wizualności, a umysł i ciało stają się coraz bardziej oddalone. I chociaż przykładamy ogromną wagę do wyglądu, jako atraktora seksualnego i wyrazu naszej społecznej tożsamości, rola naszego ciała w pełnym rozumieniu świata i kondycji człowieka została mocno zaniedbana. Potencjał ciała jako aparatu poznania – z wszystkimi zmysłami i funkcjami ciała – nie został właściwie rozpoznany.
Rzemiosło i praca artystyczna może być uprawiana tylko poprzez faktyczne zjednoczenie umysłu i ciała. Nawet takie rodzaje ludzkiej działalności jak myślenie i pisanie, które są postrzegane jako wyłącznie intelektualne, w rzeczywistości zależą od połączenia czynności ręki i mózgu. Juhani Pallasmaa w książce Myśląca dłoń analizuje wspaniały potencjał ludzkiej ręki. Pokazuje, jak ołówek w ręce artysty i architekta staje się mostem pomiędzy wyobrażającym sobie umysłem a wyłaniającym się w procesie twórczym obrazem. Juhani Pallasmaa jest fińskim architektem, emerytowanym profesorem politechniki w Helsinkach oraz wizytującym profesorem na kilku amerykańskich uniwersytetach (Washington University w St. Louis, University of Illinois at Urbana−Champaign). Choć autor książki jest aktywnym architektem, to jego pisarstwa nie da się łatwo zamknąć w ramach jednej dyscypliny akademickiej, a on sam odżegnuje się od tworzenia teorii architektury. Teksty zawarte w tomiku Myśląca dłoń lokują się na styku teorii architektury, filozoficznej i kulturoznawczej refleksji nad kondycją współczesnej cywilizacji oraz pierwszorzędnej eseistyki. Myśl Pallasmy wyrasta z doświadczenia architektury i ogólnej refleksji nad człowiekiem, ale uwzględnia szerokie spektrum kulturowych bodźców, znajduje oparcie w różnych tradycjach filozoficznych i estetycznych i ujęta jest na dodatek w oszczędny, ale wartościowy artystycznie styl. Jako taka stanowi próbę holistycznego ujęcia problemu relacji pomiędzy człowiekiem a jego otoczeniem oraz tego, jaką rolę w tym procesie odgrywa ludzka dłoń.
Opublikowana po raz pierwszy w 1996 roku książka Oczy skóry wybitnego fińskiego architekta Juhaniego Pallasmy szybko stała się klasykiem teorii architektury. Zadaje ona fundamentalne pytanie o to, czemu, skoro istnieje co najmniej pięć zmysłów, to tylko jeden z nich – wzrok – stał się tak uprzywilejowany w kulturze architektonicznej i w designie. W kolejnej książce Myśląca dłoń Juhani Pallasmaa przygląda się ręce, jej roli w procesie kształtowania się języka, uwarunkowaniach kulturowych, a przede wszystkim zasadniczej funkcji, jaką odgrywa w tworzeniu i projektowaniu ludzkiego świata.
Juhani Pallasmaa jest jednym z najbardziej znanych fińskich architektów i myślicieli. Pełnił funkcje m. in.: rektora Instytutu Sztuk Przemysłowych w Helsinkach, dyrektora Muzeum Fińskiej Architektury oraz profesora i dziekana wydziału architektury na Uniwersytecie Technologicznym w Helsinkach. Wykładał na wielu uniwersytetach na całym świecie. Jest autorem ponad trzydziestu książek, w tym: The Eyes of the Skin: Architecture and the Senses (Academy, 1995, John Wileys &Sons, 2005, polskie wydanie: Oczy skóry. Architektura i zmysły,Instytut Architektury 2012), The Thinking Hand: Existential and Embodied Wisdom in Architecture (John Wiley & Sons 2009), The Embodied Image: Imagination and Imagery in Architecture (John Wiley & Sons, 2011)
Wykład Juhani Pallasmaa, Myśląca dłoń – Egzystencjalna i ucieleśniona mądrość w architekturze
14 października 2016 roku, godz. 18.00
Gmach Główny Muzeum Narodowego w Krakowie
