Co do tego, że pisanie dobrych książek jest sztuką, nikogo przekonywać nie trzeba. Również i o streszczeniach można powiedzieć to samo – stworzenie solidnego opracowania to nie lada wyzwanie.
Kto korzysta ze streszczeń? W głównej mierze uczniowie i studenci, ale tego typu omówienia są potrzebne również m.in. osobom szukającym wydawców dla swoich książek. Pisząc streszczenie, trzeba mieć zatem na uwadze charakter oryginalnej publikacji – inaczej to wygląda np. w przypadku lektur szkolnych, a inaczej przy poradnikach, reportażach czy powieściach będących fikcją literacką.
Znajomość tekstu źródłowego to podstawa
Jak twierdzą twórcy serwisu http://klp.pl/ specjalizującego się w streszczeniach i opracowaniach lektur, podstawową sprawą jest rzetelne zapoznanie się z tekstem wyjściowym. Kolejnym krokiem jest dokonanie selekcji zdarzeń, które zostaną umieszczone w streszczeniu. Wiadomo, że nie da się przedstawić w nim całej treści – nie taka zresztą jest jego rola. Stąd też muszą to być wydarzenia mające kluczowe znaczenie dla przebiegu akcji i w pełni oddające sens dzieła – czyli najważniejsze wątki zaprezentowane koniecznie w kolejności chronologicznej. Selekcja to ważny, chociaż trudny etap – wymaga bowiem zachowania obiektywizmu.
Prosty i zrozumiały język
Istotną rolę w kontekście jakości streszczenia odgrywa język, którym jest ono napisane. Autor omówienia powinien posługiwać się własnymi słowami, pamiętając o tym, żeby budować zdania krótkie i w pełni zrozumiałe dla odbiorców. Niedopuszczalne jest wstawianie subiektywnych komentarzy i osobistych dygresji, mile widziane nie są także cytaty oraz dialogi czy posługiwanie się specjalistycznymi terminami. Dobrym streszczeniem nie jest również materiał, który stanowi kompilację różnych fragmentów oryginalnego tekstu.
Konkretnie i na temat
Swoim zakresem streszczenie ma obejmować tylko i wyłącznie te zdarzenia, które autor omówienia postanowił w nim uwzględnić. Odbieganie od tej zasady wprowadza chaos, przez co streszczenie staje się mało przejrzyste i nie spełnia we właściwy sposób swojej funkcji. Po przeczytaniu streszczenia odbiorca nie powinien mieć żadnych wątpliwości co do tego, kto jest głównym bohaterem dzieła oraz jaki jest przewodni wątek.
W odniesieniu do streszczeń znakomicie sprawdza się powiedzenie „mniej znaczy więcej”. Przyjmuje się, aby objętość dobrego streszczenia nie przekraczała strony znormalizowanego maszynopisu. Takie ograniczenia niejako wymuszają na autorze skupienie się na najważniejszych aspektach oryginalnego dzieła oraz przedstawienie ich w sposób zwięzły i konkretny.
