W nowej realizacji dla Departamentu Obecności, Mikołaj Sobczak przygląda się temu, jak polityka, w szczególności polityka historyczna i militaryzacja pamięci, wpływają na losy marginalizowanych grup społecznych i kreują nienormatywne identyfikacje.
W przestrzeni Muzeum na Pańskiej, Sobczak pokazuje dwie prace wideo nawiązujące do serii wcześniejszych akwareli i gwaszy, w których zestawił ze sobą obrazy partyzantki zbrojnej i ruchu oporu drag i legend amerykańskiego transaktywizmu (Street Transvestite Action Revolutionaries – STAR).
W prezentowanym w 2017 roku filmie STAR oraz w nowym wideo zatytułowanym Wyklęte, Sobczak po raz kolejny spekuluje na temat alternatywnych wobec nacjonalistycznych polityk tożsamościowych, współczesnych kodów dumy i siostrzeństwa. Nie stroni jednak od przerysowywania historycznych mitów i kontestowanych kodów identyfikacji klasowej i płciowej. Tym samym artysta wskazuje na upolityczniony sposób zarządzania kategoriami takimi jak „zdrajca”, „bohater”, „wyklęty”, „patriota”, oraz właściwej im płynności.
Artysta opowiada o leśnych partyzantkach, o nowych wyklętych, zadając pytanie o to kim są dzisiejsze odrzucone przez system, zbuntowane, walczące o swój wyobrażony kraj? Czy należy odzyskać straceńczo-wyzwoleńczą symbolikę, czy raczej poszukiwać nowych, antyheroicznych form oporu? Niczym w egzorcyzmach, w filmach i performansach Sobczaka współczesne wojowniczki i wiedźmy wyzwalają nasze narodowe koszmary, lęki i fantazje. Poprzez wyrazistość, przerysowanie i dwuznaczność kampowego imaginarium artysty, wchodzą w przewrotny dialog ze współczesnymi inscenizacjami bohaterstwa.
W filmach STAR i Wyklęte wystąpiły: Aldona Relaks, Bella Ćwir, Charlotte, Kim Lee, Lucy d’Arc, Uel.
Mikołaj Sobczak. Wyklęte
Rezydencja w Departamencie Obecności
Od 18 do 24 września 2018 roku
Muzeum na Pańskiej w Warszawie
