Czarna Skała wywodzi się z topografii terenów górzystych . Forma domu wyraźnie reaguje na otrzymane z lokalizacji bodźce dlatego Skała nie jest prostopadłościanem, kostką czy klasycznym domem o dachu dwuspadowym. Stanowi natomiast abstrakcyjną bryłę wielopłaszczyznową, w której nie ma wyraźnego podziału na ściany i dach.
Z północnej strony dom jest zamknięty, od południa otwiera się na ogród, chwytając słońce i łaknąc widoku Beskidów. Ściana południowa jest wysoka i głęboko perforowana otworami oferującymi poprzez przeszklenia, taras i loggie panoramiczny widok na góry. Elewacja północna w większej części stanowi połać dachową opadającą do granicy działki – ściana domu jest tu niska i zamknięta.
Na początku projektu powstał pomysł żeby stworzyć coś innego… Nie tyle dom jednorodzinny co abstrakcyjną formę. Obiekt nawiązujący do górskiej topografii terenu, taki który zdaje się być w znaczącym stopniu wynikiem procesów górotwórczych a nie procesów projektowych. Ta myśl była wstępem do projektu i podstawową klamrą spinającą planowaną kompozycję przestrzeni. Staraliśmy się projektować i realizować koncepcję, uciekając od standardów kojarzonych z budynkami jednorodzinnymi. Chcieliśmy żeby projektowany dom był niczym głaz narzutowy wbity w zbocze góry, a nie formą architektoniczną posiadającą ściany, okna i dach – mówią projektanci.
Działka zlokalizowana jest na zboczu góry. Posiada wyraźny spadek zarówno w kierunku południowym jak i wschodnim. Wstępny plan domu został dopasowany do spadku zbocza tak by cała kondygnacja parteru miała bezpośredni kontakt z płaszczyzną terenu. Opierając się o naturalne ukształtowanie terenu rzut poziomy został przełamany w połowie długości. W skutek tego działania strefa wejściowa z garażem i pomieszczeniami uzupełniającymi znajduje się na innym poziomie niż strefa dzienna domu z salonem, kuchnią i jadalnią. Powstało półpiętro i dzięki temu cała otwarta część dzienna domu ma bezpośrednie i bezstopniowe przejście na taras i ogród.
Kontynuacją tego procesu projektowego jest podział poziomów w części nocnej domu (piętro) oraz w konsekwencji powstanie dachu wielospadowego, którego załamania podążają za uskokami wynikającymi z rozmieszczenia programu funkcjonalnego domu w rzeczywistej przestrzeni terenu opracowania. Forma dachu i bryły wynika zatem z adaptacji projektowych założeń funkcjonalnych do krajobrazu.
Geometria budynku została wbudowana w topografię zbocza góry i miało to decydujący wpływ na konfigurację struktury domu oraz jego ostateczną dynamiczną formę. Istnieje silna zależność pomiędzy budynkiem a otaczającym go krajobrazem.
Charakter zewnętrzny domu tworzy wielopołaciowa forma obiektu oraz materiał jaki został zastosowany jako opakowanie funkcji. Jednorodna i surowa czarna skorupa kryje wewnętrzne przestrzenie i poziomy. Ostry, poszarpany głaz narzutowy, czarny łupek, czy też bryła bazaltu wystająca ze zbocza góry zamiast klasycznego domu podmiejskiego.
Cały proces twórczy został podporządkowany pierwotnemu założeniu. Stało się ono genezą projektu i zostało doprowadzone przez cały proces projektowania i budowania aż do końca – realizacji Czarnej Skały.
Czarna Skała
Proj. MUS ARCHITECTS
Lokalizacja: Bielsko-Biała
