W księgarniach od niedawna można znaleźć książkę Josepha Rotha zatytułowaną Tarabas. Gość na tej ziemi w przekładzie Sławy Lisieckiej.
Joseph Roth był znakomitym obserwatorem, znawcą duszy ludzkiej, jej potęgi, ale i licznych słabości. A także zjadliwym satyrykiem; jak nikt inny potrafił stąpać po cieniutkiej linii ironii, po mistrzowsku jednym zdaniem sytuację jednostki czynił metaforą ogółu.
W dodatku Joseph Roth to wielki stylista. Wypracował własny osobny styl, dzięki któremu na stałe wszedł do kanonu literatury światowej. Lubuje się w zdaniach krótkich, konkretnych, przejrzystych. Dlatego jego proza się nie starzeje.
Inspiracją do napisania Tarabasa (1934) były ponoć losy pewnego Polaka, oficera armii Hallera, który spotkawszy niegdyś człowieka z dużą ryżą brodą, rzucił się na niego i wytargał go za nią. Czyn ten jednak tak bardzo nie dawał mu spokoju, iż w końcu odszukał poszkodowanego, uzyskał jego przebaczenie i oddał mu do dyspozycji cały swój majątek.
Tarabas to przypowieść o człowieku, który nie może znaleźć sobie miejsca na ziemi, przypowieść o synu marnotrawnym, który przechodzi przez życie, by na koniec stać się człowiekiem. Kunszt literacki Rotha objawia się w pełni we wstrząsającym opisie pogromu Żydów w Koropcie.
Joseph Roth (1894–1939) urodzony w Brodach, prozaik, dziennikarz, bohater licznych monografii. Powiązany wieloma nićmi z Polską, przyjaciel i tłumacz Józefa Wittlina. Znany jest jako autor m.in. Marsza Radetzky’ego, Krypty kapucynów, Hotelu Savoy.
grudzień 2011 r.
Tarabas. Gość z tej ziemi.
Państwowy Instytut Wydawniczy
