W związku z przygotowaniami do wystawy twórczości Maksymiliana Gierymskiego (1846–1874) oraz badaniami związanymi z projektem Gierymski Muzeum Narodowe w Krakowie poszukuje wszelkich informacji na temat prac malarskich i rysunkowych tego artysty oraz związanych z nim dokumentów (np. fotografii, pamiątek, listów itp.). W ramach wspomnianego projektu prowadzone są również prace nad wydaniem katalogu dzieł wszystkich Gierymskiego. Istotna część prac badawczych polega na opracowaniu możliwie pełnej bazy danych na temat zaginionych dzieł artysty.
Muzeum Narodowe w Krakowie szuka informacji dotyczących dzieł Maksymiliana Gierymskiego utraconych w czasie II wojny światowej, jak również danych na temat prac, których miejsce przechowywania pozostaje nieznane. Wiele z tych dzieł zostało sprzedanych jeszcze za życia artysty i znajduje się prawdopodobnie w prywatnych kolekcjach zagranicznych, m.in. w Niemczech, Austrii, Wielkiej Brytanii, USA oraz Ameryce Południowej. Do tej grupy prac zaliczane są m.in. obrazy: Powrót pana Tadeusza, Czerkiesi pędzący do ataku, Pojedynek Tarły z Poniatowskim, Wypadek w podróży, Kozacy w pochodzie idący przez miasteczko oraz Wiosna w małym miasteczku.
Najistotniejsze dzieła Gierymskiego należą dzisiaj do polskich muzeów, m.in.: Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego w Krakowie, Muzeum Narodowego w Poznaniu, Muzeum Sztuki w Łodzi oraz Muzeum Śląskiego w Katowicach.
Dwa niezwykle ważne dla twórczości artysty obrazy znajdują się w zbiorach zagranicznych: w Kunsthalle w Kilonii oraz w Oblastni Galerie w Libercu.
Jednak kilkanaście dzieł artysty wciąż pozostaje na liście dzieł utraconych w wyniku działań wojennych 1939–1945. Internetowy katalog strat wojennych polskich bibliotek oraz dzieł sztuki z terenów znajdujących się w granicach Polski po 1945 roku dostępny jest na stronie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Katalog ten zawiera również dane na temat utraconych w czasie II wojny światowej dzieł Maksymiliana Gierymskiego.
W grupie tej znajdują się m.in. obrazy: Alarm w obozie powstańczym ze zbiorów przedwojennego Muzeum Śląskiego w Katowicach, Zima w małym miasteczku z kolekcji Muzeum Narodowego w Krakowie, Wieczornica ukraińska ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie oraz Pochód ułanów z kolekcji prywatnej.
Maksymilian Gierymski – projekt Gierymski, poszukiwanie informacji
Muzeum Narodowe w Krakowie
