Bohaterką retrospektywy podczas czwartej edycji American Film Festival, która potrwa od 22 do 27 października we Wrocławiu, będzie Shirley Clarke.
Shirley Clarke to wybitna reżyserka nazywana damskim Jonasem Mekasem, autorka genialnych krótkich form filmowych starających się uchwycić czysty taniec oraz wielokrotnie nagradzanych dokumentów i wideo.
Będzie to pierwszy pokaz filmów Clarke w Polsce, znanej u nas jedynie wąskiemu gronu wielbicieli filmu eksperymentalnego za pośrednictwem krótkiej impresji nowojorskiej Bridges-Go-Round. Artystka jest stawiana na równi z takimi twórcami jak Stan Brackhage, Maya Deren, czy wspomniany Mekas. Clarke ma polsko-żydowskie korzenie, urodziła się w 1919 roku w Nowym Jorku jako Shirley Brimberg – córka polskiego imigranta (zmarła w 1997 roku).
Jej najważniejsze filmy dokumentalne powstały w latach sześćdziesiątych XX wieku. Walczyła zaciekle z nowojorską cenzurą i polemizowała z popularnym, dokumentalnym stylem cinéma vérité, nie bojąc się trudnych, często drażliwych społecznie tematów oraz stosowania w swoich filmach inscenizacji. Często przełamywała tabu, portretując mniejszości rasowe i seksualne.
W programie znajdą się nagrodzony Oscarem dokument Robert Frost: A Lover’s Quarrel with the World (1963) o jednym z najsłynniejszych poetów amerykańskich; Ornette: Made in America (1985), którego bohaterem jest legendarny jazzman Ornette Coleman; a także wybór krótkich filmów Clarke.
We Wrocławiu pokazanyy zostanie również głośny, hipnotyczny, fascynujący Portrait of Jason (1967) – wygłoszoną bezpośrednio do kamery, bezwstydnie szczerą wypowiedź czarnoskórego homoseksualisty (w latach 60. pomysł rewolucyjny) Jasona Hollidaya, ukazującą wielowymiarowe, smutne i zabawne jednocześnie oblicze tej żywiołowej postaci.
Nie zabraknie najgłośniejszego w karierze Clarke The Connection z 1961 roku, opowiadającego o grupie muzyków uzależnionych od heroiny, czekających na dilera i spowiadających się do kamery, granych przez aktorów legendarnej grupy teatralnej The Living Theatre i improwizujących prawdziwych harlemskich jazzmanów. Film okazał się przełomowy dla nowojorskiego ruchu artystycznego zarówno pod względem obyczajowym jak i formalnym.
Retrospektywa jest realizowana we współpracy z Międzynarodowym Festiwalem Filmowym w Edynburgu, którego kuratorzy ponownie odkryli twórczość Clarke dla Europy.
American Film Festival
22-27 października 2013 r.
Kino Nowe Horyzonty
Wrocław
