Sztuka polska przełomu XIX i XX wieku wciąż zaskakuje swoją złożonością, prowokując do poszukiwania nowych interpretacji. Warszawska wystawa „Śladami prerafaelitów” zadaje pytanie o związki z Wielką Brytanią, która w XIX wieku była nie tylko największym mocarstwem kolonialnym, ale i oryginalnym ośrodkiem artystycznym, który odkryto i doceniono na kontynencie europejskim, w tym także w Polsce. Najbardziej znacząca okazała się twórczość założonego w Londynie w 1848 roku przez młodych adeptów sztuki malarskiej Bractwa Prerafaelitów, łączącego w swojej twórczości ideały realizmu i romantycznego idealizmu. Prerafaelici stali się zarzewiem buntu wobec akademickiej tradycji i trwale ukształtowali obraz sztuki brytyjskiej II połowy XIX wieku. Od lat 50-tych malarstwo prerafaelitów było znane w Paryżu, gdzie wywołało wiele kontrowersji ale i zyskało zagorzałych zwolenników jak Charles Baudelaire. Prawdziwą popularność prerafaelici zdobyli we Francji i innych krajach europejskich w latach 80-tych i 90-tych, stając się jedną z najważniejszych inspiracji dla malarstwa symbolistycznego.
W Polsce dynamiczny rozwój brytyjskiego imperium i jego kultury interesował tak kręgi polityczne jak i artystyczne. Dla polskich artystów i teoretyków sztuka brytyjska, z uwagi na swoją odrębność, stała się ważnym punktem odniesienia w dyskusji o sztuce narodowej, toczonej pod koniec XIX wieku. Prerafaelicki ideał kobiety zdominował wyobraźnię malarzy i poetów oraz ukształtował modę kobiecą. Symbolem prerafaelickiej urody stała się słynna aktorka Irena Solska.
Wystawa „Śladami prerafaelitów” jest rozwinięciem tez zaprezentowanych w książce Andrzeja Szczerskiego „Wzorce tożsamości. Recepcja sztuki brytyjskiej w Europie Środkowej około roku 1900” (Kraków 2002).
Kuratorzy wystawy: dr Piotr Kopszak, dr Andrzej Szczerski
Projekt scenografii: Violetta Damięcka, Żaneta Govenlock, Agnieszka Tomaszewska
Wystawa czynna w dniach 20.09 – 19.11.2006 r.
Oranżeria Muzeum Pałacu w Wilanowie.
