22 grudnia 2009 roku podpisano preumowę, dzięki której Bazylikę Archikatedralną oraz zbiory Muzeum Archidiecezjalnego będzie można podziwiać w jednym miejscu. Na warszawskiej Starówce powstanie nowoczesny kompleks kulturalny. Wartość projektu to ponad 20,9 mln zł, z czego ponad 17,7 mln zł to dofinansowanie unijne.
Marszałek Adam Struzik:
Podpisaliśmy dzisiaj preumowę na realizację jednego z najważniejszych projektów kulturalnych nie tylko Warszawy i Mazowsza, ale także całej Polski. Jest to wyraz poszanowania dla zebranych tutaj zabytków, ale także dla historii i tradycji naszego kraju. Dzięki tej inwestycji na warszawskiej Starówce powstanie wyjątkowy kompleks kulturalny, łączący tradycje historyczne i sakralne z nowoczesnością.
Od czasu swojej odbudowy kościół archikatedralny nie był poddawany gruntownej konserwacji i pracom remontowym. W tym czasie zmieniał się wystrój kościoła, przybywało tablic pamiątkowych, ujawniły się także liczne problemy konserwatorskie. Dzięki realizacji projektu możliwe stanie się przeprowadzenie gruntownych prac remontowych i konserwatorskich całego budynku wraz z kaplicami, zakrystią i kryptami.
Wicemarszałek Ludwik Rakowski:
Chciałbym podkreślić, jak dużą rangę dla Warszawy i całego Mazowsza ma Bazylika Archikatedralna. Jest to wyjątkowe miejsce, w podziemiach którego spoczywa książę Janusz I – twórca potęgi Mazowsza. W tym roku obchodziliśmy 580. rocznicę jego śmierci. Mam nadzieję, że odnowiona katedra i muzeum staną się magnesem przyciągającym jeszcze większą liczbę turystów na warszawskie Stare Miasto.
W ramach projektu powstanie nowoczesny kompleks kulturalny obejmujący odrestaurowaną Archikatedrę Warszawską oraz przeniesione w nowe miejsce Muzeum Archidiecezji Warszawskiej. Muzeum, które obecnie mieści się przy ul. Solec 61, przeniesione zostanie do tzw. Pałacu Dziekana. Oba budynki (Pałac Dziekana i Archikatedra Warszawska) połączone są ze sobą za pomocą dwóch przejść – łącznikiem na wysokości I pietra oraz tzw. przejściem Piekarskiego, które komunikowało Zamek Królewski z lożą królewską w prezbiterium archikatedry.
Pierwsze z przejść, w przyszłości, umożliwi stworzenie trasy turystycznej prowadzącej z Muzeum na strychy archikatedry, gdzie udostępnione zostaną eksponaty muzealne, drugie – pozwoli na komunikację bezpośrednio z przestrzenią katedry. Umieszczenie Muzeum w jednym kompleksie z Archikatedrą umożliwi mieszkańcom Warszawy i turystom równoczesne zwiedzanie świątyni i jej zabytków zgromadzonych w Muzeum. Będzie to też doskonałe miejsce do organizacji różnego typu koncertów, spotkań, sesji naukowych i lekcji muzealnych.
Planowane jest osuszenie murów Archikatedry – zlikwidowane zostanie zawilgocenie krypt, ścian zakrystii i nawy południowej kościoła. Przeprowadzona zostanie także konserwacja wszystkich elewacji budynku świątyni i dzwonnicy. Zmodernizowane zostaną wnętrza krypt w podziemiach, gdzie znajdują się prochy znanych Polaków: Stanisława Augusta Poniatowskiego, Ignacego Jana Paderewskiego czy Henryka Sienkiewicza.
We wnętrzu budynku wymienione zostaną instalacje elektryczne, oświetleniowe, nagłośnieniowe i grzewcze. Zastosowane zostanie specjalne, oszczędne ogrzewanie konserwatorskie, które będzie bezpieczne dla zebranych w świątyni zabytków. Nawy kościoła oraz eksponaty otrzymają nowe oświetlenie, dzięki któremu będą bardziej widoczne i atrakcyjne dla zwiedzających. Archikatedra zyska także nowy system alarmowy i przeciwpożarowy.
Projekt obejmuje także zaadaptowanie tzw. Pałacu Dziekana na Muzeum Archidiecezji Warszawskiej. Dzięki przeniesieniu Muzeum w nowe miejsce turyści będą mogli równocześnie zwiedzać Archikatedrę oraz Muzeum. W kolejnym etapie projekt zakłada utworzenie nowoczesnych, multimedialnych sal ekspozycyjnych, odpowiednio wentylowanych i klimatyzowanych. Budynek będzie przystosowany dla potrzeb osób niepełnosprawnych. Specjalnie w tym celu zaprojektowana została przeszklona, panoramiczna winda.
Preumowę na dofinansowanie projektu podpisali arcybiskup Kazimierz Nycz – Metropolita Warszawki, ks. Bogdan Bartołd – Proboszcz Bazyliki Archikatedralnej w Warszawie oraz przedstawiciele Samorządu Województwa Mazowieckiego – marszałek Adam Struzik i wicemarszałek Ludwik Rakowski, a także Wiesław Raboszuk – dyrektor Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych.
