Do końca września w Muzeum Podkarpackim w Krośnie można oglądać wystawę pt. Cyganie – historia i kultura. Ekspozycja składa się ze zbiorów z Muzeum Etnograficznego w Tarnowie.
Romowie często stykają się z niechęcią, wynikającą z nieznajomości ich kultury. Nie mając własnych szkół, własnego państwa, zorganizowanego przywództwa – sami zresztą często nie są świadomi korzeni własnej kultury i jej wartości.Dlatego też od niedawna warstwa inteligencji romskiej próbuje budować własną tożsamość, odwołując się do tradycji i tych elementów wspólnych w kulturze, które uważa się za ważne. Cyganie – Romowie żyją w rozproszeniu, w wielu miejscach świata. Choć są przybyszami z Indii to zrąb ich kultury ukształtował się w Europie południowej, na Bałkanach. Tereny Indii opuścili prawdopodobnie około X w. i wędrując na zachód przemierzyli Persję, Armenię, docierając w XII w. do Bizancjum. W początku XIV w. znani są na Peloponezie, i stąd, w wiek później, pierwsze grupy Romów podążyły dalej w głąb Europy.
Od czasu Romantyzmu w Europie ukształtowały się dwa wizerunki Cyganów/Romów. Z jednej strony postrzegani są jako ubodzy włóczędzy, trudniący się wróżbą, oszustwem, kradnący kury. Z drugiej zaś strony widzi się w nich wolnych wędrowców, ludzi romantycznych i z fantazją. Ich kobiety to tajemnicze, mądre wróżki, a także namiętne i piękne tancerki. Stereotypy te utrwalili w swej twórczości malarze, poeci i pisarze. Romantyczną miłość Cyganki opisuje Kraszewski w Chacie za wsią i George Bizet w operze Carmen.
Adam Bartosz
Cyganie – historia i kultura
Wystawa czynna: lipiec-wrześnień
Muzeum Podkarpackie
ul. Piłsudskiego 16
Krosno
