Dyfuzja. Inspiracje architekturą w malarstwie

14 maja o godz. 17.00 w Muzeum Architektury we Wrocławiu odbędzie się wernisaż wystawy Dyfuzja. Inspiracje architekturą w malarstwie.

Joanna Pałys, Element modernistyczny (źródło: materiały prasowe organizatora)

Wystawa Dyfuzja jest próbą ukazania kulturotwórczej roli architektury, tego jak poza oczywistą funkcją użytkową staje się inspiracją dla artystów i równolegle do swojej trójwymiarowej obecności krąży w obiegu sztuki dwuwymiarowej. Pojawienie się architektury w licznych cyklach malarskich sprawia, że obiekty architektoniczne ukazują swoje drugie oblicze – sentymentalne, abstrakcyjne, zaangażowane. Stają się symbolem, punktem wyjścia i odniesienia, kreują nie tylko realną przestrzeń wokół, lecz także naszą wewnętrzną przestrzeń mentalną.

Zdawać by się mogło, że rok 1839 – rok wynalezienia fotografii – wyzwoli malarstwo spod presji uwieczniania architektury. Przez wieki architektura była bowiem jednym z głównych motywów malarskich, potrzeba poprawnego, realistycznego odwzorowania perspektywy budynków na płaszczyźnie zdominowała twórczość wielu znamienitych malarzy. Jednak rozprzestrzeniająca się w XIX wieku fotografia przejęła funkcję dokumentacji rzeczywistości, a malarstwo szybko zindywidualizowało swoje oblicze, zmieniając obiektywny punkt widzenia na subiektywną percepcję świata. Architektura nie zniknęła jednak z płócien stając się bogatym źródłem inspiracji. Artyści odeszli od powierzchownego jej traktowania na rzecz zagłębiania się w jej symbolikę, indywidualizm, wpływ na otoczenie, strukturę. Powoli odkrywano nie tylko fasady budynków, ale istotę tkanki miejskiej; dostrzegano miejski rytm, dynamizm, nowatorską formę. Zasady projektowania architektury przenikały się z kompozycjami obrazów, działaniami przestrzennymi czy designem.

Inspiracje architekturą obecne są także w najnowszym malarstwie polskim, bez względu na wiek, płeć, czy styl. Do udziału w wystawie zaproszono ośmioro artystów, przedstawicieli młodego pokolenia malarzy: Karolinę Jaklewicz, Marię Kiesner, Annę Kołodziejczyk, Aleksandrę Kowalczyk, Aleksandra Laszenko, Joannę Pałys, Annę Reinert i Karolinę Zdunek. Każda z zaproszonych osób patrzy na architekturę innymi oczami i interpretuje ją twórczo na swój, bardzo charakterystyczny i wyjątkowy sposób. Dla każdej z nich owa inspiracja przynosi również odmienny efekt malarski – od niemal fotograficznego zapisu widzianego obiektu (Kiesner, Reinert) przez geometryczną abstrakcję (Jaklewicz, Kołodziejczyk, Zdunek) po całkowite niemal rozbicie bryły będące pretekstem do artystycznych rozważań nad płynnością i strukturą formy (Kowalczyk).