Polifonia Sardynii i energia afrykańskich rozbitków oraz poezja buntowników z Reunionu zaprezentowane zostaną na 9. Warszawskim Festiwalu Skrzyżowanie Kultur, prowadzącym widzów w najciekawsze regiony muzyczne świata. Festiwal rozpocznie się 25 września.
Tenores di Bitti Mialinu Pira, najsłynniejsi śpiewacy Sardynii, a także pochodzący z Hondurasu Aurelio Martinez z grupą The Garifuna Collective oraz Danyel Waro i zespół Lindigo to silna reprezentacja niewielkiego Reunionu to pierwsi ujawnieni artyści Warszawskiego Festiwalu Skrzyżowanie Kultur.
Podczas festiwalu wystąpią najznakomitsi śpiewacy sardyńscy – słynący z perfekcyjnych pieśni polifonicznych Tenores di Bitti Mialinu Pira. Tradycja wykonywanego przez nich śpiewu cantu a tenore sięga 3 tysięcy lat i wywodzi się z najstarszych kultur Morza Śródziemnego. Jest to polifoniczny śpiew przypominający chór, do którego wykonania potrzeba czterech głosów męskich: prowadzącego melodię Oche (tenor lub baryton), cytującego wersy poezji miłosnej lub improwizującego tekst, a także gardłowego – Bassu, budującego tło – Contra oraz falsetu – Mesu Oche. Wykonywany przez Sardyńczyków śpiew przypomina techniki gardłowe i asymetryczną rytmikę ludowych pieśni Oceanii i Afryki.
Z Hondurasu i Belize, gdzie wciąż mieszkają przedstawiciele grupy etnicznej Garifuna, przyjadą Aurelio Martinez i zespół The Garifuna Collective. Aurelio Martinez to znakomity perkusista, kompozytor i wokalista. Urodził się na wybrzeżu Hondurasu, jest synem trubadura i śpiewaczki, ale nikt nie uczył go muzyki. Po świetnym debiucie płytowym Garifuna Soul w 2004 roku Martinez stał się cenionym, a wkrótce także najsłynniejszym reprezentantem kultury Garifunów, których muzyka łączy motywy Zachodniej Afryki, Ameryki Środkowej i Karaibów. W 2011 r. ukazała się jego druga solowa płyta Laru Beya.
Martinez wystąpi w Warszawie razem z The Garifuna Collective – zespołem gromadzącym muzyków z różnych pokoleń i krajów, celebrujących wspólne korzenie etniczne. Ich płyta Watina z 2007 roku była sensacją – jest zaliczana do najważniejszych albumów muzyki świata.
Ważnym adresem podczas muzycznej ekspedycji stanie się także Reunion, licząca 800 tys. mieszkańców francuska wyspa na Oceanie Indyjskim, leżąca na wschód od Madagaskaru. Tam w XVIII wieku narodziła się maloya – powolny, refleksyjny gatunek muzyczny i styl tańca, zwany bluesem Oceanu Indyjskiego. Jego podstawą jest rytm, kiedyś wybijany przez czarnoskórych niewolników. Tym, który przypomniał mieszkańcom Reunionu o sile zaklętej w rytmach maloya jest Danyel Waro. Muzyk śpiewa przede wszystkim po kreolsku o problemach Reunionu, polityce i rasizmie, sprzeciwia się dominacji kultury i języka francuskiego. Waro nagrał siedem albumów, wśród nich wydany w 1994 roku Batarsité, który przyniósł mu popularność we frankofońskich krajach Afryki Zachodniej, zrealizowany w 1999 roku Foutan Fonnkér nagrodzony prestiżową francuską Grand Prix de l’Académie du Disque Charles Cros. W 2010 roku otrzymał jedno z najważniejszych wyróżnień w świecie muzyki etno – Womex Artist Award.
Grupa Lindigo, która wystąpi wspólnie z Waro także czerpie z tradycji maloya, ale łączy dawny rytm Reunionu z polifonicznym śpiewem Madagaskaru, a całość doprawia afrykańskimi brzmieniami i brazylijską sambą. Lindigo proponuje radosną wersję maloya, bez przesadnego oglądania się w przeszłość i poruszania trudnych tematów.
Warszawski Festiwal Skrzyżowanie Kultur – poświęcony prezentacji wielokulturowości i różnorodności świata, odbywa się od 2005 r. W wydarzeniu wzięło dotąd 170 artystów z 54 krajów. Festiwal jest wydarzeniem o randze międzynarodowej, rekomendowanym przez prestiżowy magazyn „Songlines” jako jedno z 25 najciekawszych wydarzeń muzyki świata. Program tworzy Rada Programowa w składzie: Maria Pomianowska – Dyrektor Artystyczna, Maciej Szajkowski, Marta Dobosz.
9. Warszawski Festiwal Skrzyżowanie Kultur
od 25 do 29 września 2013 roku
Warszawa
