24 września nakładem Świata Książki ukaże się powieść Tanji Dückers Ciała niebieskie. Książka podejmuje temat bolesnej przeszłości oraz mierzenia się Niemki ze swoją niemieckością.
Kiedy coś jest prześwitujące, przezroczyste, niewidzialne? Jak ma się niewidzialne do nieistniejącego? – zastanawia się Freia, bohaterka i narratorka tej refleksyjnej, wielowarstwowej powieści z Wielką Historią i tajemnicą rodzinną w tle.
Jako badaczka nieba Freia poszukuje do swego Atlasu chmur zdjęcia wyjątkowej, bardzo rzadkiej chmury, która jest, choć wygląda, jakby jej nie było. W ten sam sposób przez długie lata jawi się jej nieodległa historia Niemiec, jej ojczyzny, i losy najbliższej rodziny: przede wszystkim matki i ojca, urodzonych w czasie wojny, oraz babci i dziadka, którzy w tej wojnie uczestniczyli.
Opowieść Frei toczy się dwutorowo. Z jednej strony powoli odkrywa i rekonstruuje prawdę o świecie, o którym w domu opowiadano jej w metaforycznych bajkach (czarny, ponury las nosił nazwę Rosja), a w szkole przedstawiano oczywiste fakty z mętnym tłumaczeniem. Słuchając lekcji na temat powodów, dla jakich Niemcy stali się nazistami, nie rozumiała, dlaczego ktoś, kto nie ma pracy i został ujarzmiony poprzez utratę ziemi, nagle nabiera ochoty do masowych rozstrzeliwań, zamiast spacerować sobie z ukochaną, choćby w nieco zniszczonym ubraniu. Wielka Historia odsłania sugestywniej swe kulisy, gdy zaczyna dotyczyć najbliższych Frei, bo z bratem bliźniakiem odkrywają na strychu domu dziadków zaskakujące rzeczy.
Jak jej babcia, mieszkanka Królewca, uciekła z Gotenhafen, bo tylko tak nazywała Gdynię? Czy kluczem do osobowości matki Frei, Renate, jest skrzętnie ukrywane zdarzenie z dzieciństwa? W jaki sposób dziadek stracił nogę, skoro jednak nie zjadł mu jej bajkowy wąż? Jaką rolę w rodzinie odgrywa wuj Kazimierz z Polski, do której Freia z Renate wybiorą się w niezwykłą, brzemienną w skutki podróż?
Zaskakujące dzieje rodziny Frei idą w parze z opowieścią o niej samej: od dzieciństwa spędzonego na skraju miasta w Berlinie Zachodnim przez wyjątkową więź z Paulem, bratem bliźniakiem, który dramatycznie zaburzy jej życie uczuciowe, po dojrzałość. Freia spodziewa się dziecka i perspektywa pojawienia się na świecie kolejnego członka rodu, ogniwa w łańcuchu, którego nie powinno się rozrywać, lecz rekonstruować, leży u podstaw jej determinacji.
Autorka w stylu tyleż poetyckim, co pełnym konkretów połączyła powieść rozrachunkową i obyczajową, romans i sensację, prawdę o Niemczech i o współczesnej Polsce.
Ostatecznie Ciała niebieskie są sugestywną książką o wolności: od zaszłości, stereotypów, kłamstw, zawsze bardziej bolesnych niż prawda. Nie bez przyczyny Freia przypomina nam anegdotę o Goethem i Casparze Friedrichu. Słynny poeta poprosił słynnego malarza o wykonanie serii rysunków sklasyfikowanych już wówczas chmur. Ten jednak odmówił, bo dla niego chmury były naturalnymi metaforami wolności, pokonującej granice i prawa – idea sklasyfikowania ich w sposób, który uważał za narzucony porządek naukowy, budziła w nim niesmak.
Tanja Dückers – niemiecka poetka, prozaiczka i publicystka. Urodziła się w 1968 roku w Berlinie Zachodnim. Ukończyła anglistykę i germanistykę na Wolnym Uniwersytecie w Berlinie. Pracowała dla wielu wydawnictw, korzystała z prestiżowych stypendiów, również w Polsce. Pisze do m.in. Der Spiegel, Die Welt, Berliner Zeitung. Ma również stałą rubrykę w Zeit Online.
Uznawana za jedną z najbardziej wpływowych intelektualistek Niemiec (obok Christy Wolf). Jako pisarka zwróciła na siebie uwagę tomami poetyckimi, które wydawała jeszcze jako studentka. W prozie debiutowała w 1999 roku powieścią Spielzone. W kolejnej powieści Cafe Brazil również portretowała życie młodych ludzi, reprezentujących tak zwaną generację Spassgeselschaft, dla której nadrzędną sprawą w życiu jest dobra zabawa. W 2003 roku zaskoczyła czytelników niezwykle dojrzałą i podejmującą temat bolesnej przeszłości Niemiec powieścią Himmelskorper (Ciała niebieskie). Dziś na dorobek literacki Tanji Dückers składa się pięć powieści i cztery tomiki poetyckie, liczne opowiadania i wiersze publikowane w najróżniejszych antologiach i czasopismach. Jest laureatką wielu nagród i wyróżnień.
Tanja Dückers Ciała niebieskie
Premiera: 24 września 2014 roku
Świat Książki
