„Nie umiem skończyć pisania, nie umiem też zakończyć życia…” – wyznaje Imre Kertész, prezentując kolejne zapiski po Dzienniku galernika i Ja, inny. Kronika przemiany, tym razem obejmujące lata 2001–2009. Wybitny pisarz z naukowym chłodem i dociekliwością, w charakterystycznym oszczędnym stylu przygląda się samemu sobie w ósmej dekadzie życia.
W brutalnie szczery sposób Kertész opisuje siebie jako niewolnika własnej fizjologii, nękanego bezsennością, problemami z pęcherzem i nasilającą się chorobą Parkinsona. Ostatnia gospoda to także opis „ponoblowskiej” codzienności pisarza. Z jednej strony luksusowe hotele, drogie restauracje, zagraniczne wyjazdy, z drugiej – coraz wyższe oczekiwania czytelników, jakie wiążą oni z tytułem noblisty. Częste odczyty, spotkania autorskie, a także bolesne ostrze krytyki, z którą musi się zmierzyć, i poczucie osamotnienia – to wszystko skutkuje spadkiem kreatywności i twórczym kryzysem, tym boleśniejszym, że potrzeba pisania jest dla niego dojmująca.
Kertész nie rezygnuje z wnikliwej obserwacji rzeczywistości – jego diagnozy stawiane współczesności nie tracą nic ze swej ostrości. Motywem przewodnim dziennika pozostaje jednak pisanie, które stanowi podstawowy cel i sens jego egzystencji, nawet w chorobie, nawet „w przedsionku śmierci”…
Imre Kertész – urodził się w 1929 roku w Budapeszcie. W 2002 roku otrzymał Nagrodę Nobla za „pisarstwo, które broni kruchych doświadczeń jednostki przed barbarzyńską arbitralnością historii”. W 1944 roku został wywieziony do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu, potem przeniesiony do Buchenwaldu. Wrócił do kraju, gdzie kilka lat po wojnie zaczął pisać w gazecie „Vilagossag”, ale zwolniono go z powodów politycznych. Od lat pięćdziesiątych zajmował się głównie tłumaczeniem (m.in. Freuda, Hoffmanstahla, Nietzschego, Canettiego, Wittgensteina) i pisaniem. Jest autorem książek: Los utracony, Fiasko, Kadysz za nienarodzone dziecko, Likwidacja. Publikuje także opowiadania, m.in. Angielską flaga, i książki eseistyczne, m.in. Język na wygnaniu, Ja, inny. Kronika przemiany oraz Dziennik galernika, który w 2007 roku znalazł się w finale Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus. W 2006 opublikował wywiad z samym sobą Dossier K., w 2014 roku Ostatnią gospodę.
Imre Kertész, Ostatnia gospoda. Zapiski
Przekład: Kinga Piotrowiak-Junkiert
Premiera: 13 kwietnia 2016 roku
W.A.B.
