Bytomska wystawa Mateusza Choróbskiego Powolny upadek podróży wydaje się oparta na analogicznej konstrukcji znakowej, dotyczy jednak w wąskim sensie tego, co nie oglądane – przeoczone, niewidzialne, czy po prostu nie dostrzegane.
To, w jaki sposób czegoś nie wiemy, jest równie, a może i bardziej ważne od tego, w jaki sposób to coś znamy. Istnieją różne odmiany niewiedzy – roztargnienie, nieuwaga, zapomnienie – wywołujące nietakty i nieprzyzwoitości; są jednak i inne jak […] czarująca dezynwoltura dziecka, których doskonałość nieustannie podziwiamy […] Możliwe nawet, że właśnie sposób, w jaki udaje nam się nie wiedzieć, jak określić miarę tego, co udaje nam się wiedzieć, oraz wyznaczenie strefy niewiedzy są warunkiem, a zarazem kamieniem probierczym wszelkiej naszej wiedzy. […] Ludzie od wieków rozmyślają jednak o tym, jak zachować, wzbogacić i zabezpieczyć zasób swoich wiadomości, brak natomiast elementarnych nawet zasad sztuki niewiedzy – pisał Giorgio Agamben w Nagości.
Z jednej strony obiekty nie oglądane, uprzedmiotowione w procesie oglądu jako narzędzia – jarzeniówki i okna. Artysta częściowo defunkcjonalizuje je problematyzując w ten sposób nie tyle samo dowartościowane w dyskursie historyczno-artystycznym – widzenie, lecz wskazując na ich materialność, którą następnie wygrywa przeciwko ich funkcji symbolicznej. Zabudowanie wszystkich okien w przestrzeni Kroniki służy wyeksponowaniu jako znaczących okien wykusza, które zostają przez artystę wymontowane i niejako – w postaci stworzonej przez Choróbskiego szyby – przemieszczone i ulokowane miedzy wykuszem a przestrzenią galeryjną. Gest ten jawi się jako operacja na doskonale doczyszczonym, przezroczystym i neutralnym Albertiańskim oknie, na rzecz płaszczyzny epatującej materialnością, zanieczyszczeniami i zakłóceniami zastygającymi na styku wnętrza Kroniki i jej kontekstu, ingerencji i nieingerencji artysty w przedmiot, jakim jest szyba. Praca indukuje ogląd tego, pomimo czego spogląda dyskurs historyczno-artystyczny, pomimo czego konstruuje znaczenia – materialności, która krzepnie „na oczach” widza, zaburzając transparentność i uchylając zasadność transcendencji ku pozamaterialnym obszarom krzepnięcia znaczeń.
Mateusz Choróbski – urodził się w 1987 roku w Radomsku, artysta multimedialny, absolwent fotografii na Uniwersytecie Artystycznym w Poznaniu (2011) oraz sztuk medialnych na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (2013). W swoich artystycznych przedsięwzięciach Mateusz Choróbski testuje różne pola i skale artystycznej ekspresji: od krótkich filmów do złożonych instalacji w przestrzeni galerii lub kontekstualnych aktywności w przestrzeni publicznej. Znaczącym aspektem jego twórczości jest świadomość relacji obraz – widz – przestrzeń.
Mateusz Choróbski, Powolny upadek podróży
Kurator: Piotr Drewko
Od 23 lipca do 1 września 2016 roku
Kronika Centrum Sztuki Współczesnej w Bytomiu
