Druga część tryptyku Alejo Carpentiera (po Królestwie z tego świata i przed Eksplozją w katedrze). Podróż do źródeł czasu eksploatuje mit poszukiwania zaginionego Eldorado, krainy szczęścia odległej od koszmarów cywilizacji.
Wędrówka bohatera przez równiny, dżungle i epoki, przez płaskowyż, góry i odmęty może być interpretowana na wielu poziomach. Powieść najczęściej jest doczytywana jako metafora podróży od kultury ku naturze oraz jako wyprawa w głąb siebie, to jednak nie wyczerpuje bogactwa treści.
Carpentiera, który studiował muzykologię, zastanawiało, że w muzyce każdy temat można odegrać od końca. Autor przeniósł to na grunt literatury. W ten sposób bohater Podróży wraca do początków i odzyskuje wolność, z jakiej bieg czasu go wyzuł. W tym wyzwalaniu się z niewoli czasu narrator gubi – dosłownie i metaforycznie – trop i stąd tytuł oryginalny Los pasos perdidos, czyli zagubione ślady (polski tytuł Podroż do źródeł czasu jest znakomitym pomysłem Kaliny Wojciechowskiej, o którym Carpentier powiedział, że jest lepszy niż tytuł oryginału).
Alejo Carpentier jest jednym z pisarzy, którzy zapoczątkowali okres świetności prozy iberoamerykańskiej. Uznawany za najwybitniejszego przedstawiciela „realizmu magicznego”. Ujmując rzecz ściślej, Carpentier był autorem określenia lo real maravilloso („rzeczywistość cudowna”), które zrobiło zawrotną karierę w wersji lustrzanej, jako „realizm magiczny”. Sam Carpentier uważał, że jest to określenie doraźne i niezbyt fortunne. Wolał mówić o baroku, twierdząc, że to stan ducha i sposób widzenia świata, obecne w Ameryce jeszcze przed konkwistą. Ameryka Łacińska nie znała ani stylu romańskiego, ani gotyckiego, zawsze była wybujała i szalona; barok to dusza Ameryki Łacińskiej. Cudowność Ameryki Łacińskiej, zdaniem Carpentiera, należy rozumieć dosłownie, zatem nie jako kontynent cudownie piękny, lecz po prostu magiczny, dziwny, niezwykły.
Alejo Carpentier Podróż do źródeł czasu
Przekład: Kalina Wojciechowska
Państwowy Instytut Wydawniczy
Pierwsze wydanie PIW 2018
